ранг таълимотининг физиологик асослари

DOC 121,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1355752398_41232.doc мавзу: ранг таълимотининг физиологик асослари www.arxiv.uz режа: 1. куриш аъзолари 2. куриш нервлари 3. адаптация 4. ёруглик адаптацияси 5. ранг адаптацияси 6. рангларнинг хотирада сакланиши ва трансформацияси 7. иррадация 8. контрастлар 9. бир вактда содир буладиган контрастлар 10. кетма кет контрастлар 11. рангли соялар 1. куриш аъзолари. биз ташки мухитини асосан куз сезгиси оркали кабул киламиз, у худди фотокамера сингари ташки мухитни узида акс этдиради. куриш жараёнида куз, куриш нерви ва миядаги куриш маркази иштирок этади. бу учала аъзонинг куришдаги иштироки ранг таъсири ва уни кабул килишимиздаги физиологик ва физик жараёнларнинг бир бирига богликлигидан далолат беради. бинобарин бу жараёнлар инсоннинг психологик холатининг узгаришдаги жараёнлар хам узаро чамбарчас богликдир. куз - асосан корачик, камалак парда тукималари мавжуд модда (сетчатка) куриш нервлари, шишасимон тана, оксил парда, ёй парда, шох пардалардан иборат. корачик (роговица) шаффоф жисм булиб, у ёругликни кузнинг ядросига утказади. бунда камалак парда диафрагма ролини уйнаб, кабул килинаётган ёругликни кераклича …
2
етлари буйлаб урнашган булади. бунда куриш жараёни тунги (пайтда) таёкчалар оркали кундузи эса колбочкалалар оркали бажарилади. колбочкаларда "куриш пурпури" деб аталувчи суюклик мавжуддир. нерв толалари дастаси куз ташкарисига куриш нерви тарзида шаклланади ва улар оркали ёруглик кузгатувчилар миянинг куриш марказига узатилади. турпарданинг марказида сарик дог мавжуд. бу жой кузни рангни энг уткир куриш кобилиятига эга килади. 2. куриш нервлари - буртикчаси кисмида бир-бири билан кесишади. (22-расм). куриш туртбурчагининг функцияси жуда мухим булиб унда "афферент йуллари" (марказга интилувчи нерв йуллари) уз харакатини узгартириш жойи яъни бошкарилишда шу жойда узгаради. куриш буртакчасидан нерв толалари даста-даста булиб миянинг куриш марказининг турли жойларига таркалади. баъзи нервлар вегатив нерв тизимига (системасига) бирлашади. турпарда (сетчатка) жойлашган рецепторга тушган ёруглик кузговчилар нерв импульсларига айланиб, кучсиз биотонлар ёрдамида рецептор оркали мия кобигига куриш сезгилари яъни аник тасвир булиб гавдаланади. бунда нерв импульсларининг утиш тезлиги 70 м/сек га тенг. куриш нервлари огрикни сезмайди. у узилган такдирда хар хил ёруглик …
3
млар, меъморлар булажак асарини яратиш жараёнида мия хотирасида сакланаётган юзлаб рангларни чамалайди. у миясида куплаб ранг комбинацияларини тузади ва хотирасидаги керакли рангни уз асарида куллайди. оддатда кузга ташкари тасвири тушади. мия уларни реал холатини курсатиб беради. куриш таъсуротлари - бизнинг куриш аъзоларимизнинг функциясидир. куриш сохаларининг рангли дифференцияси эвазига биз ташки мухитдаги жисмларни фазовий кенгликда куриб уларни тузилишлари, жойлашувлари, рангларининг фаркланишини сезамиз. томирли кобикнинг ёруглик кузгатувчи нерв учлари таъсирида куриш тукималаридаги мавжуд куриш пурпурларида химик узгаришлар содир булади. бу ходисани фотохимик жараён билан солиштириш мумкин. шуни хам таъкидлаш керакки, кузнинг куриш, унинг хулосаларини мияда ишлаб чикилишидаги жараёнлар хакида биз жуда кам биламиз. рангли бинокуляр куриш ходисалари бунга мисол булиши мумкин. иккала кузга икки хил шиша кизил ва яшил кук урнатилган ойнак билан каралса мухит ок булиб куринади. агар кизил ва яшил урнатилса сарик булиб куринади. кук ва сарик шиша оркали каралса яна ок булиб куринади. бундай ходисларга сабаб бош миядаги "анализатор" …
