haykaltaroshlik va miniatyura san’ati

PPTX 4.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1731319676.pptx mavzu: haykaltaroshlik va miniatyura san’ati reja: 1.haykaltaroshlik san’ati xususiyatlari 2.haykaltaroshlikning paydo bo’lishi va rivojlanish bosqichlari 3.o’rta osiyo arxeologik qazishmalarida topilgan haykaltaroshlik namunalari 4.miniatyura san’ati taraqqiyoti haykaltaroshlik - tasviriy san’at turi bo’lib, borliqni hajmli shakllarda, makonda uch oê»lchamda tasvirlashga asoslanadi. tasvir obê¼yekti, asosan, inson, shuningdek, hayvonlar (anima-listika), tabiat (manzara) va narsalar (natyurmort)dan iborat bo’ladi. haykaltaroshlikning ikkita asosiy ko’rininshi bo’lib, kuzatish imkonini beruvchi dumaloq haykal hamda faqat bir tomondan koê»rishga moê»ljallangan boê»rtma (qabariq) tasvir relyef turi farqlanadi. haykaltaroshlik bajaradigan vazifasi va mazmuniga koê»ra bir necha turlarga boê»linadi: turlari oê»zaro yaqin monumental haykaltaroshlik, bezak haykaltaroshligi, dastgoh haykaltaroshligi, mayda haykaltaroshlik aloqada rivojlanadi hamda oê»ziga xos xususiyatlarga ega. meê¼morlik sanê¼ati bilan bogê»liq boê»lgan monumental haykaltaroshlikka muhim tarixiy voqealar, atoqli shaxslar xotirasini abadiylashtirish maqsadida oê»rnatilgan monument, yodgorliklar, haykaltaroshlik ansambllari kiradi, ular oê»zida katta mazmunni ifodalaydi hamda mustaqil ahamiyatga ega. bezak haykaltaroshlikka istirohat bogê»lari, xiyobonlar, koê»cha va bogê»lar, shuningdek, meê¼moriy binolarning devorlarini bezash uchun ishlanadigan turli …
2
st (belgacha boê»lgan portret), tors, haykal (odam gavdasining natural kattalikda ishlangan koê»rinishi), haykalcha (natural kattaligidan kichik boê»lgan haykallar), koloss (haddan ortiq kattalikda ishlangan haykallar, masalan, rodos kolossi), janrli haykal (muayyan muhitda tasvirlangan odam yoki odamlar guruhi) va boshqa koê»rinishda boê»ladi. kichik shakllar haykaltaroshlikdagi oê»z xarakteriga koê»ra amaliy bezak sanê¼atiga yaqin turadi. bunga stol ustiga qoê»yiladigan sopol, chinni va boshqa xom ashyolardan ishlanadigan haykallar kiradi. eng koê»p tarqalgan turlaridan biri terrakota; medal yasash san’ati va gliptika ham shu turga mansub. haykaltaroshlik asarlari uchun tosh, granit, bronza, marmar, yogê»och, metall (oltin, kumush, pikel kabi qimmatbaho metallar) sement, gips kabi turli materiallar ishlatiladi. haykaltaroshlikda tanlangan xomashyo uning rangini belgilaydi. haykaltaroshlik asarlari yaratishda yumshoq moddalar (maxsus loy, mum, plastilin va boshqalar), qattiq moddalar (turli nav toshlar, yogê»och va boshqalar)dan kesib (yoê»nib) yoki oê»ymakorlik bilan keraksiz qismlarini olib tashlash yoê»li bilan yaratiladi; suyuq holatdan qattiq holatga oê»tish xususiyatiga ega boê»lgan moddalar (turli metall, gips, beton …
3
ham foydalanilgan. oltin va boshqa qimmatbaho materiallardan boê»rtma tasvirli amaliy sanê¼at buyumlari, loydan haykalchalar yasashda katta muvaffaqiyatlarga erishildi (skiflar madaniyati, afrika qitê¼asining nok manzilidagi sopol haykallar va boshqalar). qadimgi davrida haykaltaroshlikda yangi bosqich boshlandi. shumer va akkad, bobil va ossuriya yodgorliklari, misrdagi mahobatli haykallar, nafis boê»rtma tasvirlar shu davrning nodir yodgorliklaridir. oê»rta sharq, jumladan, o’rta osiyo hududida yaratilgan xorazm, sugê»d, baqtriya yodgorliklari, mahobatli haykal va boê»rtma tasvirlari, mayda haykalchalar, amaliy sanê¼at buyumlarini bezashda ishlangan turli badiiy shakllar davrning boy madaniyatidan dalolat beradi. antik davrda voqeband relyef, portret oê»z rivojining yuqori bosqichiga koê»tarildi, odamning ruhiy holatini ifodalash borasida katta yutuqlarga erishildi. yunoniston va qisman qadimiy rimda yaratilgan haykaltaroshlik asarlarida insoniy tuygê»ular, uning kamoloti yetakchi oê»rinni egalladi, tasvirlashda haqqoniylik hukm surdi, jismoniy baquvvat va maê¼naviy goê»zal inson obrazini yaratish yunon haykaltaroshligining bosh maqsadi boê»ldi (fidiy va miron, poliklet va praksitel). oê»rta asrlar sharq mamlakatlarida haykaltaroshlik hamma joyda bir xil rivojlanmadi. janubiy, janubi-sharqiy …
