quyosh taqvimi

DOC 52,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1664134793.doc quyosh taqvimi reja: 1. quyosh taqvimi 2. oy va oy - quyosh taqvimi quyosh taqvimlardan hozirgi paytda dunyodagi deyarli barcha xalqlar foydalanilmoqdalar. u uch taqvim lizimining biridir. bu laqvim faqat quyoshga, uning yer atrofidagi harakatiga va bu harakat natijasida sodir bo`ladigan tabiiy hodisalarga- yil boshlarining, mavsumlaming ketma-ket takroriy itzgarishigagina asoslangan bo`ladi. quyosh taqvim oy bilan, uning harakati bilan bog`ianmagan bo`ladi. ma`luraki. taqvim yili kunlaming ma`ium butun sonidan iborat bo`iishi kerak. bu son yo 365r yo 306 bo`iishi kerak. astronomik yil esa kunlaming butun soniga ega emas. balki u yuqorida ko`rganiraizdek- taxminan 365. 2422 quyosh (365 kun 5 soat 48 daqiqa 46 soniya) kunga tengdir. shuning uchun taqvim yilini tropik yilga moslaslitirib turish maqsadida 365 kunlik oddiy yillarning tna`ium miqdori orasida 366 kunlik kabisa yillarini kiritib borish talab etiladi. biroq taqv im ) yilining o`rlacha uzunligi tropik yil uzunligiga iloji boricha yaqinroq, teng bo`iishi uchun oddiy va kabisa yillarinmg o`zaro …

rining dinlarida katta aliamiyat kasb etgan. bu taqvim islom diniga e`tiqod qiluvchi xalqlarda doimo amal qilib keladi. astronomiya faniga ham dastlabki tamal toshi sharqda vujudga keiib, bu yerlik munajjimlar oyni ntganishda, ayniqsa uning ikkita bir xil fazalari o`rtasidagi vaqtni aniqlashda katta yutuqlarga erishganlar. oyning yer atrofida quyoshga nisbatan bir marta to`iiq aylanib chiqish vaqti sinodik oy deb nomlanadi. sinodik oy davrining birmuncha aniqroq belgilanadigan payti uning oy boshiga (yangi oyga) to`g`ri keladigan paytidir. biroq yangi boshini, yangi oy tug`ilishini quyosh tutilgan paytlardagina aniqlash mumkin. quyoshning tutilishi esa juda kam kuzatiladigan hodisadir. shuning uchun oyning yangi oy lazasiga eng yaqin bo`lgan boshqa fazasini tanlab olishga, ya`ni yangi oy tug`ilganidan keyin uning ingichka o`roq shaklida birinchi marta ko`rinishini kuzatishga to`g`ri kelgan. oyning harakatidagi, ovgarishidagi bunday holatini qadimgi yunonlar neomeniya deb atashgan. buni biz hozir shartli rav ishda yosh oy deylik. yosh oyni biz oqshom paytlarida botib ulgurmasidan bir necha daqiqa ilgari ko`ra …

bo`lgan ehtiyoj qamariy yilni keltirib chiqargan. qamariy yil 12 qamariy oydan iborat bo`lib, u taxminan 354 kunga tengdir. taqvimning barcha toq vt} iari 30 kundan. barcha juft oylari esa 29 kundan iborat. ("hijriy qamariy taqvim oylari" jadvaliga qarang). shunday qilib. qamariy taqvim yili ham qamariy yil singari 354 kundan iborat bomadi. (6x30+6x29-354) biroq, bi/. sinodik oyning haqiqatda 29.5 kunga teng bo`lmay, balki 29,53059 kundan (yoki 29 kun 12 soat 44 daqiqa 2,8 soniyadan) iboratligini bilamiz. shuning uchun oylarni 29 va 30 kundan hisoblaganda taqvim oyidagi 29.5 kundan ortiqcha vaqt asta-sekin to`planib borib, natijada u bam qumari) oyning. ham qamariy yilning boshlanishi - birinchi kunini oyning yangi oy fazasidan (yoki iieoineniya holatidan) uzoqlashtirib yuboradi. bu hatto 10 yiida deyarli 3,67 kunni tashkil etadi va tungi taqvira yilining yoki oyning boshlanishi yangi oy tug`ilishidan ancha orqada qoladi. bunday noqulayliklardan qutilish uchun vaqti-vaqti bilan taqvimni tuzatib turishga qaror qilingan. buning uchun ayrim qamariy …

ilining hoshlan`ishi oy boshiga yoki hech bo`lmasa neomeniyaga to`g4ri kelishi uchun unga yana uch kun qo`shish kerak boiadi. (354 x 5 - 353 x 3 = 2835 kun). tsikl doirasida kabisa yillarining 2,5 va 7 yillarga tog`ri kelishi ma`qul topilgan. chunki bar yil oxiridagi xatolik yarim kundan oshmasligi kerak. -arab tsikli ga asoslangan qamariy taqvim bo`yicha 354, 36706 kunlik 30 ta qamariy yil taxminan 1063 kunni tashkil ctadi. biroq har biri 354 kundan bo`lgan 30 ta oddiy qamariy yil esa faqat 1 (20 kunga ega. shuning uchun har 30 yilda oy boshi deyarli aniq 11 kun kechikadi. demak, 30 yillik isiklninu i 1 yiliga bittadan kun qo`shish kerak bo`ladi. unga bu tsiklning 19 ta oddiy yili 354 kunga va ` ! la kabisa yili 355 kunga ega bo`ladi.` bu taqvim tsikiida ham qaysi yillarni kabisa yili deb hisoblash masalasida "turk tsikli" dagi kabisa yillarini aniqlash qoidasiga amal qilingan: agar tsikl …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "quyosh taqvimi"

1664134793.doc quyosh taqvimi reja: 1. quyosh taqvimi 2. oy va oy - quyosh taqvimi quyosh taqvimlardan hozirgi paytda dunyodagi deyarli barcha xalqlar foydalanilmoqdalar. u uch taqvim lizimining biridir. bu laqvim faqat quyoshga, uning yer atrofidagi harakatiga va bu harakat natijasida sodir bo`ladigan tabiiy hodisalarga- yil boshlarining, mavsumlaming ketma-ket takroriy itzgarishigagina asoslangan bo`ladi. quyosh taqvim oy bilan, uning harakati bilan bog`ianmagan bo`ladi. ma`luraki. taqvim yili kunlaming ma`ium butun sonidan iborat bo`iishi kerak. bu son yo 365r yo 306 bo`iishi kerak. astronomik yil esa kunlaming butun soniga ega emas. balki u yuqorida ko`rganiraizdek- taxminan 365. 2422 quyosh (365 kun 5 soat 48 daqiqa 46 soniya) kunga tengdir. shuning uchun taqvim yilini tropik yilga mo...

Формат DOC, 52,0 КБ. Чтобы скачать "quyosh taqvimi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: quyosh taqvimi DOC Бесплатная загрузка Telegram