paleolit davri arxeologiyasi

DOC 136,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1664043909.doc paleolit davri arxeologiyasi paleolit davri arxeologiyasi reja: 1. paleolit - tosh davrining dastlabki bosqichi. 2. paleolit davrining o`rganilish tarixi. 3. paleolit davrining xo`jalik xususiyati va shakllari. 4. . osiyo, yevropa va afrikaning paleolit davriga oid yodgorliklari tavsifi. 5. antropogenez jarayoni. 6. paleolit davrida tosh qurollarga ishlov berish texnologiyasi. 7. o`rta osiyoning paleolit davri tavsifi. 8. ibtidoiy tasviriy san`at va ilk diniy qarashlar. tarixni yoritishda va o`rganishda arxeologlar olib borgan tadqiqot ishlarining ahamiyati juda kattadir. so`nggi yillar ichida jahonning, jumladan o`rta osiyoning turli hududlarida ko`plab arxeologik kashfiyotlar qilinib, muhim ma`lumotlar to`plandi. olimlar tomonidan topib tekshirilgan bu yangi ashyolar eng qadimgi va o`rta asrlar tarixi haqidagi bilimlarni kengaytiradi. mazkur manba va ashyolar jahon tarixining qadimgi davr siyosiy-iqtisodiy, ijtimoiy va madaniy jarayonlari haqida to`laroq tasavvurlar hosil qilish imkonini beradi. jahonda ibtidoiy odamlar tarqalishi jarayonidan boshlab, xalqlarning tarixida turli xil murakkab voqealar sodir bo`lgan. ular ibtidoiy to`da davri, ibtidoiy xo`jaliklari va mehnat qurollari, …

ning muhim voqealarini o`rganishda arxeologik manbalarni ahamiyatini ko`satish, jahon, jumladan o`rta osiyo, shuningdek o`zbekiston hududida yashab o`tgan ibtidoiy odamlar, qadimgi qabilalar va xalqlarning tarixini va madaniy taraqqiyotidagi o`ziga xos tomonlari va xususiyatlarini ko`rsatib berishdir. tosh davri eng uzoq davom etgan tarixiy davr hisoblanib, qadimgi odamlar tomonidan mazkur davrda asosiy mehnat qurollari toshdan yasalgan. tosh davri milodgacha iv ming yillikkacha davom etgan. tosh davri arxeologiyada qadimgi (paleolit) va yangi (neolit) tosh davrlariga bo`linadi. shuningdek, paleolitdan neolitga o`tish davrini bir-biriga bog`lovchi o`rta tosh davri (mezolit) ga ham bo`linadi. tosh davrida insoniyat rivojlanishining natijasi o`laroq ko`plab yirik kashfiyotlar qilingan. ular sirasiga olovni olish va undan foydalanish, kiyim-kechak tayyorlash, uy-joy qurish, kamonning kashf etilishi, turli mehnat, ov va baliqchilik qurollarining yasalishini alohida ko`rsatib o`tish mumkin. tosh davrining oxiriga kelib odamlar turli idishlar yasashni, mato tayyorlashni o`rganadilar. shuningdek, turli narsa buyumlar, o`simliklar va hayvonlarning foydali tomonlarini ham o`zlashtirdilar. eng diqqatga sazovor jihati dehqonchilik va chorvachilikning …

o`tgan faylasuf lukretsiyning asarlarida ham qadimgi odamlar hayoti haqida ayrim ma`lumotlar uchraydi. 1813 yilda daniyalik tarixchi vedel simonsen qadimgi davr - tosh, bronza va temir davriga bo`linishini taklif qilgan bo`sada arxeologik jihatdan isbot qilib bera olmagan. buni yana bir daniyalik tarixchi, kopengagen muzeyining direktori, arxeolog kristian yurgensen tomsen (1788-1865) amalga oshiradi. u topilgan moddiy ashyolarni 3 davr bo`yicha taqsimlab chiqadi. u aniq bir davrni bermagan bo`lsada, mehnat qurollarining yasalish uslublaridan kelib chiqib bosqichlarga bo`lganligini ko`rsatadi. uning bu fikri ko`pchilik tarixchilar, xususan nemis mutaxasislari tomonidan qattiq tanqid qilinadi. shved arxeologi gildebrand tomsen bilan tanishgach, lund va stokgolmdagi muzeylarni uning davrlashtirishi bo`yicha tuzadi. keyinchalik buni germaniyadagi shverin muzeyi direktori fredrix mel ham amalga oshiradi. shunday qilib tomsenning arxeologik davrlashtirishi boshqa tarixchilar tomonidan ham qabul qilinadi. 1832 yilda fransiyaning somma daryosi bo`yidagi abbivil shahri yaqinida olib borilayotgan qurilish ishlari jarayonida juda katta, hozirgi biror hayvonga teng kelmaydigan suyak qoldiqlari, kremen toshi topiladi. bu …

