chig’atoy davlatining boshqaruv tizimi

DOCX 28,9 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1694422853.docx chig’atoy davlatining boshqaruv tizimi mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti tarix fakulteti arxivshunoslik yo’nalishi o’zbekistonning davlat muassasalari tarixi fanidan mustaqil ish mavzu: chig’atoy davlatining boshqaruv tizimi bajardi: tekshirdi: toshkent reja: kirish 1.chig’atoy ulusi davlati vujudga kelishi sabablari va mohiyati. 2.chig’aatoy ulusi davrida o’rta osiyoda davlat muassasalari. 3.ma’sudbek pul islohoti. kebekxon va uning islohotlari. 4.tumanlar tizimi va ularning boshqaruvi. chig’atoy ulusining ikki qismga bo’linishi. xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish mavzuning dolzarbligi: hozirgi kungacha saqlanib kelinayotgan o’zbek xalqining o’tmishiga oid bo’lgan qimmatli ma’lumotlarni kelajak avlodga yetkazish va bugungi kunda o’sib kelayotgan yosh avlodlarni o’tmishimiz tarixidan xabardor etishdan iborat. mavzuning o’rganilganlik darajasi: chig’atoy ulusi boshqaruvi davrida tizimining o’ziga xos tomonlari juda ko’p. bu davrni o’rganish uchun manbalar yetarli darajada. bulardan g’arbda m. pesheron, r. krausset, a. makkenzi, d. martin, j. dyupon, x. lamba, l. gambis, p. rachnevskiy, j. a. boyl, rus va sovet tarixchilaridan v.v. bartold, l. l. viktorova, b.y.vladimersev, i. p. petrashevskiy, …
2
imlab berildi. bunga sabab bunday katta hududni faqat markazdan turib nazorat qilib bolmasligida va bu hududlarni boshqarish uchun o’sha hududda malum bir kuchning saqlanib turishi zaruriyati bilan bogliq ekanligida edi. xiii asrning birinchi yarmiga kelib xorazmshohlar davlatida keskin siyosiy vaziyat hukm surgan bir vaqtda sharqdan yangi xavf vujudga keladi, ya’ni hozirgi mo’g’iliston hududida tuzilgan chingizxon boshchiligidagi lcochmanchilar davlati qadimgi savdo yolida joylashgan barcha mamlakatlarni o’z hukmronligiga birlashtirish uchun harakat boshlaydi. 1227-yildan boshlab chig’atoy (1227 - 1241) in’om qilingan yerlar rasman “chig'atoy ulusi” deb nomlana boshladi. tarixchi juvayniy bergan ma’lumotga kola, uning qarorgohi ili daryosining janubiy qismida kunas (yoki quyosh) deb atalgan joyda bolgan va ulug’ if deb atalgan. keyinchalik, u qarorgohini olmaliqning garbiga kochirgan. tarixchi rashididdinning keltirishicha, ulus poytaxti uyg’urlar mamlakatidagi beshbaliq shahri bolgan. chig’atoy ulusi tarkibiga movarounnahr, yettisuv, qoshgar, xorazmning sharqi, xurosonning bir qismi, uyg’urlar mamlakati, badaxshon, balx va gaznaning hind daryosigacha bolgan hududlar kirgan. musulmon va xitoy manbalarida …
3
erak bolgan. agar davlat boshligi o’z hukumatida aniq va hal qiluvehi sozni ayta oladigan, chingizxon yasoqlariga amal qiladigan kuchli shaxs bolsa davlatni deyarli mustaqil boshqara olgan. ushbu davrda ulus xonining qat’iy belgilangan quyidagi oliy huquqlari va vazifalari mavjud bolgan. 2. chig’atoy ulusi davrida o’rta osiyoda davlat muassasalari xon o'zi boshqarayotgan urug'ning oliy hokimiyat egasi sifatida mamlakat hududiga, ulus tarkibiga kiruvchi barcha oziga qarashli yerlardagi aholiga ega bolib, uning asosiy vazifasi va eng muhim majburiyati davlatni tashqi dushmanlardan himoya qilish edi. xonlar boshqa hududlarga urush e’lon qilish huquqiga ega bo'lgan va bu urushda qo'shinning eng asosiy qismini boshqargan. 3. xonlarning chet davlatlar bilan oliy darajada muzokaralar olib borishi mumkin bo'lgan, bu ularning davlat tashqi siyosati yo'nalishini belgilash vazifasi ko'rsatgan. 4. xon o'ziga bo'ysunuvchilar orasida aybdorlarni o'limga hukm qilishi mumkin bo'lgan bu uning oliy hakam lik vazifasini belgilagan. 5. nihoyat, xonlar qonun chiqarish va bu qonunlarga barcha jamiyat a’zolari bo'ysunishi ko'rsatilgan, bu …
