vi—xi асрларда византия империяси

DOC 149,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1480328085_66281.doc vi—xi асрларда византия империяси режа: 1. шарқий рим империяси. 2. юстинианнинг қонун чиқариш фаолияти 3. «ника» қўзғолони. 4. маъмурий ва молиявий зулмнинг кучайиши 5. бутга қарши кураш ва унинг социал моҳияти 6. македонияликлар династияси вақтида византия 7. византия ва киев руси 8. ix—xi асрларда византия феодализми 9. ix—xi асрларда византия маданияти шарқий рим империяси. ғарбий рим империяси герман қа-билалари томонидан истило қнлингандан кейин ҳам рим импе-риясининг шарқий қисми яна узоқ вақт ҳукм сурди. у ҳат*о ўзини расмий суратда рим (ромея) империяси деб атайверди. латин тили яна узоқ вақтгача шарқий империянинг давлат тили бўлиб қолди. лекин шарқда халқ грек тилида гаплашарди. «рим империяси» деган ном бора-бора йўқолиб, «византия империяси» деган ном юритила бошлади (империянинг пойтахт-и қадимги вақтда византия деб аталган бўлиб, 330 йилда константин буюк унга константинополь деб ном берган эди). баъзи олимлар худди шу йилни византия империясига асос солинган йил деб ҳисоблайдилар. лекин тарихчиларнинг кўпчилиги византия империяси 395 йилда, …

янги форс под-шолиги — сосопийлар подшолиги вужудга келгандан кейин ай-пиқса кучайди. шарқий рим империясида қулдорлик тузумининг ўзи ҳам ғарбий империядагидек кескин тушкунликка учрамади. бунинг сабаби аввало шуки, империянинг шарқий вилоятлари-да, айниқса қишлоқ хўжалигида қулдорлик ғарбдагидек катта роль ўйнамади. шарқ экономикасида қуллар билан бир қатор-да қул бўлмаган элементлар, яъни шаҳарлардаги эркин ҳунар-мандлар ва қишлоқлардаги жамоачи деҳқонлар катта ўрин тутар эди. бу жамоачи деҳқоплар давлат деҳқонлари бўла ту-риб, қарамлик ҳолатига тушиб қолган бўлсалар-да (масалан, сурия ва мисрдаги «подшо деҳқоплари») ҳар ҳолда уларнинг ўз ер участкалари, шахсий хўжалиги бор эди, щундай қилиб, улар қуллардак анчагина фарқ қилар эдилар. хийла кўп сонли мустақил деҳқонлар қисман қадимий ибтидоий тузумни сақлаб қолган бўлиб, кичик осиё ва болқон ярим оролида истиқомат қилар эдилар. эллинизм маданиятининг ўзи ҳам грек халқининг яқин шарқдаги турли халқлар билан кўп асрлар давомида қилган алоқасининг натижаси бўлиб, византиянинг мустаҳкамлиги- • нинг маълум даражада сақланйб туришига имкон берган шароит-лардан бири бўлди. антик грек тилидан …

арварларга бўлган муносабатлари ҳам бошқача бир характерга эга бўлди. византия ғарбий империяга ўхшаб варварлар томонидан босиб олинмади ҳам, яшашдан тух-тамади ҳам. жумладан, византия герман қабилалари — вест-готлар, остготларнинг ва бошқа қабилалариинг ҳужумларига бардош берди, бу қабилалар эса визаитиядаи ғарб томон кириб бориб, у ерда ўзларининг варварлик королликларини туздилар. византия империясида ҳали v—vi асрларда ҳам қулдорлик ту-зуми сақланиб қалган эди. vi асрда византия ҳатто бу тузумни варварлар томонидан босиб олинган ғарбий вилоятларда тик-лашга ҳаракат қилди. бироқ ундан кейинги vii—viii асрларда византия қадимги римга хос бўлган ижтимоий ва сиёсии тра-дицияларни ўзида сақлаб, илгаригидек «ромея давлати»лигича қолиб келаётган бўлса-да, унинг ижтимоий тузуми феодализм томон тезлашиб бормоқда эди. оқибат-натижада византия ҳам, «варварлаштирилишдан» қочиб қутулмади, бу нарса болқон ярим оролига жуда кўпдан-кўп славян қабилаларининг келиши-да намоён бўлди. славянлар қисман болқон ярим оролидаги бир қанча территорияларни босиб олиб, бу ерда (ғарбда бўлга-ни сингари болгария, сербия, хорватияни барпо қилдилар), қисман византия қўлида сақланиб қолган территориям деҳқон-колонист бўлиб …

