ichki muhit suyuqliklari

DOCX 287.9 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1701239129.docx ichki muhit suyuqliklari reja: 1. qon tizimi 2. qonning asosiy funktsiyalari. qon tizimi ichki muhit suyuqliklari orasida eng muhimi qon hisoblanadi va undan boshqa suyuqliklar paydo bo’ladi. qon va boshqa suyuqliklar o’rtasida doimiy ravishda modda almashinuvi sodir bo’lib turadi. qon tizimiga, qonning o’zidan tashqari qon yaratilishini ta’minlaydigan tuzilmalar, qonning emirilishida ishtirok qiluvchi a’zolar va bu jarayonlarni boshqaruvchi mexanizmlar kiradi. umurtqali hayvonlarning qon hujayralari asosan suyak ko’migida hosil bo’ladi va shu erda eritrotsitlarning emirilishi, ulardagi temirdan qayta foydalanish hamda gemoglobin sintezi ham sodir bo’ladi. qarib qolgan eritrotsitlarning qondan ajratib olinishi va qayta ishlanishi taloq faoliyatiga bog’liq. limfa tugunlarida oq qon tanachalari rivojlanib etiladi, bu jarayonda taloq va timus ham ishtirok qiladi. qon tizimi faoliyatini boshqarishda maxsus gumoral omillar-eritropoetinlar, leykopoetinlar va trombopoetinlarning ahamiyati katta. mediatorlar - atsetilxolin va adrenalin nafaqat qonning shaklli elementlarini qayta taqsimlashga, balki hujayralarning xolino- va adrenoretseptorlariga to’g’ridan-to’g’ri ta’sir qilish bilan ham qon tizimi faoliyatiga ta’sir qiladi. asab …
2
ga ega. gazlar almashinuvi, o’pka va to’qimalarda partsial bosimning farqi borligiga asoslangan bo’lib, uning oqibatida gazlarning diffuziyasi sodir bo’ladi. kislorod va karbonat angidrid asosan bog’langan holatda va kichik miqdorda erigan gaz ko’rinishida bo’ladi. kislorod, qayta o’girilish imkoniyatiga ega holda, nafas pigmenti - gemoglobin bilan, karbonat angidrid esa - suv, qonning asoslari va oqsillari bilan bog’lanadi. azot qonda faqat erigan holda bo’ladi va uning miqdori, hajmi bo’yicha, 1,2 % ni tashkil qiladi. сув 90-91% қуруқ модда 9-10% қон шаклли элементлар 40-45% тромбоцитлар (250-400),109/л эритроцитлар (4,5-5),1012/л лейкоцитлар (6-9),109/л yo’li bilan va 3) buyraklar orqali kislotalar ajralishini ko’paytirish, ishqoriy moddalarni saqlab qolish yo’li bilan. qonning rn doimiyligiga havf tug’ilganda, birinchi galda bufer tizimlari ishga tushadi. bunday tizimlardan qonda to’rtta ya’ni: karbonat, fosfat, plazma oqsillari va gemoglobinning bufer tizimi mavjud. karbonat bufer tizimi - kuchsiz karbonat kislota (n2so3) va bu kislotaning kuchsiz asoslari bilan hosil qilgan tuzlaridan (nanso3, knso3) iborat. qonda karbonat kislotadan kuchliroq …
3
o’zgarmay qolaveradi. amfoter xususiyatlarga ega bo’lgan plazma oqsillari, kislotalar bilan ishqor sifatida reaktsiyaga kirishib, qonning rn doimiyligini saqlashda ishtirok qiladi. bu jarayonda, gemoglobin bufer tizimi asosiy rol o’ynaydi, unga qon bufer sig’imining 75 % to’g’ri keladi. bu tizimni tiklangan gemoglobin (nnv) va gemoglobinning kaliy tuzi (knv) tashkil qiladi. vodorod ionlarining miqdori n2so3 hisobiga ko’payib ketsa, gemoglobinning tuzi kaliy ajratadi va u bilan nso3 anioni birikib, neytral tuz hosil qiladi. vodorod esa, gemoglobin bilan birikib, deyarli dissotsiatsiyalanmaydigan tiklangan gemoglobinga aylanadi. natijada, vodorod ionlari bog’lanadi va qonning rn ko’rsatkichi o’zgarmaydi. razmerlariga qaramasdan harakatchanligining yuqoriligi - plazmaning onkotik bosimini belgilaydi. albuminning mayda molekulalari yuzasining kattaligi, qon orqali turli moddalarni - billirubin, og’ir metallarning tuzlarini, yog’ kislotalarini, farmakalogik preparatlarni (sulfanilamidlar, antibiotiklar va b.) transport qilishda muhim rol o’ynaydi. albuminning 1 molekulasi, bir vaqtning o’zida, billirubinning 25-50 molekulasini bog’lashi mumkinligi ma’lumdir. globulinlarni elektroforez usuli bilan harakatchanlik ko’rsatgichlari bo’yicha alfa1-, alfa2-, beta2- va gamma-globulin fraktsiyalari ajratiladi. …
