embrional taraqqiyot

DOC 98.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1708107451.doc embrional taraqqiyot reja: 1. progenez. erkaklar jinsiy hujayralarining tuzilishi. 2. ayollar jinsiy hujayralari. (tuxum hujayra). 3. homilaning provizor a’zolari. embriogenez — ontogenezning tarkibiy qismlaridan biridir. ontogenez quyidagi davrlardan iborat: 1) progenez; 2) embriogenez; 3) postnatal davr. progenez — jinsiy hujayralarning etilish davri, embriogenez — jinsiy hujayralar urug`lanib, zigota xosil bo`lgandan to tug`ilguncha bo`lgan davr, postnatal davr - bola tug`ilgandan keyingi davr. odamda embriogenez davri 280 kun davom etadi. embriogenez 3 davrga bo`linadi: 1) boshlang`ich davr (1-xafta); 2) embrional davr (2-8-xafta) va 3) xomila davri (9-40-xafta). progenez. erkaklar jinsiy hujayralarining tuzilishi. spermatozoid uzunligi 70 mkm atrofida bo`lib, bosh va dum qismlardan iborat. boshchasi cho`ziq shaklli yadro tutadi. yadroning oldingi qismi g`ilof (akroblast) bilan o`ralgan. akroblastning markazida akrosoma joylashgan, va u gialorunidaza, tripsin, proteazы, fosfatazы fermentlarini tutadi. sitolemmasida androgamon i- va androgamon ii-lar joylashgan. androgamon i — kimyoviy moda bo`lib, u ajralganda spermatozoidlarning xarakati to`xtaydi; androgamon ii — kimyoviy modda bo`lib, …

upqa parda bilan qoplangan va keskin chegarasiz terminal qismga o`tadi. spermatozoid ustki tomondan glikokaliks bilan qoplangan. xivchinning asosidan 9 juft periferik va 1 juft markaziy mikronaychalardan iborat o`q ip o`tadi, mikronaychalardan dinein oqsilini tutuvchi «qo`lcha” chiqadi. dinein — atf kimyoviy energiyasini mexanik energiyaga aylantirish imkonini beruvchi ferment. agar mikronaychada dinein fermenti bo`lmasa, spermatozoidlar xarakatlanish qobiliyatini yo`qotadi va bu erkaklardagi bepushtlikning sabablaridan biri hisoblanadi. erkaklarda bir marta ajraladigan eyakulyat 3 ml ni tashkil qiladi. unda 350 million atrofida spermatozoidlar joylashgan: shundan 60% — to`liq etilgan, 2% —etilmagan (spermatidlar) va 30% — atipik (katta boshchali, kichik boshchali, noto`g`ri shaklli boshcha tutuvchi, noto`g`ri shaklli xivchinli, ikki xivchinli, ikki boshchali va x.k.). atipik spermatozoidlar ayniqsa kashandalar va alkologiliklarda ko`p uchraydi. bjsst normativlariga ko`ra 1 ml eyakulyatda 20-200 millionov spermatozoidlar, shulardan normal spermatozoidlar 60%-dan kam bo`lmasligi, atipiklari —30%dan ko`p bo`lmasligi, tiriklari — 75%-dan kam bo`lmasligi, xarakatchanlari - 50%-dan kam bo`lmasligi, etilmaganlari (spermatidlar, spermatotsitlar) – 2%dan …

2) yaltiroq zona; 3) nurli toj. yadrosida 23 ta xromosoma, shulardan 22 autosoma va 1 jinsiy x-xromosoma. tuxum hujayra sitoplazmasida hujayra markazi yo`q, lekin mitoxondriyalar, granulyar ept, golji kompleksi yaxshi rivojlangan. tuxum hujayrada ginogamonlar: ginogamon i, ginogamon ii mavjud. ginogamon i — spermatozoidlarda ijobiy xemotaksisni chaqiruvchi modda. yuqorida qayd qilinganidek, ginogamon ii androgamonom ii bilan birikib, spermatozoidlarning xarakatini to`xtashini va o`lishini ta’minlaydi. tuxum hujayraning yaltiroq zonasida zpl, zp2, zp3. zp3 glikoproteinlar joylashgan. bular retseptorlar bo`lib, spermatozoidlarni tutib olish va ushlab turishni ta’minlaydi. zp1 zp2 ni zp3 bilan bog`lanishini ta’minlaydi. tuxum hujayra mustaqil ravishda xarakatlanish qobiliyatiga ega emas. u tuxum yo`llari bo`ylab, tuxum yo`llari devori mushaklarining qisqarishi va shilliq pardasi kiprikchalari hisobiga harakatlanadi. tuxum hujayra soni spermatozoidlar soniga nisbatan ancha kam. 1 oy davomida tuxumdonda faqat 1 ta tuxum hujayra etiladi. urug`lanish erkak va ayol jinsiy hujayralarining qo`shilishi, xromosomalarning diploid sonini tiklanishi va natijada yangi hujayra – zigotaning hosil bo`lishidir. urug`lanish …