ondagi la-mut g`orida arxeolog emil river tomonidan o`rganiladi. 1892 yilda birinchi marta brassempuida suyakdan qilingan ayol haykalchasi topiladi. o`rta osiyoda paleolit davrining o`rganilish tarixi 1938 yildan boshlanadi. bu yilda a.p. okladnikov tomonidan teshiktosh g`ori topiladi va mustye davri madaniyati hamda neandertal tipga mansub odam suyaklari topiladi. bu esa o`rta osiyoning boshqa hududlarida ham ilk paleolit davriga oid yodgorliklarini topib o`rganish imkoniyati paydo bo`ldi. ilk paleolit davri yodgorliklarida d.n. lev, b.a. ranov, m.m. gerasimov, r.h. suleymanov, m.r. qosimov, n.x.toshkanboyev, o`.i. islomovlar tomonidan tadqiqotlar olib bordilar. ilk paleolit davrida insoniyat tarixida tabiat katta ahamiyatga ega bo`lgan. inson va uni o`rab turgan tabiat o`rtasidagi doimiy munosabatlar uzluksiz jarayon shaklini olgan. ilk paleolitda biologik jihatdan – tabiiy saralanish va jinsiy tanlanish, mehnat jarayonida arxantroplar (dastlabki odamlar) o`tmishdoshlaridan juda uzoqlashib ketadilar. mehnat qurollarini yasash, qo`lning mehnat faoliyati uchun bo`shashi, uni alohida vazifalar bajarishi, go`shtli ovqatning iste`mol qilinishi va boshqa ijtimoiy va tabiiy omillar tufayli odamzod …

`rnashadi. ilk paleolit davrida yashagan ibtidoiy odamlar tosh qurollar yasagan va ulardan o`zlarining mehnat faoliyatlarida foydalangan. bu davrning asosiy quroli – cho`qmor bo`lib, u 20 sm uzunlikda va 1 kg dan ortiq og`irlikda, ko`pincha bodomsimon shaklda bo`lgan. cho`qmor chopqi deb ham ataladi. cho`qmor shell davrining asosiy quroli bo`lib, u ikki tomonlama simmetriyali qilib, urib to`g`rilash texnikasi (usuli) bilan yasalgan. cho`qmorning pastki qismi toshni kertib ishlash texnikasi (usuli) bilan yasalgan bo`lib, u o`tkirlangan, chetlari notekis, egri-bugri shaklga ega bo`lgan. har qanday tosh shell davri qurolini yasash uchun yaroqli bo`lmagan. tosh qattiq va tez uchirmalar hosil qilish imkonini berishi kerak edi. shuning uchun ham, dastlab qurollar yasash uchun asosiy xomashyo vazifasini daryo va dengiz toshlari bajargan. dengizdan, daryochalardan kvarts, kremen toshlari olib kelinib, ulardan qurollar yasalgan. ilk paleolitda chaqmoqtoshlardan ham ko`plab tosh qurollar yasalgan. ular boshqa toshlarga nisbatan mo`rt bo`lsada turli shaklga keltirilib, o`tkir, keskir xususiyatga keltirilgan. ammo chaqmoqtoshlar tabiatda ko`p uchramagan. …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "paleolit davri arxeologiyasi "

1664043909.doc paleolit davri arxeologiyasi paleolit davri arxeologiyasi reja: 1. paleolit - tosh davrining dastlabki bosqichi. 2. paleolit davrining o`rganilish tarixi. 3. paleolit davrining xo`jalik xususiyati va shakllari. 4. . osiyo, yevropa va afrikaning paleolit davriga oid yodgorliklari tavsifi. 5. antropogenez jarayoni. 6. paleolit davrida tosh qurollarga ishlov berish texnologiyasi. 7. o`rta osiyoning paleolit davri tavsifi. 8. ibtidoiy tasviriy san`at va ilk diniy qarashlar. tarixni yoritishda va o`rganishda arxeologlar olib borgan tadqiqot ishlarining ahamiyati juda kattadir. so`nggi yillar ichida jahonning, jumladan o`rta osiyoning turli hududlarida ko`plab arxeologik kashfiyotlar qilinib, muhim ma`lumotlar to`plandi. olimlar tomonidan topib tekshirilgan bu yangi ashyolar eng q...

Формат DOC, 136,5 КБ. Чтобы скачать "paleolit davri arxeologiyasi ", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: paleolit davri arxeologiyasi DOC Бесплатная загрузка Telegram