н даврда, vi асрда император юстиниан ҳукмрон-лик қилган вақтда энг катта муваффақиятга эришди. юстиниан 527—565 йилларда подшолик қилди. у атоқли маъмур эди, қо-нун чиқарувчи эди, у империянинг шарқий чегараларинигина эмас, балки ғарбий чегараларининг ҳам анчагина қисмини тик-лаган киши эди. у ўзидан олдин ўтган феодосии династияси ўрнига келган янги династиянинг вакили эди. унинг амакиси император юстин 1 баъзи маълумотларга кўра, иллириялик саводсиз бир деҳқон бўлиб, ҳарбий хизматда шуҳрат қозонганда, армия унй император қилиб кўтарган экан. у юстинианни ўзига ёрдамчи қилиб олган, юстиниан амакисининг аксича рим-византия таълимини жуда яхши билган. византия варварларнинг (германлар, славянлар ва бошқа-ларнинг) ҳужумини қайтариб, ўзи уларга қарши ҳужумга ўтган бир даврда юстиниан императорлик қила бошлади. юстиниан ўз олдига империянинг илгариги ғарбий чегараларини тилашни вазифа қилиб қўйди. илгариги ғарбий империя террито-риясида яқиндагина вужудга келган варвар королликларининг тарқоқ ва кучсизлигидан фойдаланиб туриб, юстиниан ўз про-граммасини қисман амалга оширишга муваффақ бўлди. унинг саркардалари велизарий ва нарсес шимолий африкадаги вандал короллигини (534 …

ришга қурби етар эди. шу билан бир вақтда шарқнипг ўзида хам византия-нинг душманлари кўп зди. юстиниан ўз давлатипипг шимолий чегараларини қисман гунлар ҳужумидап, қисман славянлар сиқувидап ҳимоя қилишга жуда зўр берди. болқон ярим оролида бир-бнрига параллел равишда уч қатор қалъалар қурилдп. аммо бу мудофаа тўсиқ-лари славянларпинг болқон ярим оролига қараб силжишлари-ни тўхтата олмади. славянларпинг кўпипи империя ярим оролга иттифоқчи — федератлар сифатида жойлаштиришга мажбур бўлди. бошқалари ҳатто болқон ярим оролининг жанубида — македонияга ва эгей денгизи бўйларига колонист-ер эгалари сифатида жойлаштирилди. юстиниан империянинг қримнинг жанубий қирғоғидаги ва қисман, закавказьедаги ерларини қайтариб олди. лекин у месопотамиянинг бир қисмини эрон шоҳига беришга ва сулҳ тузилганидан кейин уига катта-катта пул тўлаб туришга мажбур бўлди. шундай қилиб, юстинианнинг улуғ давлат тузиш сиёсати бир қадар муваффақиятли натижалар берди, холос. шундай бўлса-да, унинг вақтида империянинг чегаралари анча қенгайди. кейинги вақтларда византия империяси бундай ютуқларга ҳеч бир эриша олмади. юстинианнинг қонун чиқариш фаолияти. юстиниан подшо-лик қилган длнрда …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "vi—xi асрларда византия империяси"

1480328085_66281.doc vi—xi асрларда византия империяси режа: 1. шарқий рим империяси. 2. юстинианнинг қонун чиқариш фаолияти 3. «ника» қўзғолони. 4. маъмурий ва молиявий зулмнинг кучайиши 5. бутга қарши кураш ва унинг социал моҳияти 6. македонияликлар династияси вақтида византия 7. византия ва киев руси 8. ix—xi асрларда византия феодализми 9. ix—xi асрларда византия маданияти шарқий рим империяси. ғарбий рим империяси герман қа-билалари томонидан истило қнлингандан кейин ҳам рим импе-риясининг шарқий қисми яна узоқ вақт ҳукм сурди. у ҳат*о ўзини расмий суратда рим (ромея) империяси деб атайверди. латин тили яна узоқ вақтгача шарқий империянинг давлат тили бўлиб қолди. лекин шарқда халқ грек тилида гаплашарди. «рим империяси» деган ном бора-бора йўқолиб, «византия империяси» деган ном юр...

Формат DOC, 149,0 КБ. Чтобы скачать "vi—xi асрларда византия империяси", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: vi—xi асрларда византия империя… DOC Бесплатная загрузка Telegram