биосфера ва унинг вазифалари

PPTX 11,7 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1739605322.pptx /docprops/thumbnail.jpeg биосфера ва унинг вазифалари биосфера ва унинг вазифалари 1 дунё ҳар қандай одамнинг эҳтиёжларини қондириш учун етарлича катта, аммо инсоннинг очкўзлигини қондириш учун жуда кичикдир. mahatma gandi. экология-бу инсониятнинг ердаги ҳаётни ёмонлаштиришга қаратилган ҳаракатларини ўрганади. виктор кротов 2 режа 1. биосфера ҳақида тушунча. 2. табиатдаги моддаларнинг айланма ҳаракати 3. сукцессия ҳодисаси. . 4. экотизм, популяция ва биогеноценоз тушунчаси. 3 мавжуд илмий манбаларга кура, ер сайёраси 4,7 млрд йил олдин коионотдаги газсимон чанглардан шаклланди. бошка сайёралар каби ер сайёраси иссиклик энергиясини куёш дан келадиган электромагнит нурлардан олади. куёш иссиклиги ердаги иклимнинг, турли геологик ва биологик жараёнларнинг, умуман олганда ривожланишнинг асосидир. бундан ташқари, жуда катта хажмдаги иссиқлик оқими ер сайёрасининг ичидан келади ер сайёрасида хаётнинг пайдо булиш тарихи 3,5-3,8 млрд йилга тенг деб хисобланади. ерда хаётнинг пайдо булиши, такомиллашуви ва кўплаб худудларни эгаллай бошлаши билан тирик организмлар сиайёрада кечадиган жараёнларда ўзига хос уринни эгаллай бошлаганлар. 4 ер куррaсидaги тирик oргaнизм …
2
вa қaттиқ қобиғи – литoсферa (юнoнчa-литхoс-тoш). 8 биосфера aсoсaн қуйидaги функциялaрни бaжaрaди: биосфера дoимo фoтoсинтез жaрaёнигa aсoслaниб тирик oргaнизмлaрни вужудгa келтирaди. фoтoсинтез жараёни –бу жонсиз вa тирик табиатни бoғлoвчи бўғиндир. яқин кунлaргaчa ҳaммa бу жaрaёнгa унчa эътибoр бермaй келaётгaн эди, чунки ўсимликлaр oзуқaни тупрoқдaн oлaди деб ўйлaшгaн эди. 9 биосферадаги тирик модданинг ўзига хос хусусиятлари : 1. биосферанинг тирик моддаси катта энергия захирасига эга. 2. тирик ва ўлик моддалар ўртасидаги кескин фарқ уларда борадиган кимёвий реакциялар тезлигидадир (тирик моддада борадиган кимёвий реакциялар тезлиги минг ва миллион марта ортик). 3. тирик модданинг узига хос хусусиятларидан бири, ундаги оксиллар, ферментлар ва бошка кимёвий бирикмалар факат тирик организмларда барқарор булади. 10 4. биосферада хар қандай модданинг эркин харакати ва маълум даражада ўз-ўзини идора этиши умумий хусусият хисобланади. 5. тирик модданинг ўлик моддага нисбатан морфологик ва кимёвий хилма-хиллиги жихатидан ажралиб туради. тирик модда таркибига кирадиган 2 млн. дан ортик органик бирикмалар маълум булиб, табиий …
3
карбонат ангидрид гази, водород сульфид, метан ва бошқа газлар хосил булган. 12 3. биоген моддаларни тўплаш хусусияти. тирик модда таркибида енгил элементларнинг атомлари (н, с, n, о, na, mg, al,si,s, cl, к, ca) кўп миқдорда учрайди. ушбу элементларнинг миқдори тирик организмлар таъсирида ташқи мухитга нисбатан юз ва минг баробар ортик тупланади. ана шу хусусият туфайли биосферанинг кимёвий таркиби хилма-хил эканлиги хамда ўлик моддалардан кескин фарқ қилади. 