4
ta-globulinlar, qonda fosfolipidlar, xolesterin, steroidli gormonlar, metalli kationlarni transport qilinishida qatnashadilar. ulvr, plazmadagi barcha yog’lar va lipidlarning 75 % ni rastvorda ushlab turadi. tarkibida metall bo’lgan oqsil-transferrin qonda temirni tashishni amalga oshiradi. transferrinning har bir molekulasi 2 atom temirni o’zida olib yuradi. gamma-globulinlar eng past elektr harakatchanligi bilan farqlanadi. oqsillarning bu fraktsiyasiga, organizmni turli viruslar va bakteriyalar kirishidan himoya qiluvchi turli antitanalar kiradi. ushbu fraktsiyaning miqdori hayvonlar immunizatsiya qilinganda ko’payadi. gamma-globulinlarga qondagi agglyutininlar ham kiradi. fibrinogen beta- va gamma-globulinlar o’rtasida oraliq holatni egallaydi. bu oqsil, ma’lum bir sharoitlarda erimaydigan xususiyatiga ega bo’lib qoladi. va bunda tolali struktura (fibrin) holatiga o’tadi. qon plazmasida fibrinogen miqdori atigi 0,3 % bo’lsa ham, aynan uni fibringa aylanishi qonni ivishiga va bir necha daqiqa ichida zich qotishmaga aylanishini belgilaydi. qon zardobi tarkibi jihatidan fibrinogeni yo’qligi bilan plazmadan farqlanadi. albuminlar va fibrinogen jigarda, globulinlar esa - jigarda, ko’mikda, taloqda, limfatik tugunlarda hosil bo’ladi. normal ovqatlangan odam …
5
mg%) bo’ladi. vitaminlar oqsillar bilan bog’langan yoki erkin holda tashiladi. mikroelementlar, tarkibida metall bo’lgan oqsillar (so va b.) yoki oqsillar majmuasi (fe) ko’rinishida tsirkulyatsiya qiladi. moddalar almashinuvining yakuniy mahsulotlari ichida eng yuqori kontsentratsiyaga, ayniqsa, og’ir mushak ishi va kislorod etishmagan paytda sut kislotasiga ega bo’ladi. organizm tomonidan foydalanilmagan va chiqarib yuborilishi lozim bo’lgan moddalar almashinuvining yakuniy mahsulotlari (mochevina, siydik kislota, billirubin, ammiak) plazma bilan buyraklarga olib boriladi va siydik bilan chiqarib yuboriladi. plazmaning oqsillari plazmada tsirkulyatsiya bo’ladigan past molekulali birikmalarni bog’lash qobiliyatiga ega bo’lganligi tufayli, shu bilan birga, osmotik bosimni doimiyligini ushlab turishda ham qatnashadi. ular to’qima suyuqliklari, limfa, siydik kabilarni hosil bo’lish, suvni so’rilish jarayonlarida etakchi rol o’ynaydi. qonning shaklli elementlari. umurtqali hayvonlar qonining shaklli elementlariga - eritrotsitlar (qizil qon tanachalari), leykotsitlar (oq qon tanachalari) va trombotsitlar (qon plastinkalari) kiradi (8.3-rasm). ular soni, tuzilishi, etilishi, bajaradigan vazifasi bilan bir-biridan farq qiladi. shaklli elementlar odam qoni umumiy hajmining 44-45%ini tashkil …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ichki muhit suyuqliklari"

1701239129.docx ichki muhit suyuqliklari reja: 1. qon tizimi 2. qonning asosiy funktsiyalari. qon tizimi ichki muhit suyuqliklari orasida eng muhimi qon hisoblanadi va undan boshqa suyuqliklar paydo bo’ladi. qon va boshqa suyuqliklar o’rtasida doimiy ravishda modda almashinuvi sodir bo’lib turadi. qon tizimiga, qonning o’zidan tashqari qon yaratilishini ta’minlaydigan tuzilmalar, qonning emirilishida ishtirok qiluvchi a’zolar va bu jarayonlarni boshqaruvchi mexanizmlar kiradi. umurtqali hayvonlarning qon hujayralari asosan suyak ko’migida hosil bo’ladi va shu erda eritrotsitlarning emirilishi, ulardagi temirdan qayta foydalanish hamda gemoglobin sintezi ham sodir bo’ladi. qarib qolgan eritrotsitlarning qondan ajratib olinishi va qayta ishlanishi taloq faoliyatiga bog’liq. limfa tugunlarida...

DOCX format, 287.9 KB. To download "ichki muhit suyuqliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: ichki muhit suyuqliklari DOCX Free download Telegram