sovet tuzumining qatag'onlik siyosati va uning o'zbekistondagi og'ir oqibatlari. sovetlar davrida o'zbekistonning iqtisodiy va ma'naviy qaramligi, uning oqibatlari

DOCX 50,9 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1664043550.docx sovet tuzumining qatag`onlik siyosati va uning o`zbekistondagi og`ir oqibatlari. sovetlar davrida o`zbekistonning iqtisodiy va ma`naviy qaramligi, uning oqibatlari reja: 1. sovet tuzumining qatag`on siyosati boshlanishi. 2. o`zbekiston milliy arboblari, ma`rifatparvar, yozuvchi va shoirlarning qatag`on qilishi. 3. xx asrning 20-30-yillarida o`zbekistonda o`tkazilgan sanoatlashtirish va jamoalashtirish siyosati, uning salbiy oqibatlari. 4. xx asrning 20-30-yillarida madaniy qurilishining asosiy yo`nalishlari va muammolari. 5. ii-jahon urushi yillarida o`zbekistonliklarning g`alabaga qo`shgan hissasi. 6. xx asrning 50-80-yillarida o`zbekistonda iqtisodiyotning bir tomonlama rivojlantirilishi. ma`naviy hayotdagi ziddiyatlar. sobiq ittifoqning tarixi sahifalarida millionlab fuqarolarning qonlari bilan yozilgan sahifalari mavjud bo`lib, bu mustabid sovet tuzumining qatag`onlik siyosatidir. xx asrning 30 yillariga kelib jahon xaritasida mutlaqo qayd etilmagan "gulag" lagerlari tashkil topdi. uning fuqarolari haq-huquqsiz sovet ittifoqi qahramonlari, mashhur fan-arboblari, mohir diplomat, shoir va yozuvchi, rassom yoki nomlari hech kimga ma`lum bo`lmagan ishchi, kolxozchilar edi. bu albatta sovet davlatining qatag`onlik siyosati natijasi edi. turkiston ozodligi uchun kurashganlarni â«bosmachiâ» tamg`asi bilan yo`q …

ini yoppasiga kollektivlashtirish davrida dexqonlarning anchagina qatlamlari qatag`on qilindi. yangi qurlishlardagi yosh ishchilar, qishloqlarda naridan beri o`qitilgan mexanizatorlar ko`pincha texnika buzilishida aybdor bo`lib qoladilar. bu ham keyinroq sinfiy dushman qo`poruvchiligi sifatida baholanadigan bo`ldi. â«sinfiy dushman unsurlarâ»ga qarshi ishlarni 1929 yildan e`tiboran â«uchlikâ» deb ataluvchi komissiyalar ko`rib chiqa boshladilar. uning tarkibi quyidagicha bo`lar edi: ya`ni, raykomning birinchi sekretari, rayon ijroiya komiteti raisi, rayon gpusining boshlig`idan iborat bo`lar edi. mahkum etilganlar shimolga gulag arxipelaglariga tushar edilar. qatag`onlar 30-yillar boshigacha asosiy sinfiy dushman unsurlar-â«quloqlarâ», â«burjua mutaxassislariâ»ga qarshi kurash ostida olib borildi. 1934 yildan boshlab qatag`onlar partiyaning avvalgidan ham kengroq ko`lamda ya`ni, â«fashizm agentiâ», â«kapitalistik burjua davlat tarafdoriâ», â«antisovet markaz tashkilotchisiâ», â«ko`poruvchiâ», â«shpionâ» kabi aybnomalar ostida boshlanib ketdi. bunga mk siyosiy byurosining a`zosi, partiya mk va leningrad shahar komitetining sekretari s.m.kirovning 1934 yilning 1 dekabrida o`ldirilishi bahona bo`ldi. bu ishning shaxsan uyushtiruvchisi stalin edi, ammo bu ishdan xabardor bo`lgan barcha guvohlar yo`qotildi. davlat jinoyatchilari …

lindi va ular shu kunning o`zidayoq otishga hukm qilindilar. bunday qatag`on ilgari qizil armiya safini podsho zabitlaridan, generallaridan tozalash sifatida 20-yillarda bo`lgan bo`lsa, 30-yillar oxirida endi sotqin, â«troskiychi-zinobyevchiâ» inqilob dushmani kabi soxta ayblovlar bilan almashgan edi. voroshilovning ma`lumotiga ko`ra, 20 yildan 30 - yillarning yarmigacha qizil armiya safidan 47 mingta harbiy va 5 mingta muxolif chetlatilgan. o`sha paytda sssrda 5ta marshal bo`lgan bo`lsa, shundan 3 tasi: tuxachevskiy, yegorov, blyuxer terror qurboni bo`ldi. faqat voroshilov va budyonniy tirik qolgan edilar. stalin qatag`onlarining xususiyatli tomoni shunda ediki, bu qatag`ondan hukumat boshliqlaridan tortib farroshgacha qochib qutula olmas va ular uchun keragicha aybnoma topilar edi. masalan: 1928 yili yoqutlar isyonidan keyin 35 ming kishi otib tashlandi, 1930 yil boshida ukrainani ajratib olish ittifoqi ishi sudda ko`rildi va professor yefremov va chekovskiylar hamda ko`plab kazaklar yo`q qilindi. markazda va joylarda harbiylar, injenerlar, razvedkachilar, partiya va sovet rahbarlariga qarshi o`tkazilgan qatag`onlar mudofaa salohiyatiga berilgan ulkan zarba …