4
matga ko'ngilli sifatida olib borish majburiyati bo'lgan. 3. ma’sudbek pul islohoti. kebekxon va uning islohotlari chig'atoy va uning vorislari davrida o'troq viloyatlar, jumladan movarounnahrni boshqarish mahalliy aholidan bo'lgan savdogar mahmud yalavochga va undan keyin o'g'li ma’sudbekka topshirilgan. ushbu davrda davlat boshqaruvi haqida ma’lumot bergan jamol qarshiy “ulus boshlig'i esu munke ibn chig'atoy, qo'shin boshlig'i esa uning ukasi bo'ri” bo'lganligi ta’kidlab o'tgan. bu davrda chig'atoy ulusida qo'shin boshliqlarining mavqei yuqori bo'lgan. 1241 - 1242-yillarda chig'atoyning nevarasi mutuganning o'g'li bo'ri botu egallagan mavqega ega bo'lgan. o'rta osiyodagi mo'g'ullar davlati ko'chmanchi va o'troq viloyatlarga bo'lingan. ko'chmanchilar shahzodalar va harbiy boshliqlar hukmronligi ostidagi o'nlik harbiy birlashmalarni tashkil qilgan. qaydu davrida uning qo'shini va chig'atoylar ittifoqi o'rtasida aniq belgilangan tafovut bo'lgan. chig'atoylar hukmdorlarni qo'riqlaydigan va ularga xizmat ko'rsatish vazifasini bajaradigan soqchi qismlar - keshiklarni ham saqlagan[footnoteref:3]. [3: eshov b.j, odilov a.a “o’zbekiston tarixi“ 1-jild toshkent “sharq” - 2014, 157- bet] xon va shahzodalar o'zlarining shaxsiy …
5
aslarning mavqei oshgan ular shahzoda deb tan olinmagan bo'lsa-da, amirlikka ega bo'lgan. qoraunas amirlari qudrati qazag'onning 1347-yilda movarounnahrni egallab olgan vaqtida yuqori darajaga yetgan edi. mo'g'ul hukmron doiralarining mahalliy aholi yuqori tabaqalari bilan yaqinlashuvi o'lka hayotining biroz jonlanishiga ijobiy ta’sir o'tkazdi. bu davrda pul muomalalri bilan bog'liq ijtimoiy guruhlar ta’siri kuchayib bordi. ular sadrlar deb atalardi. ularning ko'pi ruhoniylar orasidan chiqqan bo'lib, asosiy pul ishlari ularning tasarrufida bo'lgan. shu bilan birgalikda ular katta pul mablag'lariga ega bo'lib, shaharlarning savdo-sotiq hayotini ularsiz tasavvur etib bo'lmasdi. 1271-yilda ma’sudbek pul islohoti 0’tkazdi. movarounnahr viloyatlarida bir xil vazndagi kumush tangalar zarb etildi va muomalaga kiritildi. bu tangalar qayerda zarb etilishidan qat’i nazar umumdavlat muomalasida bo’la olar edi. kumush tangalar o'sha davr 0’rta osiyo feodal jamiyatining ichki savdo qiymati va hajmi darajasiga mos kelar edi. bu tadbirning muhim tomoni shundaki, kumush tangalar zarb etish erkin bo’lib, har kim o'z kumush buyumini zarbxonaga keltirib, uni xohlaganicha …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"chig’atoy davlatining boshqaruv tizimi" haqida

1694422853.docx chig’atoy davlatining boshqaruv tizimi mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti tarix fakulteti arxivshunoslik yo’nalishi o’zbekistonning davlat muassasalari tarixi fanidan mustaqil ish mavzu: chig’atoy davlatining boshqaruv tizimi bajardi: tekshirdi: toshkent reja: kirish 1.chig’atoy ulusi davlati vujudga kelishi sabablari va mohiyati. 2.chig’aatoy ulusi davrida o’rta osiyoda davlat muassasalari. 3.ma’sudbek pul islohoti. kebekxon va uning islohotlari. 4.tumanlar tizimi va ularning boshqaruvi. chig’atoy ulusining ikki qismga bo’linishi. xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish mavzuning dolzarbligi: hozirgi kungacha saqlanib kelinayotgan o’zbek xalqining o’tmishiga oid bo’lgan qimmatli ma’lumotlarni kelajak avlodga yetkazish va bugungi kunda o’sib kelayotgan ...

DOCX format, 28,9 KB. "chig’atoy davlatining boshqaruv tizimi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: chig’atoy davlatining boshqaruv… DOCX Bepul yuklash Telegram