қатағон қилинган мулкдорлар фожеаси

DOC 177,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1482388931_66762.doc қатағон қилинган мулкдорлар фожеаси режа: 1. қатағон қилинган мулкдорлар 2. «қулоқлар»нинг такроран қатағон қилиниши 3. муҳожирликдаги юртдошлар қисмати зўрлик билан амалга оширилган жамоалаштириш компанияси совет давлатининг майда хўжаликларга, деҳқонларга, умуман, қишлоқ аҳолисига қарши бошланган ҳақиқий уруши эди. шу даврда рўй берган даҳшатли воқеалар фикримизни тўла тасдиқлайди. мазкур фожеа кўламини тасаввур қилиш учун 1929 йилда деҳқонларга қарши бошланган «буюк ҳужум» оқибатида 2 миллиондан зиёд деҳқонларнинг депортация қилингани, фақат 1930-1931 йилларда 1 800 000 кишининг кўчирилгани, 6 миллион кишининг очликдан ўлгани, юз минглаб деҳқонларнинг сургунларда вафот этганини эслаш ўринлидир. бу уруш 1929-1930 йилларда тугамади, у 1932-1933 йилларда кульминацион нуқтасига кўтарилиб, 30-йилларнинг ўрталаригача давом этди. совет давлати ўзи ташкил этган даҳшатли очарчилик билан деҳқонларнинг колхозлаштиришга қарши кўрсатган қаршилигини синдирмоқчи бўлди. деҳқонлар устидан қилинган зўравонлик аҳолинниг бошқа қатламларини зўрлаш учун ўзига хос тажриба ролини ўйнади. деҳқонларга нисбатан қилинган бу зулм ва зўравонлик, таъқиб ва тазйиқлар сталинча террорнинг кейинги тараққиётида ҳал қилувчи аҳамиятга эга …

итаси ўрта осиё бюроси 1930 йил 26 январда ўзбекистондаги 18 районни ёппасига жамоалаштириш туманлари деб эълон қилади ва бунга розилик беришни 30 январь куни вкп(б) марказий қўмитаси сиёсий бюросидан сўрайди. сиёсий бюро бундай жадал жамоалаштириш ҳақидаги кўрсатманинг қаердан чиққани ва бу ҳақдаги қарорнинг нақадар нотўғри эканини, марказий туманлардаги жамоалаштиришни жадал суръатлар билан тезлаштириш тактикасини ўрта осиё туманларига кўчириш асоссиз эканини, бу туманларнинг ўзига хос хусусиятларини, айниқса, тожикистоннинг алоҳида шароитини эътиборга олишни тавсия қилади. аммо бу кўрсатма ҳамма жойда авж олиб кетган жамоалаштириш кўрсаткичларининг пасайишига таъсир қилмади. оқибатда кўплаб фожеалар келиб чиқди. шулардан бири деҳқонларни «қулоқ»қа тортиб, уларни бор-бурдидан маҳрум этиб, ўзларини украина, шимолий кавказ, шимолий қозоғистон ва республиканинг чекка дашт-чўл зоналарига депортация қилиш, сургун этиш амалга оширилди. бу фожеанининг кўламини биргина андижон шаҳри ва тумани мисолида кўриш мумкин. андижоннинг эски шаҳари ва андижон тумани бўйича 95 хўжалик, 411 жон сургун қилиш учун тайёрлаб қўйилди. жўнатилаётганларнинг 126 нафари эркаклар, улардан меҳнатга …

ўродан 8 оила (41 жон), толмозордан 3 оила (12 жон), сувюлдуздан 7 оила (29 жон), жалабекдан 1 оила (7 жон), саройдан 1 оила (5 жон), маслаҳатдан 4 оила (20 жон), завроқдан 2 оила (9 жон), мирободдан 3 оила (13 жон), кўланойдан 2 оила (10 жон), полосондан 1 оила (4 жон), оқёрдан 2 оила (6 жон), бўтақарадан 6 оила (19 жон), наймандан эса 1 оила (4 жон) сургун қилинган. хуллас, андижоннинг эски шаҳари ва андижон тумани бўйича 94 оила (403 жон) эшелонга ортилиб, украинанинг херсон вилоятига сургунга юборилган . андижоннинг эски шаҳари ва андижон тумани бўйича украина ва шимолий кавказга сургун қилинадиган хўжаликларга берилган тавсифномада 208 хўжалик (оила) бошлиқлари номма-ном келтирилиб, уларнинг ҳар бири тўғрисида маълумотлар берилган. андижон туманидаги қишлоқлардан сургун қилинган оилалар ва улардаги одамлар сони ҳақидаги юқорида келтирилган маълумотда барча қишлоқлар қамраб олинмаган. тавсифномада эса янгиобод қишлоқ советидан 2 оила бошлиғи (собиржон асқаралиев, ҳусанбой раҳимбоев), мадиёрчек қишлоғидан (холиқ мадёров), …