masalan: genetika fanining otasi vavilov, geografik - biosfera ta`minot nazariyotchisi vernadskiy v.i., ioffe - fizik, luzin - buyuk matematik, lisenko - biolog nazariyotchi, bulgakov, platonov kabi adabiyot nomoyandalari va xokozalarning qatag`on etilishi ilm-fan va madaniyatning chinakam fojeasi bo`ldi. o`zbekistondagi partiya xodimlari va davlat arboblarining yo`q qilinishi ham o`ziga xos tarzda amalga oshirildi. butun sobiq ittifoqda bo`layotgan qatag`on siyosati o`zbekistonni ham chetlab o`tmadi. stalin va uning qonxo`r jallodlari o`zbek xalqining chin farzandiga nisbatan ham qatag`onlar yo`lini tutdilar. o`zbekistonda qamalmagan biror taniqli shaxs, rahbar, partiya xodimlari qoldirilmadi. ayrimlari yaqqol ko`zga tashlanmaganlar xufiy nazoratga olindi. respublikada birinchi qatag`on qurboni respublika xalq komissarlari soveti raisi fayzulla xo`jayev edi. u 1896 yili buxoroda savdogar millioner oilasida dunyoga kelgan. fayzulla xo`jayev 1922-1924 yillarda buxoro respublikasi mehnat va mudofaa sovetining raisi bo`ldi. 1920 yil 11 sentabrda bkp safiga kirdi. so`ngra buxoro komunistik partiyasi mk tarkibiga ham kiritildi. 1920 yil oktabrda buxoro xalq nozirlari soveti raisi qilib saylandi. …

izda rahbarlik ishlarini qo`lga ololmadik va mustaqillik yo`lida aql bilan ish yurita bilmadik." 1938 yilning 2-13 martida moskvadagi soyuzlar uyining katta zalida f.xo`jayev va bir guruh partiya sovet xodimlari sud qilindi. unga sovetlarga qarshi, millatchi degan aybnoma qo`yildi va otib tashlandi. keyinchalik fayzulla xo`jayev o`limidan so`ng oqlandi. 1937 yilgi qatag`on akmal ikromovni ham chetlab o`tmadi. a. ikromov qanday odam edi? u 1898 yil 14 noyabrda toshkentdagi o`hchi mahallasida yashovchi ikrom domla oilasida dunyoga keldi. onasi tojiniso opa ma`rifatli ayol edi. ular uylarida ochilgan maktabda bolalarni o`qitar edilar. yosh akmal ham ularga qo`shilib savodini chiqaradi, diniy va dunyoviy darsliklarni, kitoblarni o`qish imkoniyatiga ega bo`ldi. 1918 yil 18 fevralda eski shahar tashkiloti a. ikrsmovni bolsheviklar safiga qabul qiladi. ushbu davrdagi barcha ziyolilar qatori u ham sovet mafkurachilarining nayrangiga ishonib aldandi. shu kundan e`tiboran u, partiya qayerga yuborgan bo`lsa o`sha yerda, o`z kuchi va bilimini ayamay sarf qildi. 1926 yilda "hujum" tadbiri buyicha …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "sovet tuzumining qatag'onlik siyosati va uning o'zbekistondagi og'ir oqibatlari. sovetlar davrida o'zbekistonning iqtisodiy va ma'naviy qaramligi, uning oqibatlari"

1664043550.docx sovet tuzumining qatag`onlik siyosati va uning o`zbekistondagi og`ir oqibatlari. sovetlar davrida o`zbekistonning iqtisodiy va ma`naviy qaramligi, uning oqibatlari reja: 1. sovet tuzumining qatag`on siyosati boshlanishi. 2. o`zbekiston milliy arboblari, ma`rifatparvar, yozuvchi va shoirlarning qatag`on qilishi. 3. xx asrning 20-30-yillarida o`zbekistonda o`tkazilgan sanoatlashtirish va jamoalashtirish siyosati, uning salbiy oqibatlari. 4. xx asrning 20-30-yillarida madaniy qurilishining asosiy yo`nalishlari va muammolari. 5. ii-jahon urushi yillarida o`zbekistonliklarning g`alabaga qo`shgan hissasi. 6. xx asrning 50-80-yillarida o`zbekistonda iqtisodiyotning bir tomonlama rivojlantirilishi. ma`naviy hayotdagi ziddiyatlar. sobiq ittifoqning tarixi sahifalarida millionlab fuq...

Формат DOCX, 50,9 КБ. Чтобы скачать "sovet tuzumining qatag'onlik siyosati va uning o'zbekistondagi og'ir oqibatlari. sovetlar davrida o'zbekistonning iqtisodiy va ma'naviy qaramligi, uning oqibatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: sovet tuzumining qatag'onlik si… DOCX Бесплатная загрузка Telegram

sovet tuzumining qatag'onlik siyosati va uning o'zbekistondagi og'ir oqibatlari. sovetlar davrida o'zbekistonning iqtisodiy va ma'naviy qaramligi, uning oqibatlari

Предварительный просмотр (5 стр.)

Хотите читать дальше?

О "sovet tuzumining qatag'onlik siyosati va uning o'zbekistondagi og'ir oqibatlari. sovetlar davrida o'zbekistonning iqtisodiy va ma'naviy qaramligi, uning oqibatlari"

Похожие файлы