qadimgi rim tangalari

DOC 44.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1549529575_74000.doc qadimgi rim tangalari reja: 1. qadimgi rim tanga pullarini paydo bo’lish tarihi. 2. rim respublikasi davrida zarb qilingan oltin tangalar. 3. qadimgi rim madaniyatini o’rganishda tangalarining ahamiyati 4. qadimgi rim tangalarini o’rgangan olimlar. qadimgi rim tanga pullarini paydo bo’lish tarihi. olimlar dunyodagi ko’p tillarda pul va hayvon bir hil yoki umumiy negizi o’hshash so’zlar bilan ifodalannishiga anchadan beri yotibor bermoqdalar. masalan: qadimgi rimliklar pul va hayvonni" penukia" deyishgan. asrlar ketidan asrlar o’tib boraverishi bilan kimningdir miyasiga pulga o’z tamg’a nishoni qo’yib, og’irligi va metallning sofligini tasdiqlash kerak deb fikr qiladi. bir parcha metallga tamga bosishni o’ylablab topib, shu bilan metallni tanga qilib qo’ygan kishi kim ekan degan savol tug’iladi. buni birinchi galda martabasi ulug’, kupchilikning ishonchiga sazovor bo’lgan katta savdogar o’ylab topgan bo’lsa kerak. tamg’a bosilgan quyma pullar yaqin tevarak - atrofda tortmasdan qabul qilinadigan bo’lib qoldi. uni huddi bizga o’xshab shunchaki sanayverishardi. tez orada boshka savdogarlar ham ana …
2
mamlakat sohillariga ana shu kemaga suzib kelgan emish. lekin hozirgi kunda qadar birinchi tanga qaerda paydo bo’lganligi haqida bahslashadilar. ba’zilari dastlabki tanga greklarning egina orolida, argos podnosi feadonning yerida paydo bo’lgan deb fikr bildirishadi, hatto vaqtini ham belgilab sakkizinchi olimpiadadan keyinroq paydo bo’lgan deyiladi. qadimiy rimliklar har bir erkakning o’z hudosi dohiysi bo’lib, uni panohida saqlaydi. har bir ayolning mabuda homiysi - yunonasi bor deb ishonishardi. ammo bu erkak va ayol hudolarning hammasi yeru kuk podshosi yupiter va uning hotini yunona monetaga tobe ekan. odamlarning huzur - halovati shularga bog’liq ekan. bu er-hotinlarning iltifotiga muyassar bo’lish uchun turli yo’llar bilan ularning ko’nglini topish, ulardan hech qanday nazr-niyozni ayamaslik kerak ekan. rimliklar harbiy yurishga otlanishar jangda g’alaba qozonishar, uy qurishar, nimalarni uzoq safarga shaylashar ekan. ular yupiter va yunona monetaga ko’plab nazr-niyoz baxshida kilishardi. poytahtning eng baland yeri kapitaliy tepaligining chuqqisida yunona moneta sharafiga ajoyaib ibodathona qurilibdi. janub kuyoshi nurlariga chumilgan …
3
alik esa boshqa kupchilik mamlakatlarda metall pullarni moneta tanga deb atashadigan bo’lishibdi. dastlabki tanga kichkinagina oddiy metall kuymasidan iborat bo’lib, qupoll noaniq shaklda bo’lgan. firibgarlar bundan foydalanganlar. ular har bir oltin yoki kumush bo’lagidan oz -oz qirqib olib, eritib yangi pul kuyganlar. ''shakli noanik quyilamarning kamayib qolganligini esa bir qarashda payqash qiyin bo’lganligi uchun ancha vaqtgacha bundan hech kim habar topmagan. bunday firibgarchilikka chek qo’yish uchun pullarga anik shakl berib, ustiga chizik tortib, nuktalar kuyib, chikarilgan. keyinchalik esa bu tangalarga rasmlar soladigan, yozuvlar bitadigan, yoniga qo’ng’irador naqsh chizadigan bo’lganlar. bunday, pulga etkazilgach har qanday shikast darhol sezilarli darajada bo’lgan. servi tulli davrida zarb qilingan aseni rimdagi eng qadimiy tanga deb hisoblaydilar. rimliklar kumush tangani eramizdan avvalgi 269 yildan boshlab, oltin tantalarni esa ellik yil keyin zarb qila boshlaganlar. asosiy pul birligi dinor hasoblangan. eramizning iv asrida solidlar paydo bo’lgan. bir qadoq oltindan 96-dona tanga yasaganlar. boshqa ko’p mamlakatlardagi pul birligining …