aqqiyot jarayonida faqat uni oziqlantirish vazifasini o`taydi. ychki tomonda joylashgan yirik qoramtir blastomerlar — embrioblastlar ham homilani vujudga keltirishda, hamda provizor organlarning rivojlanishida asos bo`ladi. maydalanish jarayoni juda sekin boradi. urug`lanish bo`lib o`tgandan keyin dastlabki 4 kunning har birida maydalanish faqat bir marta bo`ladi. to`rtinchi kunning oxirida homila 8—12 blastomerdan tashkil topadi. homila tuxum yo`lidayoq o`ziga suyuqlik so`rishi tufayli homila pufakchasi, ya’ni blastotsistaga aylanadi. blastotsistani atrofidan bir qavat trofoblast hujayralari qamrab turadi. ichki bo`shlig`i suyuqliq bilan to`lgan bu pufakchalarning bir qutbiga hujayralar to`plami bo`lmish embrioblast yoki homila tugunchasi birikkan bo`ladi. rivojlanayotgan 4—5 kunlik odam homilasi o`z tuzilishi bilan boshqa yo`ldoshli sut emizuvchi hayvonlar blastotsistasini eslatadi. rivojlanishning birinchi haftasi oxirlarida homila tuxum yo`lidagi suyuqlikning oqimi, tuxum yo`li muskullarining oldinma-keyin (peristaltik) qisqarishi va epitelial hujayralar kiprikchalarining hilpillovchi harakati tufayli bachadon tomon yo`naladi va uning devorlariga yopishib, shilliq qavat ichiga o`sib kiradi — implantatsiya bo`ladi. trofoblast hujayralarining sitolitik ta’siri tufayli bachadon shilliq qavatining …

l ko`rinadi. uning birinchi zich qavati detsidual hujayralardan hamda bachadon bezlarining chiqaruv naylaridan iborat. ikkinchi qavati esa g`ovak bo`lib,uni nihoyatda kattalashgan bachadon bezlari tashkil etadi. bachadon-ning bu darajada o`zgargan shilliq qavati emiriladi. bachadon shilliq qavati o`zgarishlari avval uning butun devori bo`ylab keng tarqaladi, keyinchalik esa har xil qismlarida ular turlicha bo`ladi. trofoblastda bo`ladigan o`zgarishlarga undagi hujayralar sonining keskin ko`payishi va devorining qalinlashishi asos bo`ladi. ayni vaqtda, trofoblastning tashqi yuzasida hujayralar to`plamidan iborat o`simtalar — trofoblast so`rg`ichlari (vorsinkalari) vujudga keladi. trofoblastning birlamchi vorsinkalari bachadon shilliq qavatiga chuqurroq o`sib kirishi jarayonida bachadon bezlari va qon tomirlar devorlarining eritib yuborishi tufayli homila pufagi atrofida yarim suyuq modda hosil bo`lishiga sababchi bo`ladi. trofoblast vorsinkalarning o`sib kattalashishi bilan bir vaqtda homilaning embrional tuguni ham o`z navbatida chuqur o`zgarishlarga uchrab, bu o`zgarishlar gastrulyasiya va provizor organlarning paydo bo`lish davrlarini o`z ichiga oladi. ayni vaqtda trofoblast homilani faqatgina ona organizmi to`qimalarining emirilishidan hosil bo`lgan mahsulotlar bilangina emas, …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "embrional taraqqiyot"

1708107451.doc embrional taraqqiyot reja: 1. progenez. erkaklar jinsiy hujayralarining tuzilishi. 2. ayollar jinsiy hujayralari. (tuxum hujayra). 3. homilaning provizor a’zolari. embriogenez — ontogenezning tarkibiy qismlaridan biridir. ontogenez quyidagi davrlardan iborat: 1) progenez; 2) embriogenez; 3) postnatal davr. progenez — jinsiy hujayralarning etilish davri, embriogenez — jinsiy hujayralar urug`lanib, zigota xosil bo`lgandan to tug`ilguncha bo`lgan davr, postnatal davr - bola tug`ilgandan keyingi davr. odamda embriogenez davri 280 kun davom etadi. embriogenez 3 davrga bo`linadi: 1) boshlang`ich davr (1-xafta); 2) embrional davr (2-8-xafta) va 3) xomila davri (9-40-xafta). progenez. erkaklar jinsiy hujayralarining tuzilishi. spermatozoid uzunligi 70 mkm atrofida bo`lib, bosh va du...

DOC format, 98.5 KB. To download "embrional taraqqiyot", click the Telegram button on the left.

Tags: embrional taraqqiyot DOC Free download Telegram