4
таъсири камаяди. бизнинг икки кузимиз (бинокуляр) курганда фазовий кенгликдаги жисмларнинг масофаси, уларннг хажмини яккол тулаконли курамиз. биз мухитга бир куз билан (монокуляр) караганимизда эса узи масофа ва хажмлари узгариши мумкин. чунки купинча хар иккала куз икки хил тузилишда яъни унинг тугма хусусиятлари турлича булади. шунингдек, бир куз жисмларни узок хамда кучрайтириб курсатиши ва иккинчиси эса уларни якинлаштириб, каттарок холатда гавдалантириши мумкин. иккала куз билан курганда ана шу холатни "урта" холга келтириб курсатади. куриш жараёни кундузи ва кеч пайти, коронгида хар хил кечади. биз рангларни куёш самонинг энг уртасига чикканда фарклаймиз. эрталаб ёки кечки шом пайти, албатта, масофа, ёругликнинг холати рангларни кабул килишда фаркланишига сабаб булади. аммо ута ёругликда хам кузнинг томирли кобиги кийин фарклайди. шунинг учун хам кузнинг диафрагмаси (камалакпарда) кискариб ёруглик окимини "саралаб" куйворади. натижада рангни тулаконли ёки узгариброк куриниши ёругликни ана шу "сараланиб" тушушига боглик булади. бизга ярим коронгиликдан бошлаб рангларни ажратиш кийинлаша боради. мисол учун кизил коронгиликнинг …
5
ацияси. коронгидан ёругликка чикканигизда куз камашади.биз кузимизни кисиб ёругликни кам утказишга харакат киламиз. бунда куз гавхари кучли ёругликдан кичраяди,кузнинг ёй пардаси (роговид) кичрайиб ёругликни кам утказади, шу орада кузнинг тур пардаси (ситчаткаси) хам ёругликка мослаша боради. бир неча дакикадан сунг кузимиз ёругликка мослашамиз. ёругликда хам коронгиликда хам куз аъзолари мовжуд имкониятлар хеч качон тулалигича ишлатилмайди. шунинг учун иш жойида хам ёруглик окими етарли микдорда таъминланган булиши максадга мувофикдир. чунки ёругликни ута куплиги ёки камлиги киши рухиятига таъсир килади. куз хамма вакт энг ёруг догларни дастлаб кабул килади. масалан биз хона ичидан ёруг ойнага караганимизда ойна ташкарисидаги ёругликдаги жисмлар аник контрастли куринади хонани ичини эса коронгида, хира курамиз. 5. ранг адаптацияси. бизнинг нигохимиз бирор рангга тушиб, унда купрок сакланиб колса, уша ранг кузимиз учун уз кучини йукотади, унинг нюансларини сезмай коламиз. кизил ва бинафша рангларинг энг давомли адаптация даври кечади. сарик ва яшил рангларда эса тез куникма хосил килинади. умуман ранг …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ранг таълимотининг физиологик асослари"

1355752398_41232.doc мавзу: ранг таълимотининг физиологик асослари www.arxiv.uz режа: 1. куриш аъзолари 2. куриш нервлари 3. адаптация 4. ёруглик адаптацияси 5. ранг адаптацияси 6. рангларнинг хотирада сакланиши ва трансформацияси 7. иррадация 8. контрастлар 9. бир вактда содир буладиган контрастлар 10. кетма кет контрастлар 11. рангли соялар 1. куриш аъзолари. биз ташки мухитини асосан куз сезгиси оркали кабул киламиз, у худди фотокамера сингари ташки мухитни узида акс этдиради. куриш жараёнида куз, куриш нерви ва миядаги куриш маркази иштирок этади. бу учала аъзонинг куришдаги иштироки ранг таъсири ва уни кабул килишимиздаги физиологик ва физик жараёнларнинг бир бирига богликлигидан далолат беради. бинобарин бу жараёнлар инсоннинг психологик холатининг узгаришдаги жараёнлар хам узаро чам...

Формат DOC, 121,0 КБ. Чтобы скачать "ранг таълимотининг физиологик асослари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ранг таълимотининг физиологик а… DOC Бесплатная загрузка Telegram