attika va ellinizm davri yunon adabiyoti

DOC 49.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1403254460_43997.doc www.arxiv.uz attika va ellinizm davri yunon adabiyoti reja: 1.dramaning paydo boâlishi. 2.yunon teatrining xususiyatlari. 3.esxil â jahon tragediyasining otasi. 4.sofokl va jahon dramaturgiyasi drama soâzining mazmuni âharakatâ demakdir. bu ibora tom maânosi bilan mazkur janrning harakatdan va odamlarning oâzaro suhbatlari â diologidan tarkib topganligidan dalolat beradi. dramaning kelib chiqish tarixini qadimgi zamon olimlari va hozirgi davr ilm ahli xalq diniy marosimlari bilan bogâlaydilar. aristotel ham oâzining âpoetikaâ asarining toârtinchi bobida qatâiy fikrlar aytadi. ulugâ faylasufning izohiga qaraganda, hatto âtragediyaâ iborasining oâzi ham dionis shaxsi bilan mahkam bogâliqdir. bu atama âtrago la oideâ degan ikki soâzdan tarkib topgan boâlib, âechki qoâshigâiâ degan maânoni anglatadi. dramaning barcha turlari diniy marosimlardan tugâilganligi vajidan qadimgi yunonlar bularning hammasiga chuqur eâtiqod bilan qaraganlar. binobarin, teatr tomoshalari davlat qaramogâidagi muhim siyosiy va tarbiyaviy tadbir va choralardan biri hisoblangan. ikkinchidan, dramaning yuzaga kelishi bevosita dionis marosimlari bilan bogâliq boâlganligi tufayli bu tomoshalar shu maâbudning sharafiga yil …

sar bilan qatnashganlar. yunon teatri hozirgi zamon teatriga mutlaqo oâxshamaydi. avvalo, uning hajmi benihoyat katta, tomoshalar kunduz kuni va ochiq havoda koârsatilgan. afina teatriga 17 ming odam sigâar ekan, keyinchalik 30-50 ming kishilik teatrlar ham barpo qilingan. âteatrâ soâzining asl maânosi âkoârishâ, âkuzatishâ demakdir. dastlabki davrlarda tomoshabin oâtiradigan yerni shu nom bilan ataganlar. bu iborani butun teatr binosiga nisbatan ishlatish meloddan ancha keyin, taxminan v asrlarda isteâmolga kiritilgan. yunon xalqining maânaviy taraqqiyoti tarixida teatrning tutgan oârni gâoyat buyukdir. eramizdan oldingi v asrning dastlabki yillarida boshlangan qizgâin ijtimoiy va siyosiy voqealar â yunon elining eski tuzumdan asta-sekin sinfiy davlatga aylanib borishi, mamlakatda demokratik harakatning toboro mustahkamlanishi eron-yunon urushi yillaridagi mislsiz milliy birdamlik va dushman ustidan gâalaba qozonish ishtiyoqi, nihoyat, urushdan keyingi ijtimoiy va madaniy koâtarilish â oâz ifodasini hammadan koâra koâproq esxil ijodida topadi. shoir taxminan 525-524 yillarda elivsin shahrida aslzoda aristokrat oilasida tugâiladi. esxil 456 yilda gela shahrida vafot etgan. …

and prometeyâ tragediyasida ayniqsa kuchli jaranglaydi. bu asar yolgâiz esxilninggina emas, balki butun jahon adabiyotining ozodlik va insonparvarlik shaâniga tiklangan buyuk yodgorlikdir. âzanjirband prometeyâ tragediyasi, âxalos etilgan prometeyâ hamda âotashbardor prometeyâ tragediyalari bilan birga qoâshidib yaxlit bir trilogiyani tashkil qiladi, ammo keyingi ikki qismi bizga qadar yetib kelgan emas. esxil chindan ham tragediyaning otasidir. u asarlarida xorning rolini qisqartirib, ikkinchi aktyorni olib kiradi va diologlar sonini oshiradi. yunon tragediyasining shakllanishida tutgan oârni, oâzining poetik mahorati va asarlarida ifoda etilgan ajoyib zamonaviy gâoyalar bilan esxil butun antik dunyo adabiyotiga kuchli taâsir koârsatgan. sofokl ijodi yunon tragediyasining ikkinchi namoyandasi sofokl 496 yilda afinaning yaqinidagi kolon degan joyda tugâiladi, uning otasi qurol-aslaha korxonasining egasi, zamonasining ancha badavlat va boobroâ kishisi boâlgan. sofokl yoshligida yaxshi tahsil koâradi, turli-tuman bilimlarni oârganadi; uning adabiy faoliyati erta boshlanib, 28 yoshida ekan, dramatik adiblar musoboqasida ulugâ esxil ustidan gâalaba qozonadi. sofokl butun umrini shaân-shavkatda, izzat va hurmatda oâz …

