komediya janri va aristofon ijodi

DOC 32,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1403261986_44248.doc komediya janri va aristofon ijodi reja: 1.yunon komediya janrining paydo bo‘lishi. 2.aristofon – yunon komediyasining boshlovchisi. 3.aristofon komediyalarining ahamiyati. turli-tuman qiziqchiliklar bilan tomoshabinni kuldirish va hayotda uchraydigan ba‘zi bir manfiy hodisalarni masxaralash komediyaning asosiy maqsadidir. “komediya” iborasi “sotos” va “oide” degan ikki so‘zdan tarkib topgan bo‘lib, “masxarabozlar qo‘shig‘i” degan tushunchani anglatadi. o‘zining nojo‘ya ishlari bilan dehqonlarga ozor yetkazgan biron odamni – boyonlarni, amaldorlarni hajviy qo‘shiqlarda mazax qilish yunoniston qishloqlarida tez-tez uchrab turadigan oddiy hodisa bo‘lgan. bu holat dionis bayramlarida kengroq aks etgan. eramizdan v-iv asrlar, umuman, butun yunoniston va xususan afina davlati uchun nihoyatda kuchli ijtimoiy va madaniy taraqqiyot davri bo‘lgan. ammo, shu bilan birga, quldorlik zaminida yaratilgan demokratiya tuzumining ziddiyatlari, ayrim sotsial guruhlar o‘rtasidagi qarama-qarshiliklar kun sayin keskinlashib bormoqda edi. dastlabki komediyanavis shoirlar o‘zlarining asarlarida ana shu nuqsonlarni fosh etishga, kulgu va satira yordami bilan ularni bartaraf etishga intilganlar. shunday qilib, “qadimgi attika komediyasi” deb atalmish maxsus adabiy …

tining keksa bobokaloni bo‘lib qoladi. aristofanning shaxsiy hayoti haqida biz, deyarli hech narsa bilmaymiz, ba‘zi manbalarga qaraganda shoir, taxminan eramizdan oldingi 445 yilda attika viloyati yaqinidagi egina orolida tug‘ilgan. u 20 yoshida komediyanavislar musobaqasida qatnashib ikkinchi o‘rinni egallaydi. qirq yilcha davom etgan adabiy faoliyati davrida shoir hammasi bo‘lib, taxminan, qirqdan ortiq asar yozgan. mazkur asarlardan bizga qadar to‘la holda o‘n bitta komediya yetib kelgan. olimlarning taxminiga ko‘ra, shoir 385 yilda dunyodan o‘tadi. aristofon ijodi asosan, salkam o‘ttiz yil davom etgan peloponnes urushi davriga va shu urush oqibatida afina demokratik davlatining beto‘xtov yemirilib, inqirozga tomon ketayotgan paytiga to‘g‘ri keldi. shu yillarda haddan ziyoda keskinlashib ketgan siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy ziddiyatlar, urush hamda tinchlik masalalari, axloq, tarbiya, falsafa va adabiyot muammolari – aristofon asarlarida o‘z ifodasini topgan. aristofondan oldin o‘tgan “qadimgi” komediya vakillarining asarlari bizga qadar, deyarli mutlaqo yetib kelgan emas. shu sababli shoir ijodini boshqalar bilan taqqoslab, uning yunon komediyanavislik san‘ati …

jahon tinchlik kengashining tashabbusi bilan butun progressiv insoniyat 1954 yilda aristofanning 2400 yillik yubileyini o‘tkazdi. bu tantana yunon komediyanavisining jahon madaniyatiga qo‘shgan hissalarini taqdirlash va tinchlik kuychisi sifatida qilgan xizmatlarini ulug‘lash alomati edi. dunyo davlatlarining ba‘zi birlari urush olovini yoqayotgan bir paytda tinchlikning tolmas kurashchisi bo‘lgan aristofanning asarlari shu kecha-yu kunduzda alohida ahamiyat kasb etadi. v-iv asrlarda proza adabiyoti v asrning ikkinchi yarimlarida she‘riy adabiyotning doirasi borgan sayin torayib, prozada yozilgan asarlar soni beto‘xtov ortib boradi va keyinchalik, attika davrining oxiriga qadar nasriy shakl yunon adabiyotining yetakchi turi bo‘lib qoladi. bizning zamonda keng rivoj topgan roman hamda hikoya janrlari v asr attika klassik adabiyoti davrida deyarli butunlay bo‘lmagan. shu sababli antik dunyo kishilarining proza haqidagi tushunchalari, hozirgi zamon kishilarining tushunchasiga mutlaqo to‘g‘ri kelmaydi. hozirgi davrda fan sohasiga kiritiladigan tarixiy, falsafiy va boshqa ilmiy asarlarni qadimgi yunonlar estetik zavq uyg‘otadigan badiiy adabiyot o‘rnida o‘qiganlar. yunonistonda nasr shaklida yozilgan tarixiy, falsafiy va …

