abu rayhon beruniy ilmiy merosi

PPTX 1,3 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1711611752.pptx abu rayhon beruniy ilmiy merosi reja: beruniy etnograf va antropolog beruniy jahon astronomiya va geografiya fani olimi beruniy etnograf va antropolog al-beruniyâ hindirton yarimorolidagi xalqlar, urf-odatlar va dinlar toê»gê»risida ilmiy asar yozgan. olim akbar s. ahmadning soê»zlariga koê»ra, zamonaviy antropologlar singari, u ham maê¼lum bir guruh odamlar bilan keng ishtirokchilarni kuzatishda qatnashgan, ularning tillarini oê»rgangan va ularning asosiy matnlarini oê»rgangan, oê»z xulosalarini madaniy taqqoslashlar yordamida xolislik va betaraflik bilan taqdim etgan. axbar s. ahmad al-beruniyni birinchi antropolog deb hisoblash mumkin, degan xulosaga kelgan beruniy xorazmda 1000-yilga yaqin yozilgan âqadimiy xalqlardan qolgan yodgorliklarâ asarida xorazmning turkiy aholisi foydalangan yillarning turkiy nomlarini beradi. xuddi shu asarida u oy nomlarini turkchada beradi: ulugê»-oy, kichik-oy, birinchi-oy, ikkinchi-oy, uchinchi-oy, toê»rtinchi-oy, beshinchi-oy, oltinchi-oy, yetinchi-oy, sakkizinchi-oy, toê»qqizinchi-oy, oê»ninchi-oy.[7] beruniy jahon astronomiya va geografiya fani olimi beruniyning boy ilmiy merosi hali toê»la oê»rganilmagan. beruniy yirik olim abu nosir ibn iroqdan evklid geometriyasi, ptolemeyning astronomik taê¼limotlari boê»yicha dars …

muso muhammad al-xorazmiyâ bir gradus meridian yoyning uzunligi 111,8 kilometrga tengligini isbotlab bergan. baädoddaâ tashkil topgan âdonishmandlik uyiâ nomli oê»sha davrning fanlar akademiyasida oê»rta osiyolik olimlardanâ xorazmiy, faräoniy, habash xasib, marvaridiy kabi olimlar turli sohalarda ish olib borganlar. beruniy ham shu âdonishmandlik uyiâning aê¼zosi boê»lib, u yerda 7 yil ishlagan. uning yozishicha, xalifa maê¼mun buyrugê»iga binoan âdonishmandlik uyiâning olimlari ikki guruhga boê»linib,iroqning mosulâ shahri gê»arbidagi sanjar sahrosida gradus oê»lchash usuli asosida yer kattaligini aniqlashga kirishishgan, bunda xolid al-marvaridiy bir guruhga, abu ibn iso as asturlobiy ikkinchi guruhga rahbarlik qilgan.â har qaysi guruh oê»zi oê»lchab topgan natijalar boê»yicha bir gradus meridian yoyning uzunligini hisoblagan. birinchi guruhdagilarning hisoblashicha, bir gradus meridian yoyning uzunligi 111,815 kilometrga teng chiqqan, ikkinchi guruh topgan qiymat 1315 metr kam boê»lgan. beruniy natijalar oê»rtasidagi bu tafovutning sababi ikki xil oê»lchashda, deydi va oê»zi bu natijalarni tekshirib koê»rishga qiziqib, gradus oê»lchash ishlarini olib bormoqchi boê»ladi. buning uchun u dehiston …

eografiyaga bagê»ishlangan asari 1025-yilda yozib tugatildi. beruniyning âmunajjimlik sanê¼atidan boshlangê»ich tushunchalarâ asari ham 1029-yilda gê»aznada yoziladi. oradan bir yil oê»tgandan soê»ng u oê»zining âhindistonâ nomi bilan tanilgan âhindlarning aqlga sigê»adigan va sigê»maydigan taê¼limotlarini aniqlashâ kitobini yakunlaydi. bunda beruniy hozirgi amerika qitê¼asini mavjudligini kolumbdan bir necha asr avval ilmiy asoslab bergan. bu shoh asarning vujudga kelishiga mahmud gê»aznavining hindistonga yurishlari sabab boê»ldi. olimning muhim asarlaridan biri âqadimgi xalqlardan qolgan yodgorliklarâ uning jurjon saroyida xizmat qilgan davrida yaratiladi. 1000-yili tugallagan bu asar muallifning koê»p qirrali olim ekanini namoyish etdi va unga katta shuhrat keltirdi. umuman, beruniy joê»rjonda 10 dan ortiq asrlarini bitishga muyassar boê»ldi. xorazmning yangi hukmdori abu abbos maê¼mun ibn maê¼mun beruniyni oê»z saroyida katta izzat-hurmat bilan qabul qiladi. maê¼mun rahnamoligida vujudga kelgan ilmiy markazda faoliyat koê»rsatish bilan birga siyosiy jarayonlarda ham xorazmshohning yaqin maslahatchisiga aylanadi. olim sulton masê¼udning oê»gê»li mavdudning hukumronlik yillarida (1041â1049) oê»zining âmineralogiyaâ va âfarmakognoziyaâ deb atalgan ikki …

image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image1.jpg

abu rayhon beruniy ilmiy merosi - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "abu rayhon beruniy ilmiy merosi"

1711611752.pptx abu rayhon beruniy ilmiy merosi reja: beruniy etnograf va antropolog beruniy jahon astronomiya va geografiya fani olimi beruniy etnograf va antropolog al-beruniyâ hindirton yarimorolidagi xalqlar, urf-odatlar va dinlar toê»gê»risida ilmiy asar yozgan. olim akbar s. ahmadning soê»zlariga koê»ra, zamonaviy antropologlar singari, u ham maê¼lum bir guruh odamlar bilan keng ishtirokchilarni kuzatishda qatnashgan, ularning tillarini oê»rgangan va ularning asosiy matnlarini oê»rgangan, oê»z xulosalarini madaniy taqqoslashlar yordamida xolislik va betaraflik bilan taqdim etgan. axbar s. ahmad al-beruniyni birinchi antropolog deb hisoblash mumkin, degan xulosaga kelgan beruniy xorazmda 1000-yilga yaqin yozilgan âqadimiy xalqlardan qolgan yodgorliklarâ asarida xorazmning turkiy a...

Формат PPTX, 1,3 МБ. Чтобы скачать "abu rayhon beruniy ilmiy merosi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: abu rayhon beruniy ilmiy merosi PPTX Бесплатная загрузка Telegram