urug’chilik tuzumining yemirilishi dastlabkqtriya

PPT 1,7 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1488879963_65753.ppt слайд 1 oliy vao’rta ta’lim vazirligi buxoro davlat universiteti tarix fakulteti 1-”a” guruh talabasi axmedova marjonaning o’zbekiston xalqlari tarixi fanidan taqdimoti mavzu:urug’chilik tuzumining yemirilishi dastlabki davlatlarning tashkil topishi. qadmgi xorazm, qadimgi baqtriya. reja: davlat,uning funksiyalari va vazifalari. miloddan avvalgi i mingyillikda tashkil topgan davlatlar konfederatsiyasi. qadimgi xorazm, kata xorazm. qadimgi baqtriya podsholigi uning hududida yashagan eng qadimgi elatlar va ularning mashg’ulotlari. xorazm xorazm xaritasi tuproqqal’a — qadimiy shahar-qal’a xarobasi; iii-iv asrlardagi xorazmshohlar qarorgohi . hozir beruniy shahri atrofidagi hududda joylashgan. 1938-50-yillarda s.p.tolstov rahbarligidagi xorazm arxeologiya-etnografiya ekspedisi-yasi tomonidan o‘rganilgan. tuproqqal’a tarhi to‘g‘ri burchakli (500x350 m) bo‘lib, gumbazsimon yo‘lakli va burjli mudofaa devori bilan o‘ralgan. devorning mustahkam jan. darvozasidan otashkada tomon markaziy ko‘cha o‘tgan. ko‘ndalang tushgan ko‘chalar shaharni o‘nta kvartal (mahalla)ga ajratgan. tuproqqal’aning madaniy qatlamidan, milod boshlaridan vi asrgacha bo‘lgan davrga oid ashyoviy materiallar chiqqan. tuproqqal’aning shimoliy-sharqiy qismida maxsus ko‘tarma supa (balandligi 14 m, maydoni 80x80 m) ustiga xom g‘ishtdan saroy …

un, shoyi, ip gazlama parchalari, bo‘yra, rangli gilam, ko‘plab haykal bo‘laklari, sopol buyumlar va kushon tangalari topilgan. tuproqqal’a sug‘orish inshoatlarining buzilishi, harbiy to‘qnashuvlar natijasida xarobaga aylangan k ko’zaliqir ko’zaliqir - qаdimgi хоrаzmdа bo“lgаn shаhаr-qаl“а хаrоbаsi (mil. avv. i mingyillikning 1-yarmi). jаyhun (аmudаryo)ning ko“hnа o“zаni bo“yidа jоylаshgаn. 1939-yilda s. p. tоlstоv bоshchiligidаgi хоrаzm аrхеоlоgiya-etnоgrаfiya ekspеditsiyasi tоpgаn, 1950, 1953-1954-yillаrdа qаzish ishlаri оlib bоrgаn. ko’zaliqir uchburchаk shаklidаgi mаydоn tеvаrаgi bo“ylаb pахsаdаn qurilgаn usti yopiq bir nеchа qаtоr yo’lаklаr (umumiy uzunligi 6-7 km)dаn ibоrаt turаr jоylаr bo“lib, ulаrning ichkаrisigа yuqоridаgi tuynuklаr оrqаli kirishgаn. birinchi qаtоrdаgi yo“lаkning tаshqi dеvоri burjlаr bilan mustаhkаmlаngаn, yuqоri qismidа qаtоr shinаklаri bo“lgаn. yo“lаklаrning ichi аlоhidа-аlоhidа turаr jоylаrgа bo“linmаgаnligi ulаrdа bir urug“ yoхud o’zаrо qаrindоsh urug“lаr guruhi yashаgаnligini ko“rsаtаdi. ko“zaliqir аhоlisi o“shа dаvrlаrdаgi muttаsil bоsqinlаrdаn o“zlаrini hаmdа jаmоаning аsоsiy bоyligi - chоrvаni himоya qilish uchunginа аnа shundаy uzundаn-uzun, qоrоng’u yo’lаklаrdа yashаshgа mаjbur bo“lgаn. ko’zaliqir ko’p jihаtdаn аvеstоdа tа“riflаngаn vаrgа mоs kеlаdi. …

a hududlarini eg'allagan edi. miloddan oldingi vii-vi asrlarda uning hududiga surxon, qashqadaryo, zarafshon vohalari va afg'onistonning shimolidagi yerlar kirgan. qadimgi grek mualliflaridan ktesiy ossuriya podshosi ninni baqtriyaga qilgan yurishi haqida gapiradi. u bundan tashqari baqtriyaning ko'p sonli aholisi, ajoyib shaharlari, uning poytaxti baktra podshosi oksiart hamda boyliklari haqida batafsil ma'lumot beradi. kuchli baqtriya podsholigining bo'lganligi to'g'risidagi ma'lumotlarni mashhur grek tarixchisi- gerodot yozib qoldirgan. uning yozishicha, lidiya podsholigini tor-mor etgan ahmoniylar podshosi kirning yo'lida baqtriya xalqi saklar va misrliklar yotishardi. demak baqtriya podsholigi o'sha davrdagi yirik davlatlar bo'lmish misr va vavilon bilan bir qatorda turgan. baqtriyaning yirik shaharlari qiziltepa, yer-qo`rg`on, uzunqir va afrosiyob hududlarida joylashgan. o`sha davrda baqtriyaga tashrif buyurgan sayyoh e'tiborini uylar, hunarmandlarning ustaxonalari va xo`jalik binolari uzra bo`y cho`zib turgan salobatli minoralar tortishi tabiiy edi. kursiy rufning yozishicha, "baqtriyaning tabiati boy va turli-tuman. ayrim joylarda daraxtlar va toklar o`ta sermahsul hosil beradi, hosildor yerlar ko`plab buloqlardan suv ichadi. yumshoq …

