o`zbekiston tarixi fanining predmeti, nazariy-metodologik asoslari, manbalari va uni o`rganishning ahamiyati

DOC 55,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1353496052_40042.doc www.arxiv.uz reja: 1. o`zbekiston tarixi fanining predmeti va o`rganish obekti. 2. o`zbekiston tarixini o`rganishning metodologik tamoyillari. 3. komil insonni tarbiyalashda o`zbekiston tarixining ahamiyati. tarix-arabcha so`z bo`lib, “tadqiq etish”, “tekshirish”, “voqealar haqida aniq xikoya qilish” ma`nolarini anglatadi. tarix insonlar haqidagi, ularning uzoq o`tmishdan bizgacha yetib kelgan hayotiy tajribasi haqidagi fandir. tarix fani ijtimoiy taraqqiyot va o`tmishga oid har xil voqea-hodisalarning izchil rivojlanishi, ularning qachon, qayerda, qanday xolatda yuz berganligi hamda insoniyatning paydo bo`lish, tadrijiy-evolyutsion takomil jarayoni va boshqalarni o`rganadi. o`zbekiston tarixi fani umumjahon insoniyat tarixining ajrolmas qismi hisoblanadi. o`zbekiston tarixi fani o`tmishdagi va hozirgi kundagi hududidagi eng qadimgi davrlardan hozirgacha kechgan voqeliklar, insoniyat hayoti, tabiat va jamiyat taraqqiyoti haqidagi fandir. o`zbekiston tarixi fani uning o`tmishidagi va hozirgi hudidida eng qadimgi davrlardan hozirgacha kechgan voqeliklar, insoniyat hayoti, tabiat va jamiyat taraqqiyoti haqidagi fan. o`zbek xalqining ezgu orzusi ro`yobga chiqib, o`z mustaqilligini qo`lga kiritdi. mustaqillik tufayli uning boy madaniy o`tmishidan saboq olish, …
2
ziy osiyoda, jumladan, o`zbekistonda yashab kelayotgan xalqlar jahon fani va madaniyati xazinasiga munosib hissa qo`shib kelmoqdalar. o`zbek xalqi markaziy osiyodagi barcha xalqlar qatorida doimo erkinlik, hurlik, ozodlik va mustaqillik uchun mustamlakachilar va yot kelgindilarga qarshi kurash olib borgan va shu jihatdan u o`zining chuqur ildiz otgan an`analariga egadir. o`zbekiston tarixi fanining manbalari quyidagilardan iborat: 1. arxeologik yodgorliklar. 2. yozma yodgorliklar. 3. etnografik materiallar. 4. xalq og`zaki ijodi. 5. texnik vositalar. o`zbekiston tarixi fani o`rganishda uning oldiga quyidagi vazifalari: 1.vatan tarixini o`qish va o`rganish jarayonida yoshlarda tarixiy bilimlar, ilmiy-nazariy tushunchalar va tasavvurlar shakllanmog`i lozim. chunki voqea va hodisalarni bilmasdan, ular haqida tushuncha va tasavvurga ega bo`lmasdan turib g`oyaviy-siyosiy dunyoqarash haqida gap yuritish mumkin emas; 2.vatan tarixini yoritish, o`qitish va o`rganish jarayonida chuqur ilmiylik, xolislik, tarixiy haqiqatning ustivorligi asosiy va bosh yo`nalish bo`lishi lozim; 3. vatan tarixining har bir satri, har bir varag`i milliy qadriyatlarga hurmat ruhi bilan sug`orilgan bo`lishi va milliy …
3
avrida uni o`qitish ishlari marksistik metodologiyaga bo`ysundirildi. har qanday voqeani yoritishga komfirqa mafkuraviyligi, partiyaviylik, sinfiylik nuqtai nazaridan yondoshildi. mamlakat, butun bir xalq tarixi ikkiga-ekspluatatorlar va ekspluatatsiya qilinuvchilar, quldorlar va qullar, feodallar va qaram dehqonlar, burjuaziya va yollanma ishchilar, boylar va kambag`allar, mulkdorlar va yo`qsillar tarziga bo`lindi. boylar va mulkdorlar, ular orasidan chiqqan beklar, amirlar, xonlar, davlat arboblari, ruhoniylar qoralandi, nomlari badnom qilindi. tarixiy voqealar jamiyat a`zolarining bir qismi-kambag`allar va yo`qsillarni himoya qilgan, ularning manfaatiga bo`ysundirilgan holda yoritildi. din, diniy qadriyatlar qoralandi, insonlarning diniy e`tiqodlari oyoq osti qilindi, ruhoniylar quvg`inga olindi. buyuk olimlar, allomalar, ma`rifatparvar shoiru-ulamolar, yozuvchilar ikkiga-materialistlar va idealistlarga bo`lindi. ulardan u yoki bu dinga e`tiqod qilganlari idealist deb ataldi, ta`qib etildi, ularning faoliyatini o`rganish ta`qiqlandi, o`zlari tahqirlandi, asarlari halqdan yashirildi, yo`qotib yuborildi. oqibatda ko`pgina tarixiy voqea-hodisalar soxtalashtirildi, o`tmish qoralandi, ma`naviy merosimiz, milliy qadriyatlarimiz haqoratlandi. yosh avlodga ularni jirkanch illat, xurofot, eskilik sarqitlari deb o`rgatildi. xalqimiz tarixining bu qadar soxtalashtirilishiga …
4
kurs o`qitilar, o`rta maktablarda vatan tarixidan bir necha mavzulargina sssr tarixi mavzulariga ilova sifatida berilgan. darslar rus tilida olib boriladigan sinflarda o`zbekiston tarixi turli bahonalar bilan o`qitilmagan. birinchi xato shundan iborat ediki, hamma joyda ham o`zi “sssr tarixi” deb atalgan bu fan aslida, deyarli rossiya tarixidan iborat bo`lgan. ikkinchi xato-vatanimizda sodir bo`lgan tarixiy hodisa va voqealar zo`rma-zo`raki, ma`lum sun`iy qoliplarga solib o`rganilar edi. bulardan biri - formatsion qolip. so`nggi ilg`or ilmiy tadqiqotlar shuni ko`rsatdiki, vatanimizda quldorlik munosabatlari formatsiya sifatida, ya`ni ma`lum ijtimoiy-iqtisodiy tuzum sifatida bo`lgan emas. 1992 yil “o`qituvchi” nashriyotida o`rta maktablarning 8-9 sinf o`quvchilari uchun materiallar sifatida nashr qilingan “o`zbekiston xalqlari tarixi” kitobida quyidagi jumlalarni o`qiymiz: “quldorlik munosabatlari o`rta osiyo aholisi turli qatlamlari va guruhlarida muhim o`rinni tutgan emas. ishlab chiqarishda, ayniqsa qishloq xo`jaligida qullar emas, balki erkin jamoachilar bari bir yetakchi ahamiyat kasb etgan”. totalitar tuzum sharoitida vatan tarixini yozishda yo`l qo`yilgan xatolarning uchinchisi, rossiya tarixnavisligiga ko`r-ko`rona moslashish, …
5
oylarida boshlanib, asosan, 1920 yilda tugallandi, deyilardi. bu mutlaqo noto`g`ri. qo`qondagi turkiston muxtoriyati (“qo`qon muxtoriyati”) kuchlariga qarshi hujum 1918 yil 30 yanvardan 31 yanvarga (yangi hisobda - 11 fevraldan 12 fevralga) o`tar kechasi sodir bo`lgan. ana shu sana o`zbekistonda fuqarolar urushi emas, sho`rolar hokimiyatiga qarshi qurolli harakat boshlangan kun deb sanalishi kerak. aslida sho`rolar hokimiyatiga qarshi qurolli harakat asosan 1923 yilning oxirlari - 1924 yil boshlariga kelib tugadi, deb aytish uchun to`la asos bor, desak to`g`ri bo`ladi. aslida bu harakat 1935 yili to`la tugatilgan. 2.o`zbekiston tarixini yoritganda, birinchi navbatda moskvaning-rus shovinist olimlarining ko`nglini ovlash, ularning diliga ozor bermaslikka intilish tendensiyasi. bu tendensiyaning mohiyatini ochish uchun quyidagi misolni keltirish o`rinlidir. bu misol amir temur va g`arb masalasiga aloqador. bizga ma`lumki, amir temurni yevropa tanigan va unga tan bergan. vizantiya imperatori immanuil, fransiya qiroli karl, angliya qiroli genrix va ispaniya qiroli genrix ii amir temur bilan aloqa o`rnatishga intilganlar, elchilar yuborganlar (klavixo), …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o`zbekiston tarixi fanining predmeti, nazariy-metodologik asoslari, manbalari va uni o`rganishning ahamiyati" haqida

