davan davlati

DOC 39,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1555494830_74164.doc davan davlati reja: 1. davan davlatining paydo boâlishi. 2. davan davlati haqida tarixiy manbalardagi maâlumotlar. 3. davan davlatida boshqaruv tartiblari. oârta osiyoning sharqida, sirdaryoning yuqori havzasida joylashgan qadimgi fargâona antik davr oâzbek davlatchiligi tarixida muhim ahamiyatga ega boâlgan edi. fargâona haqida yunon-rim mualliflari maâlumotlar bermaydilar. bu davlat haqidagi yozma maâlumotlar asosan xitoy manbalarida â chjan syan maâlumotlarida, sima syanning â«tarixiy xotiralarâ», ban gunning â«birinchi xan sulolasi tarixiâ» asarlarida beriladi. bu manbalarda ushbu davlat â«dayuanâ» yoki â«da-vanâ» nomi ostida eslatiladi. fargâona soâzi sugâd manbalarida â«fragonikâ» shaklida yozilib â«togâlar orasidagi vodiy, atrofi berk soylikâ» maânosini beradi. xitoy manbalaridagi dayyuan ham â«togâlar orasidagi vodiyâ» maânosini beradi. davan davlati tarixi boâyicha uzoq yillardan buyon tadqiqot ishlari olib borilib, soânggi yillarda oâzbek olimlaridan a.asqarov, a.xoâjayev, b.matboboyev, a.anorboyev, s.qudratov, b.abulgâoziyeva, b.abdullayev, abduholiq abdurasul oâgâli kabilar arxeologik maâlumotlarni yozma manbalar bilan qiyosiy oârganish asosida samarali ishlar olib borayotgan boâlishlariga qaramay, bu yoânalishda hali koâpgina masalalar oâz …

li-sharqiy hududlaridan bu madaniyatga oid 80 dan ortiq yodgorliklar majmui aniqlanib oârganilgan. ulardan ilk shahar madaniyati belgilari dalvarzintepada (andijon viloyati) va buonamozorda (namangan viloyati) aniqlangan. undan tashqari chust madaniyatini shoârabashot va eylaton madaniyatlari davom ettiradi. ilk temir va antik davrga kelib fargâonada mahalliy madaniyatlar anâanalari asosida taraqqiy etayotgan qadimgi dehqonchilik madaniyatlari butun vodiyni qamrab oladi va aholining oâtroq hayot tarzi jamiyat iqtisodiy asosini tashkil etadi. tadqiqotlar natijalariga koâra, mil.avv. iii asrdan boshlab butun fargâona vodiysida shaharsozlik madaniyati keng yoyiladi. aynan mana shu davrda fargâona vodiysi orqali oâtgan buyuk ipak yoâli tarmoqlari boâylab axsikent, marhamat, kubo, margâilon, bob (pop) kabi koâhna shaharlar paydo boâladi. shuning uchun ham mil.avv. ii asrga oid xitoy manbalari fargâonada 70 ta katta-kichik shaharlar borligi haqida maâlumot beradi. sima syanning â«tarixiy xotiralarâ» asarida davanning ikkita poytaxti â ershi va yuchen boâlganligi haqida xabar beriladi. bu shaharlarning joylashuvi masalasida olimlar orasida yagona fikr yoâq. ular oâzgan, mingtepa (marhamat), …

g bu xulosasi ikkita tarixiy dalilga asoslangan. birinchisi, aynan mana shu davrga oid arxeologik topilmalar (shoârabashot madaniyati) ishlab chiqarish kuchlarining rivojlanganligi (mahsulot ishlab chiqarish va savdo sotiqning oâsishi) haqidagi taxminlarni ilgari surish imkonini beradi. ikkinchisi, mil.avv. ii asrdayoq fargâonada koâp sonli shaharlar mavjudligi haqida maâlumotlar bor. mil. avv ii asrdan boshlab qashgâardan davanga shimoliy yoâldan karvon yoâli harakati boshlanadi. bu yoâldan ipak va boshqa mahsulotlarning xalqaro tranzit savdosi amalga osha boshlaydi. bu paytga kelib davan aholisi koâpaya boshlaydi va koâplab mustahkamlangan aholi manzilgohlari paydo boâladi. savdo yoâlida davan muhim ahamiyatga ega boâlib boradi. tadqiqotchilarning fikricha, yassa va qoradaryo vohalarida koâpgina qalâalar savdo yoâlini qoâriqlash maqsadida barpo etiladi. mil.avv. 125 yilda davanga kelgan xitoy elchisi chjan syan bu yerda qishloq va shaharlari obod, sugâorma dehqonchilik va hunarmandchilik xoâjaliklari yuksak rivojlangan, kuchli harbiy kuchlarga ega davlatni koâradi. chjan syan davanning qishloq xoâjaligi haqida maâlumot berib, shunday yozadi: â«oâtroq aholi yer haydaydi, gâalla …