кетган, бир қисми 8-10 йиллик қамоқ жазосига ҳукм этилиб, сибирь, узоқ шарқ, шимолий ўлкаларга ва шимолий қозоғистондаги гулаг концлагерларига этап қилинган, уларнинг аксарияти ўша лагерларида нобуд бўлганлар. уларга она юртларига қайтиш насиб этмаган. иккинчи жаҳон уруши даврида ҳам сургун қилинган «қулоқ»лар кўплаб азият чекдилар. улар армияга, меҳнат фронтига олиниб, жангоҳларда ҳалок бўлдилар. ишчи батальонларидагилар оғир меҳнат, очлик ва касалликдан вафот этдилар. уруш тугагач, эсон-омон қолганларининг айримлари «ватан хоини», «душманга хизмат қилган», «туркистон легиони»да бўлган, «асирга тушган» каби айблар билан яна қатағон қилинди. хуллас, андижондан 1931 йил август ойининг охири - сентябрь ойининг бошларида эшелонларда олиб кетилган юртдошларимизнинг катта қисми бегона юртларда, кафансиз, жанозасиз тупроқ қаъридан жой олди. ана шу тарзда совет давлат тузумида қарор топган адолатсизлик ва зулмнинг қурбони бўлган юртдошларимиз тақдирига ҳар биримиз бефарқ қарай олмаймиз. улар ҳақидаги ҳақиқат ҳозирги ва келгуси авлодлар учун ҳам муҳим ва аҳамиятлидир. андижондан олиб кетилганларнинг херсон вилоятидаги фожеали тақдири сургун азобини тортган мираъзам …

иш эди... бизларга энг оғир, инсон чидай олмайдиган меҳнат мажбуриятларини юкладилар. йил давомида ҳар куни 14 соатдан далада узлуксиз меҳнат қилдик. аввал бир неча янги ариқлар қазидик. улар битгандан сўнг бизларга шу ерларда пахта экиш мажбуриятини юклашди. нквд соқчиларининг қамчиси остида, ёзнинг иссиқ, қишнинг одам ўлдирар совуқ кунларига чидаб, хотин ва болаларимиз билан ишладик ва оғир меҳнат орқасинда шу чўлларни пахта майдонига айлантириб, пахта ҳосили ола бошладик. қилдигимиз бу оғир меҳнатлар ва олдигимиз пахта ҳосили учун большевиклар бизларга очдан ўлиб қолмаслик учун емаклик, яланғоч қолмаслик учун эски кийимларни бериб турдилар ва бизларни доим тиканли сим ичида сақладилар. сургун этилган оилаларнинг бошлиқларидан кўпчилиги мен каби кексайган кишилар эдилар. уларнинг ишга яроқсиз бўлганларига қарамай, мажбуран ишлатдилар. бошланғичда, меҳнат мажбуриятига бўй эгмаган ёки ҳақиқатдан ҳам меҳнатга яроқсиз бўлганларни-да кўп текшириб ўлтирмай, бошқаларга намуна ўлароқ отиб ўлдирдилар. айрим вақтларда юртдошларимиздан айримлари, кутилмаган ҳолда, соқчилар томонидан олиб кетилди ва уларнинг тақдири нима бўлганлигини бизлар била …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қатағон қилинган мулкдорлар фожеаси"

1482388931_66762.doc қатағон қилинган мулкдорлар фожеаси режа: 1. қатағон қилинган мулкдорлар 2. «қулоқлар»нинг такроран қатағон қилиниши 3. муҳожирликдаги юртдошлар қисмати зўрлик билан амалга оширилган жамоалаштириш компанияси совет давлатининг майда хўжаликларга, деҳқонларга, умуман, қишлоқ аҳолисига қарши бошланган ҳақиқий уруши эди. шу даврда рўй берган даҳшатли воқеалар фикримизни тўла тасдиқлайди. мазкур фожеа кўламини тасаввур қилиш учун 1929 йилда деҳқонларга қарши бошланган «буюк ҳужум» оқибатида 2 миллиондан зиёд деҳқонларнинг депортация қилингани, фақат 1930-1931 йилларда 1 800 000 кишининг кўчирилгани, 6 миллион кишининг очликдан ўлгани, юз минглаб деҳқонларнинг сургунларда вафот этганини эслаш ўринлидир. бу уруш 1929-1930 йилларда тугамади, у 1932-1933 йилларда кульминацион н...

Формат DOC, 177,0 КБ. Чтобы скачать "қатағон қилинган мулкдорлар фожеаси", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қатағон қилинган мулкдорлар фож… DOC Бесплатная загрузка Telegram