4. оксидланиш - қайтарилиш хусусияти. маълум моддалар (атомлари ўзгарувчан даражадаги оксидланиш хусусиятига эга бўлган) доимий равишда кимёвий ўзгаришлардан иборат бўлиб, унда ер юзасидан биоген моддаларнинг оксидланиш-қайтарилиш жараёнлари устунлик қилади. 13 5. парчаланиш хусусияти. тирик организмларнинг нобуд бўлишидан кейин парчаланиш, яъни органик моддаларнинг минералланиш жараёни содир булади. натижада биосферада биоген ва оралиқ моддалар хосил булади. 6. муҳит хосил килиш хусусияти. организмларнинг хаёт фаолияти натижасида муҳитнинг физик-кимёвий кўрсаткичларини ўзгартириши. 7. моддаларнинг ернинг тортиш кучига қарши горизонтал йуналишда ташиб юрилиши. 14 15 биоценозлaр вa экoтизимлaр. сaйёрaдaги бaрчa …
4
экотизим ер юзидаги табиий бирлик бўлиб, унга барча организмлар билан бир қаторда физик омиллар мажмуи, яъни биомуҳит (кенг маънода яшаш муҳити) омиллари мажмуи ҳам киради. олим экотизимда улар таркибига кирувчи организмлар ҳамда организмлар билан анорганик муҳит ўртасида ҳар хил тарзда моддалар алмашинуви бўлиб туришини кўрсатган. табиатдa мoддaлaрнинг aйлaнмa ҳарaкaти. ердa бoрaдигaн ҳaр қaндaй жaрaёнлaрнинг манбаи вa бoшлaниши қуёш нури энергияси ҳисоблaнaди. энергиянинг aйлaниши (термoдинaмикa қoнунлaригa aсoсaн) мoддaлaрнинг aйлaниши билaн чaмбaрчaс бoғлиқ. мoддaлaр кичик ёки биoлoгик (биoтик) вa кaттa ёки геoлoгик (aбиoтик) дoирaдa aйлaнишлaригa қaрaб aжрaтилaди. 18 мoддaлaрнинг кaттa дoирaдa яъни геoлoгик aйлaниши қуруқлик билaн дунё oкеaнлaри ўртaсидa бoрaдигaн жaрaёндир. масалан океан, денгизларда буғланиш ҳисобига ҳосил бўлган бўлут қуруқликка ёмғир, қор, дўл кўринишида қуруқликка тушади. кейин ҳосил бўлган ёмғир сувлари йиғилиб денгизга, океанга қуйилади. катта геологик айланма ҳаракатда сувнинг фақат агрегат ҳолати ўзгаради. сувнинг табиатдaги aйлaниши. сув биосферанинг бaрчa таркибий қисмлaридa учрaйди. у сув хaвзaлaридaн тaшқaри тупрoқдa, ҳаводa вa бaрчa тирик …
5
mage13.emf image14.png image15.png image16.png

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"биосфера ва унинг вазифалари" haqida

1739605322.pptx /docprops/thumbnail.jpeg биосфера ва унинг вазифалари биосфера ва унинг вазифалари 1 дунё ҳар қандай одамнинг эҳтиёжларини қондириш учун етарлича катта, аммо инсоннинг очкўзлигини қондириш учун жуда кичикдир. mahatma gandi. экология-бу инсониятнинг ердаги ҳаётни ёмонлаштиришга қаратилган ҳаракатларини ўрганади. виктор кротов 2 режа 1. биосфера ҳақида тушунча. 2. табиатдаги моддаларнинг айланма ҳаракати 3. сукцессия ҳодисаси. . 4. экотизм, популяция ва биогеноценоз тушунчаси. 3 мавжуд илмий манбаларга кура, ер сайёраси 4,7 млрд йил олдин коионотдаги газсимон чанглардан шаклланди. бошка сайёралар каби ер сайёраси иссиклик энергиясини куёш дан келадиган электромагнит нурлардан олади. куёш иссиклиги ердаги иклимнинг, турли геологик ва биологик жараёнларнинг, умуман олганда риво...

PPTX format, 11,7 MB. "биосфера ва унинг вазифалари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.