i ham ma‘lum darajada aks ettiradi. bu holat gerodot asarini jahon tarixi darajasiga ko‘taradi. gerodot chinakam tarixshunoslik ilmi endi-endi paydo bo‘lib kelayotgan bir paytda ijod qilgan yozuvchidir. agar gerodot asariga e‘tibor bersangiz, yozuvchi har qadamda voqealarni to‘g‘ri va haqqoniy tavsirlashga uringanini ko‘rasiz. o‘rta osiyo tarixini o‘rganish borasida gerodotning asari ayniqsa juda muhim o‘rin tutadi. muarrix yurtimizning uzoq o‘tmishi haqida to‘g‘ri ma‘lumot berib o‘tadi. uning aytishicha, kaspiy dengizning sohillaridan boshlab, sirdaryoning o‘rtasiga qadar cho‘zilib boradigan keng sahroda massaget deb atalgan ko‘chmanchi qabilalar yashaganlar, ular ekin ekmasdan, faqat chorvachilik bilangina kun kechirganlar, hamma asboblarni va qurol-aslahalarni misdan yasaganlar deb yozib qoldiradi. yana shuni aytish joizki, “tumaris” qissasi ham shu yozuvchi tomonidan bizning zamonga qadar yetib kelgandir. tarixiy prozaning ikkinchi vakili fukididdir. fukid ijodining farqi shundaki, u ko‘z oldida sodir bo‘lgan voqealarni yozadi. jamoat oldida so‘zga chiqib, unga biron narsani tushuntirish yoki isbotlab berish zaruriyati qadim-qadim zamonlardan beri odamlarni dilkashlikka, so‘zamollikka rag‘batlantirib kelgan. …

na shahrida dunyoga kelgan. demosfen nomi bilan bizga qadar hammasi bo‘lib, 61 nutq va 6 maktub yetib kelgan. olimlarning fikricha shulardan 40 tasi haqiqiy demosfen ijodiga talluqlidir. eramizdan oldingi v-iv asrlarda ilmu-fan taraqqiyoti, san‘at, adabiyot, tarix va notiqlik sohalaridagi yutuqlar bilan bir qatorda yunon falsafasi ham benihoyat keng rivoj topadi. qadimgi yunon falsafasi idealizm oqimiga asos solgan kishi platondir (427-347). uning falsafasiga ko‘ra bizning atrofimizdagi butun borliq va jamiki koinot real haqiqat emas, balki chinakam borliqning g‘ira-shira soyasidir, deya o‘zining “davlat” nomli asarida buni isbotlamoqchi bo‘ladi. o‘zining asarlari bilan yunon ilmu-fanini, falsafiy bilimlarni barkamol etgan ulug‘ olim va donish mutafakkir aristoteldir (384-322). “poetika” asarida adibning diqqatini ko‘proq jalb etgan narsa – tragediya masalasidir. avtor bu janrni shunday ta‘riflaydi: “tragediya – muayyan hajmda yozilgan, jiddiy va tugallangan, so‘z vositasi bilan har bir qismi ayricha bezatilgan harakatga taqlid etish demakdir. tragediya harakat orqali odamlarning dilida achinish va qo‘rquv uyg‘otib, ularni shu xildagi …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "komediya janri va aristofon ijodi"

1403261986_44248.doc komediya janri va aristofon ijodi reja: 1.yunon komediya janrining paydo bo‘lishi. 2.aristofon – yunon komediyasining boshlovchisi. 3.aristofon komediyalarining ahamiyati. turli-tuman qiziqchiliklar bilan tomoshabinni kuldirish va hayotda uchraydigan ba‘zi bir manfiy hodisalarni masxaralash komediyaning asosiy maqsadidir. “komediya” iborasi “sotos” va “oide” degan ikki so‘zdan tarkib topgan bo‘lib, “masxarabozlar qo‘shig‘i” degan tushunchani anglatadi. o‘zining nojo‘ya ishlari bilan dehqonlarga ozor yetkazgan biron odamni – boyonlarni, amaldorlarni hajviy qo‘shiqlarda mazax qilish yunoniston qishloqlarida tez-tez uchrab turadigan oddiy hodisa bo‘lgan. bu holat dionis bayramlarida kengroq aks etgan. eramizdan v-iv asrlar, umuman, butun yunoniston va xususan afina davlat...

Формат DOC, 32,5 КБ. Чтобы скачать "komediya janri va aristofon ijodi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: komediya janri va aristofon ijo… DOC Бесплатная загрузка Telegram