'ondagi shahar vi asrda eftalitlar davlatini ishg'ol qilish davomida turk xoqonligi va eron sosoniylarining birlashgan kuchlari tomonidan yoqib yuborilgan va vayron qilingan. yerqo'rg'on shahri qazilmalaridan olingan ko'plab buyumlar to'plami qarshi vohasi hamda poytaxt shahri tarixi va madaniyati bir necha bosqichda rivojlanganligini isbotlashga yetarli asos bo'la oladi. shaharning tashkil topishi vohaning dastlabki markaziy shahri mil. avv. viii-vii asrlarga kelib ilk marta himoya devorlari bilan o'raldi. bu devor keyinchalik buzilib ketgan bo`lib, uning qoldiqlarini kulollar mahallasining eng quyi qismidan topishga erishildi. er. av. vi asrda shaharlar kengayib, yangi devor qurildi. eski devor shahar ichida qolib ketdi va keraksizligi tufayli kulollar tomonidan sopol idishlar tayyorlash uchun loy sifatida ishlatila boshlandi. shuningdek, bu erda yerqo'rg'on shahri tarixining intihosigacha faoliyat ko`rsatgan kulollar mahallasi paydo bo`ldi. yerqo'rg'onda qadimiy devor, aniqrog`i uning qoldiqlari eramizning boshlariga yaqin kulollar hududi madaniy qatlami ostida to`liq ko`milib qolgan edi. qadimiy yerqo'rg'on shahri tarixi haqida biz yana quyidagilarni aytishimiz mumkin: qashqadaryo daryosi …

edi. bu davrda qarshi vohasida ham so'g'd va baqtriyadagi kabi konus shaklidagi silindrik kulolchilik idishlari keng tarqalgan edi. ushbu idishlar sekin harakat qiluvchi kulolchilik uskunalarida yasalar edi. afrosiyob — samarqandning qadimgi shahar xarobasi. shaharining mazkur qadimgi nomi miloddan avvalgi viii-vii asrlarda turon davlatini boshqargan harbiy sarkarda va mashhur davlat arbobi afrosiyob nomidan kelib chiqqan. turkiy manbalarda u afrosiyob er to‘nga, forsiy manbalarda afrosiyob nomi bilan tilga olinadi. ko‘pchilik mutaxassislar afrosiyobni hozirga qadar afsonaviy timsol sifatida e'tirof etadi. afrosiyob nomi tarixiy manbalarda qadimgi samarqandga nisbatan xvii asrdan boshlab qo‘llaniladi. afrosiyob hozirgi samarqandning shimoliy chegarasiga tutash keng tepaliklardan iborat bo‘lib, uning maydoni 219 ga. tepalikning shimoli siyob arig’i bilan chegaralangan. janubiy tomondan "eski shahar" deb atalgan qismi samarqandga ko‘shilib ketgan. afrosiyob shahri xarobalari 1930 yillarga qadar afrosiyobda olib borilgan arxeologik qazishmalar qadimgi samarqand tarixiga oid juda kam ma'lumot bergan. ii jahon urushidan keyin o‘z fa tarix va arxeologiya instituti olimlari, a.i.terenojkin tomonidan …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "urug’chilik tuzumining yemirilishi dastlabkqtriya"

1488879963_65753.ppt слайд 1 oliy vao’rta ta’lim vazirligi buxoro davlat universiteti tarix fakulteti 1-”a” guruh talabasi axmedova marjonaning o’zbekiston xalqlari tarixi fanidan taqdimoti mavzu:urug’chilik tuzumining yemirilishi dastlabki davlatlarning tashkil topishi. qadmgi xorazm, qadimgi baqtriya. reja: davlat,uning funksiyalari va vazifalari. miloddan avvalgi i mingyillikda tashkil topgan davlatlar konfederatsiyasi. qadimgi xorazm, kata xorazm. qadimgi baqtriya podsholigi uning hududida yashagan eng qadimgi elatlar va ularning mashg’ulotlari. xorazm xorazm xaritasi tuproqqal’a — qadimiy shahar-qal’a xarobasi; iii-iv asrlardagi xorazmshohlar qarorgohi . hozir beruniy shahri atrofidagi hududda joylashgan. 1938-50-yillarda s.p.tolstov rahbarligidagi xorazm arxeologiya-etnografiya ekspe...

Формат PPT, 1,7 МБ. Чтобы скачать "urug’chilik tuzumining yemirilishi dastlabkqtriya", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: urug’chilik tuzumining yemirili… PPT Бесплатная загрузка Telegram