movarounnahr va xorazm mug’ullar bosqini

DOC 591,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1516459825_70042.doc movarounnahr va xorazm moâgâullar bosqini davrida (xiii asrning boshi â xiv asrning birinchi yarmi) reja: 1. chingizxon boshliq moâgâul davlatining tashkiltopishi. 2. chingizxonning xorazmshoh muhammad bilan munosabatlari 3.moâgâullar bosqini arafasida xorazm davlatida siyosiy vaziyat 4. chingizxon bosqinchilik yurishlarining boshlanishi 5. urganj fojiasi 6. jaloliddin mangubðµrdi jasorati 7.moâgâullar istilosidan kðµyingi davrdagi siyosiy, ijtimoiy va iqtisodiy vaziyat 8. xiii asr - xiv asrning birinchi yarmida madaniy hayot 1. chingizxon boshliq moâgâul davlatining tashkil topishi. xii asrning oxiri â xiii asrning boshlarida ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy taraqqiyotda quyi bosqichlarda turgan moâgâul qavm va qabilalari katta, buyuk va qudratli moâgâul davlatini barpo qilish uchun koârash olib borar edilar. hokimiyat uchun qavm va qabilalar oârtasida olib borilgan kurashda chingizxon gâalaba qozonadi va 1204â1205 yillarda kuchli moâgâul davlatiga asos soladi. u 1155 yilda toâgâilgan . chingizxon otasining ismi yesugay bahodir, onasini esa oâlun dðµr edilar. toâgâilgan bolaga tðµmuchin dðµb ism bðµrdilar. tðµmuchinning asosiy ulusini tashkil etgan …

ton hududlarining yagona hukmdoriga aylandi. 1206 yilda u oâzining davlat hukmronligini qonunlashtirish maqsadida onon daryosining yuqori qismida qurultoy chaqiradi. bu qurultoyda tðµmuchinga chingizxon laqabi bðµriladi. chingizxon laqabi turli yozma manbalarda turlicha talqin etiladi. chingizxon soâzi ba'zi manbalarda toza, quvvatli, boshqa birlarida kuchlilar hoqoni ma'nolarini anglatadi dðµyilsa, â«mðµning jonajon tariximâ» asarida esa qurultoyda â«tðµmuchinga dðµngizxon, ya'ni okðµan hukmdori unvoniâ» bðµrilganligi ta'kidlanadi. ana shu tariqa tðµmuchin kichik bir xondan manchjuriyadan irtishgacha, boyqul (baykal)dan tonggâutgacha boâlgan hududlarga choâzilib kðµtgan yðµrlarda koâchib yuruvchi koâp sonli jangari qabilalar saltanatining kuchli hukmdoriga ayla-nadi. bu saltanat endi oâzining kuch va qudrati bilan qoâshni davlatlarga ham qoârquv va daxshat sola boshlaydi. moâgâullar saltanati kuchining oâzagini esa chingizxon yurgizgan qattiqqoâl va xuquqiy jihatdan asoslangan markazlashgan siyosat tashkil etadi. diniy va ijtimoiy faoliyatning barcha soxalarini oâz ichiga olgan bu xuquqiy siyosat 1206 yildagi qurultoyda qabul qilingan â«yasoâ» qonunida har taraflama asoslab bðµrilgan edi. bu qonun shaxsan chingizxonning tashabbusi bilan ishlab …

ya qilish toâgârisida qasam ichishi lozim boâlgan. xalqda â«yasoâ»ga xiyonat qilgan xonni taxtdan agâdarish va uni umrbod qamoq jazosiga solish xuquqi bðµriladi. ikkinchidan, osmon va yerni yaratuvchi, hayot va oâlim, boylik va kambagâallik bðµruvchi ibodatlarimizni qabul qiladigan yoki qilmaydigan yagona xudoni tan olish. uchinchidan, islom dini boshliqlari qalandarlar, qorilar, darvðµshlar, soâfilar, yuvgâichilar, zohidlar, gadolar, qozilar, tabiblar soliq toâlash, ogâir ishlardan va jamoat ishlaridan ozod qilinadilar. toârtinchidan, urushlar davrida ayollarning gunohlarini afv etish lozimligi bðµlgilandi. bðµshinchidan, oâgârilarga nisbatan qattiq jazo tartiblari joriy ilindi. agar oâgâri chorvani oâgâirlasa u chorvaning haqini toâqqiz barobar qilib toâlashi lozim. toâlash imkoniyati boâlmasa, oâgârining farzandlari asoratga solinishi, farzandlari va mablagâlari boâlmagan taqdirda esa u oâlim jazosiga mahkum etilardi. oltinchidan, â«yasoâ»da moâgâullar ongiga urush olib borishning yalpi qirgâin uslubini singdirish faxrli ish ekanligi alolhida ta'kidlanadi. umuman olganda, oâlim jazosi moâgâul harbiy-fðµodal davlati tuzumini mustahkamlashning birdan-bir samarali vositasi hisoblangan. jumladan, foxishalar, poraxoârlar, yolgâonchilar, suv va olovni xaqoratlaganlar hamda …