1353496052_40042.doc www.arxiv.uz reja: 1. o`zbekiston tarixi fanining predmeti va o`rganish obekti. 2. o`zbekiston tarixini o`rganishning metodologik tamoyillari. 3. komil insonni tarbiyalashda o`zbekiston tarixining ahamiyati. tarix-arabcha so`z bo`lib, “tadqiq etish”, “tekshirish”, “voqealar haqida aniq xikoya qilish” ma`nolarini anglatadi. tarix insonlar haqidagi, ularning uzoq o`tmishdan bizgacha yetib kelgan hayotiy tajribasi haqidagi fandir. tarix fani ijtimoiy taraqqiyot va o`tmishga oid har xil voqea-hodisalarning izchil rivojlanishi, ularning qachon, qayerda, qanday xolatda yuz berganligi hamda insoniyatning paydo bo`lish, tadrijiy-evolyutsion takomil jarayoni va boshqalarni o`rganadi. o`zbekiston tarixi fani umumjahon insoniyat tarixining ajrolmas qismi hisoblanadi. o`zbekiston ...

DOC format, 55,5 KB. "o`zbekiston tarixi fanining predmeti, nazariy-metodologik asoslari, manbalari va uni o`rganishning ahamiyati"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o`zbekiston tarixi fanining pre… DOC Bepul yuklash Telegram