sida asarning mazmuni hayotiylik kasb eta boradi. jahon adabiyoti tarixiga sofokl asosan, edin haqidagi rivoyatlar mavzuida yozilgan asarlari âedip shohâ, âedip kolondaâ va âantigonaâ tragediyalari bilan kiradi. antik dunyoda oâtgan dramaturglardan birontasining asari jahon adabiyotida âedip shohâ tragediyasichalik chuqur iz qoldirmagan. sofoklning bu asari xviii asrning oxiri, xix asrning boshlarida yevropa adabiyotida âtaqdir targediyasiâ deb atalmish maxsus adabiy oqimning tugâilishiga sabab boâladi. bu oqim tarafdorlari, goâyo sofokl izidan borib, taqdir mavzuida yozgan asarlarida dunyo bevafo, odam bolalari hayot girdobida beixtiyor oqib yuradigan benavo-bechoralardir, deb daâvo qiladilar. qadimgi yunon kishisining va shaxsan sofoklning nazarida qismat baxt-saodat, adolat hamda zarurat kabi tushunchalarning maânosi bir-biriga juda yaqin boâlgan. sofokl qadimgi qabilachilik davrlari uchun xos boâlgan baâzi bir diniy, axloqiy taomillarni yangi zamon qonun-qoidalari bilan kelishtirishga urinadi. bu jihatdan xorning birinchi qoâshigâi juda xarakterlidir. bu qoâshiqda inson ongining ulugâ qudrati, tabiat hodisalarini itoat ettirgan ajoyib zakovati koâklarga koâtariladi, ammo, shu bilan birga, qoâshiqning oxiri, …

sanâatini yuksak kamolot bosqichiga koâtardi. uning ulugâligi shundaki, shoir faqat hamma odamlarning har xil boâlishini emas, balki yolgâiz birgina odamning dilida javlon urgan turli-tuman ruhiy oâzgarishlarni, qarama-qarshi sezgi va tuygâularning dam-badam tovlanib turishini nodir ustalik bilan tasvirlaydi. umuman, âedip shohâ asarining hamma voqealari, boshlanishidan to oxiriga yetguncha, keskin ravishda bir holatdan ikkinchi holatga: shodlikdan qaygâuga, umidvorlikdan â noumidlikka koâchib turish jarayonida rivojlanib boradi. sofokl ijodida yunon tragediyasi yuksak kamolot bosqichiga koâtarilib, olamshumul ahamiyat kasb etadi. shoir asarlarining demokratik ruhi, odamparvar mazmuni, noyob badiiy koârki â ularning abadiy barhayotligini taâminlaydi. evripid ijodi qadimgi yunon tragediyasining uchinchi ulugâ vakili yevripid, rivoyatlarning naql qilishiga koâra, eramizdan oldingi 480 yilda, xuddi yunonlar eron ustidan gâalaba qozongan kuni afina yaqinidagi salamin orolida oârtahol oilada dunyoga keladi, yaxshigina bilim oladi. zamondoshlarining maâlumotiga qaraganda shoir tinchgina ilm, fan, sanâat, adabiyot va falsafa bilan shugâullanib tinchgina umr kechirishni afzal koârgan. uch marta teatr musobaqalarida gâolib chiqadi. ellinizm davrida …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "attika va ellinizm davri yunon adabiyoti"

1403254460_43997.doc www.arxiv.uz attika va ellinizm davri yunon adabiyoti reja: 1.dramaning paydo boâlishi. 2.yunon teatrining xususiyatlari. 3.esxil â jahon tragediyasining otasi. 4.sofokl va jahon dramaturgiyasi drama soâzining mazmuni âharakatâ demakdir. bu ibora tom maânosi bilan mazkur janrning harakatdan va odamlarning oâzaro suhbatlari â diologidan tarkib topganligidan dalolat beradi. dramaning kelib chiqish tarixini qadimgi zamon olimlari va hozirgi davr ilm ahli xalq diniy marosimlari bilan bogâlaydilar. aristotel ham oâzining âpoetikaâ asarining toârtinchi bobida qatâiy fikrlar aytadi. ulugâ faylasufning izohiga qaraganda, hatto âtragediyaâ iborasining oâzi ham dionis shaxsi bilan mahkam bogâliqdir. bu atama âtrago la oideâ degan ikki so...

DOC format, 49.0 KB. To download "attika va ellinizm davri yunon adabiyoti", click the Telegram button on the left.

Tags: attika va ellinizm davri yunon … DOC Free download Telegram