4
birliklari funt, unsiy, sitsilin, drahmadir. mis tangalar - qadimgi rim tangalarining asosi. rim tangalaraga qadimgi yunoniston tangalari bir qancha ta`sir o’tkazgan. rimda esa keyinchalik kumush tangalarni zarb qilish yo’lga qo’yildi. keyin bir oz vaqt o’tishi bilan tangalarning vaznini pasaytirilishi yuz bera boshladi. rim respublikasi davrida zarb qilingan oltin tangalarini haqida gapiradigan bo’lsak, yuliy sezar tangalari misol bo’lishi mumkin. mumkin. qadimgi rimda zarbhona ustasi kasbi otadan bolaga meros qolardi. ota - bobosi zarbchi bo’lib ishlagan odam ishonchli bo’lar, nasldan-naslga ko’chib kelgan san’at borga sari takomillashardi. tanga zarb qiluvchilar ba’zi imtiyozlardan foydalansalar hamki, ularning ish sharoitlari nihoyatda og’ir edi. davlat pul chiqarishi lozim paytlarda tanga yasovchilar yigirma soatlab uzluksiz ishlardilar. mana so’z pulning paydo bo’lishi, tangalarning dunyoga kelishi qanchalar mashaqqatli bo’lgan. lekin bu yaratilgan tangalar bizga qadimiy davr haqida ma’lumot beruvchi hisoblanadi. tangalar siyosiy kurashlar odamlarning bir-biriga munosabatlari haqida ham xikoya qiladi. rivoyatlarga qaraganda rimga yoshligida bo’rini emgan aka-uka rim va romul …
5
loyatlariga kirub borgan yo’lini tasavvur qilishiga, savdo-sotiq aloqalarini pul muomilasining hususiyarlarini va tarkibini aniqlashga inkon beradi. rimda respublika davridagi tanga pullardagi yozuvlar, mansab egalarining suratlari, pullarning emblemalari rimning xo’jalik va siyosiy tarixini, ba’zan esa sinfiy va mafkuraviy kurashini aniqlaydi. afsonaviy manzaralar, rimliklar singari xar xil xudolarning suratlari solingan tanga pullar qadimgi rim aholisining diniy tasavurlari haqida beradi. tanga pullarni urganish san’at, arhitektura tarihiga yordam kursagadi, negaki u pullarda ko’pincha qadimgi binolarning suratlari, eng mashxur haykallarning suratlari zarb qilingan bo’ladi. umuman olganda numizmatika manbalarning hammasini kompleks tarzda taqqoslab o’rganish respublika davridagi rim davlatining markaziy viloyatlarida ham, shungdek, mahallalarda ham yoshagan qabilalar va elatlar, tarixiga oid asosiy muammolarning asl mazmunini aniqlashga imkon beradi. adabiyotlar: 1. karimov i.a. “tarixiy xotirasiz kelajak” toshkent 1998yil 2. karimov i.a. “yuksak ma’naviyat engilmas kuch” tashkent 2008 yil 3. elizavetin. g. “pulnoma” toshkent 1979 yil 4. pidaev. sh. “tangalar davr ko’zgusi” toshkent 1984yil

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "qadimgi rim tangalari"

1549529575_74000.doc qadimgi rim tangalari reja: 1. qadimgi rim tanga pullarini paydo bo’lish tarihi. 2. rim respublikasi davrida zarb qilingan oltin tangalar. 3. qadimgi rim madaniyatini o’rganishda tangalarining ahamiyati 4. qadimgi rim tangalarini o’rgangan olimlar. qadimgi rim tanga pullarini paydo bo’lish tarihi. olimlar dunyodagi ko’p tillarda pul va hayvon bir hil yoki umumiy negizi o’hshash so’zlar bilan ifodalannishiga anchadan beri yotibor bermoqdalar. masalan: qadimgi rimliklar pul va hayvonni" penukia" deyishgan. asrlar ketidan asrlar o’tib boraverishi bilan kimningdir miyasiga pulga o’z tamg’a nishoni qo’yib, og’irligi va metallning sofligini tasdiqlash kerak deb fikr qiladi. bir parcha metallga tamga bosishni o’ylablab topib, shu bilan metallni tanga qilib qo’ygan kishi kim e...

DOC format, 44.5 KB. To download "qadimgi rim tangalari", click the Telegram button on the left.

Tags: qadimgi rim tangalari DOC Free download Telegram