ning bogâlarida oâzumdan tashqari anor, oârik va boshqa mevali daraxtlar koâp boâlgan. xitoy tarixchilari bu mevalarning xitoyda paydo boâlishini davan bilan bogâlaydilar. xitoy manbalari, shuningdek, qadimgi fargâona chorvachiligining oâziga xos tomoni boâlgan yilqichilikning yuqori darajada rovojlanganligi haqida ham maâlumotlar beradi. davan davlati antik davrda mashhur zotdor otlari bilan shuhrat qozongan edi. manbalardan maâlum boâlishicha, ularni yetishtirish bilan oâtroq aholi shugâullangan. â«davanda yaxshi otlar boâlib, ular ershi shahridadir, otlarni yashiradilar va xan elchisiga berishga rozi boâlmaydilarâ». davanning mashhur â«samoviy otlariâ» tasvirlari tushirilgan qoyatosh suratlari bizning kunlarimizgacha saqlanib qolgan. xususan, oâshdan 8 km uzoqlikdagi ayrimchatovning qoya adirlarida 30ta chiroyli zotdor otlarning tasvirlari bor. xuddi shunga oâxshash tasvirlar marhamat yaqinidagi aravon qoyasidan, navqat vohasi va obishirsoydan ham topilgan. bu tasvirlar davan oâzining samoviy otlari bilan qadimdan mashhur boâlganligini tasdiqlabgina qolmay, fargâonaliklarning yuksak sanâat sohiblari boâlganliklaridan ham dalolat beradi. manbalarning guvohlik berishicha, qoâshni davlatlar, xususan, xitoy imperatorlari davan otlarini nihoyatda qadrlaganlar. davan davlati maâlum …

g siyosiy va diniy hayotida katta ahamiyatga ega boâlgan. bu jarayonda oqsoqollar kengashining ham ahamiyati kam boâlmagan. oqsoqollar urush va sulh tuzish masalalarini hal etishda ishtirok etganlar, baâzan ular hukmdorning taqdirini ham hal qilganlar. misol uchun, manbalarda qayd etilishicha, urushda magâlubiyatga uchraganligi uchun hukmdor van motsay oqsoqollar kengashidagi umumiy ovoz berishda aybdor deb topilgan va qatl qilingan. davan davlati hududlari shaharlar va vohalarga boâlingan holda idora etilgan boâlishi mumkin. chunki manbalarning maâlumot berishicha, yuchen shahrining hokimi xitoy qoâshiniga oziq-ovqat yetkazib berishdan bosh tortgan. tadqiqotchi n. gorbunova har bir shaharning, ehtimol, vohaning oâz hokimi boâlganligi haqidagi taxminni ilgari suradi. olimaning fikricha, aynan mana shu hokimlar oqsoqollar kengashi tarkibiga kirgan va unda hal qiluvchi mavqega ega boâlgan. a. asqarovning fikricha, oqsoqollar kengashi oldida podsho-hukmdorning huquqlari cheklangan edi. ayniqsa, urush va tinchlik, diplomatik masalalarda hal etuvchi kuch va huquq oqsoqollar kengashi qoâlida edi. soânggi yillarda davan davlati tarixi boâyicha samarali ish olib borayotgan …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "davan davlati"

1555494830_74164.doc davan davlati reja: 1. davan davlatining paydo boâlishi. 2. davan davlati haqida tarixiy manbalardagi maâlumotlar. 3. davan davlatida boshqaruv tartiblari. oârta osiyoning sharqida, sirdaryoning yuqori havzasida joylashgan qadimgi fargâona antik davr oâzbek davlatchiligi tarixida muhim ahamiyatga ega boâlgan edi. fargâona haqida yunon-rim mualliflari maâlumotlar bermaydilar. bu davlat haqidagi yozma maâlumotlar asosan xitoy manbalarida â chjan syan maâlumotlarida, sima syanning â«tarixiy xotiralarâ», ban gunning â«birinchi xan sulolasi tarixiâ» asarlarida beriladi. bu manbalarda ushbu davlat â«dayuanâ» yoki â«da-vanâ» nomi ostida eslatiladi. fargâona soâzi sugâd manbalarida â«fragonikâ» shaklida yozilib â«togâlar orasidagi vodiy, atrofi be...

Формат DOC, 39,5 КБ. Чтобы скачать "davan davlati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: davan davlati DOC Бесплатная загрузка Telegram