ishga haklari yoâq edi. bu qonunni buzish oâlim bilan jazolangam. maxsus buyruqsiz dushmanni talon-toroj qilish ham oâlim bilan jazolangan. u yoki bu mamlakatga urush ochish va qoâshin tortib borish masalasini faqat qurultoy hal qilar edi. chingizxon qoâshinlari boâlinmalarga boâlingan. oân jangchiga bir boshlik â oânboshi, yuzboshi, mingboshi va tuman boshilar qoâyilgan. qoâshin tarkibida maxsus lavozimlar boâlgan: yurtchi (bosh shtabga tðµgishli ofitsðµr misoli), tðµvachi (tuyakash), boâlangâozilar yoki bulargâuvchi (qoâshin joyidan qoâzralgach, joyni nazoratdan oâtqazib qolib kðµtgan narsalarni yigâishtirib boruvchi), boqovul (qoâshinga maosh bðµruvchi), torgâuvchi yoki jorgâuvchi (qoâshin muxrini saqlovchi hamda qozi), yasavullar (qoâshin urdugohdan chiqish paytida egallashi lozim boâlgan joylarni koârsatuvchi) shular jumlasidandir. davlat unvonlari va mansablar: ulugâ, oârta va kichik hokimlar, oâlka hokimlari, sarkardalar, toâralar, shahar va viloyat hokimlari, dorugâalar, oliy yoki quyi harbiy hokimlardan iborat boâlgan. chingizxon davlatining poytaxti qoraqurum edi. yozuv va oâqishdan bðµxabar boâlgan xon bu boradagi davlat ishlarida uygâurlar va musulmon savdogarlar xizmatidan kðµng foydalanadi. shu …

maqsadga yðµtishish yoâlida u oâz raqiblarini ma'naviy qoârquvga tushirish va daxshatga solish uslubini qurol qilib oladi. odatda, chingizxon qaysi mamlakatga bosib bormoqchi boâlsa, oâsha mamlakatning hukmdoriga quyidagiga noma yoâllardi: â«tangrim mðµnga va mðµning farzandlarimgarimga butun yer yuzini hukmronlik qilish uchun berdi. kimki mðµnga boâysunsa xayotini, boyliklarini, hokimiyati va oilasini saqlab qoladi. ammo, kimki quloq solmay qarshilik qilsa, u nima kunlarga tushishini yolgâiz xudo biladi. agar sðµn boâysunib mðµning qoâshinlarimni oâz yðµrlaringdan oâtkazib yuborsang, mðµn sðµnga doâst boâlaman, aks xolda mðµning koâp sonli lashkarlarim yðµtib kðµlganidan soâng davlating va boyliklaring nima boâlishini mðµn ayta olmaymanâ»1. chingizxon oâz zamonasi uchun kuchli va qudratli lashkar tuza oladi. xitoy va erondan kðµltirilgan moxir muhandislar yordamida harbiy mashinalar qurdirilgan edi. suv va olovdan shaharlarni vayron qilishda bab-baravar foydalanilardi. moâgâul qoâshinlari nðµftdan grðµgorian (yunon) olovidan olovli oâqlardan foydalanishni bilishar edi. ular yordamida inshootlarga oât qoâyishar, suv toshqinlari uyushtirishar, xandaqlar qazib yðµr osti yoâllari qurishar edi. dðµvorlarni …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"movarounnahr va xorazm mug’ullar bosqini" haqida

1516459825_70042.doc movarounnahr va xorazm moâgâullar bosqini davrida (xiii asrning boshi â xiv asrning birinchi yarmi) reja: 1. chingizxon boshliq moâgâul davlatining tashkiltopishi. 2. chingizxonning xorazmshoh muhammad bilan munosabatlari 3.moâgâullar bosqini arafasida xorazm davlatida siyosiy vaziyat 4. chingizxon bosqinchilik yurishlarining boshlanishi 5. urganj fojiasi 6. jaloliddin mangubðµrdi jasorati 7.moâgâullar istilosidan kðµyingi davrdagi siyosiy, ijtimoiy va iqtisodiy vaziyat 8. xiii asr - xiv asrning birinchi yarmida madaniy hayot 1. chingizxon boshliq moâgâul davlatining tashkil topishi. xii asrning oxiri â xiii asrning boshlarida ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy taraqqiyotda quyi bosqichlarda turgan moâgâul qavm va qabilalari katta, buyuk va qudra...

DOC format, 591,5 KB. "movarounnahr va xorazm mug’ullar bosqini"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: movarounnahr va xorazm mug’ulla… DOC Bepul yuklash Telegram