4
yevropa realistik haykaltaroshlik namunalari koê»zga tashlana boshladi (n. pizano va boshqalar), dunyoviy gê»oyalar (yorqin insoniy xarakterlar, hayotga muhabbat ruhi)ni aks ettirish haykaltaroshlikning bosh vazifasiga aylandi (donatello, a.verokkê¼o va boshqalar), koê»p planli relyeflar yaratildi, bronzadan haykal quyish sanê¼ati mukammallashdi, mayolika (koshinkorlik), kandakorlik amaliyotda keng ishlatila boshlandi. xx asr boshlaridan haykaltaroshlikda xalq anê¼anaviy amaliy sanê¼ati usullari keng qoê»llandi hamda rivojlantirildi. mahalliy haykaltaroshlar u.joê»raqulov, x.rahimova, a.muxtorov va boshqalar tomonidan anê¼anaviy mayda haykaltaroshlik yangi mazmun va mavzular bilan boyitildi. shu davrdan realistik haykaltaroshlikning hamma turlarida dastlabki namunalari yaratildi. monumental va bezak haykaltaroshligi bevosita meê¼morlik sanê¼ati bilan bogê»liq holda rivoj topdi: e.rush, ya.kuchis, ya.strazdin, o.korjinskaya asarlari shu sanê¼atining dastlabki namunalari edi. dastgoh haykaltaroshligida portret va janrli kompozitsiyalar paydo boê»ldi (a.ivanov, f.grishchenko va boshqalar). oê»zbek haykaltaroshligining yangi bosqichi xx asrning ikkinchi yarmiga toê»gê»ri keladi. bu davrga kelib haykaltaroshlar safi kengaydi. haykaltaroshlikda akademik tizim shakllandi. a. boymatov, a.ahmedov, d.roê»ziboyev, a.shoymurodov, e.aliyev, h.husniddinxoê»jayev, ya.shapiro, l.ryabsev, d. ryabichev va …
5
m (ayvon) shoirning mahobatli qiyofasini yanada jonlantiradi. monumental haykaltaroshlikda sermahsul ijod qilayotgan i.jabborov, j.mirtojiyev va boshqa asarlarida sanê¼atlar sinteziga asoslangan asarlari yuzaga keldi. toshkent, samarqand, shahrisabzda qad koê»targan amir temurning mahobatli haykallarida sohibqiron obrazi gavdalantirildi; sarkarda “jaloliddin manguberdi” (2000), buyuk alloma “alfargê»oniy” (1998, quva shahri), “zahiriddin muhammad bobur” (1993, andijon shahrida), “abdulla qodiriy” (1994, toshkent shahrida), “choê»lpon” (1997, andijon shahrida), “ona” (jizzax shahrida) kabi yirik yodgorlik asarlarida tarixiy shaxslar qiyofasi, “alpomish” ramziy haykalida (1999, termiz shahrida) xalq qahramonining badiiy talqini yaratildi. miniatyura (fransuzcha, miniature; lotincha, minium - qizil boê»yoq) - badiiy usullari oê»ta nafis boê»lgan kichik hajmli (moê»ê¼jaz) tasviriy sanat asarlari bo’lib, oê»rta asr qoê»lyozmalarini ziynatlash uchun yaratilgan nafis moê»ê¼jaz rasmlar, shuningdek, suyak, pergament, magê»zi soxta (toshqogê»oz), metall, chinni, baê¼zan maishiy buyumlar (tamakidon, soat, uzuk va boshqalar)ga ishlangan kichik hajmdagi rangtasvirlardir. badiiy miniatyuraning kitob va portret miniatyurasi kabi sohalari keng tarqalgan. miniatyura qadimdan maê¼lum boê»lgan. qadimgi misr papiruslariga xira boê»yoqlar …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "haykaltaroshlik va miniatyura san’ati"

1731319676.pptx mavzu: haykaltaroshlik va miniatyura san’ati reja: 1.haykaltaroshlik san’ati xususiyatlari 2.haykaltaroshlikning paydo bo’lishi va rivojlanish bosqichlari 3.o’rta osiyo arxeologik qazishmalarida topilgan haykaltaroshlik namunalari 4.miniatyura san’ati taraqqiyoti haykaltaroshlik - tasviriy san’at turi bo’lib, borliqni hajmli shakllarda, makonda uch oê»lchamda tasvirlashga asoslanadi. tasvir obê¼yekti, asosan, inson, shuningdek, hayvonlar (anima-listika), tabiat (manzara) va narsalar (natyurmort)dan iborat bo’ladi. haykaltaroshlikning ikkita asosiy ko’rininshi bo’lib, kuzatish imkonini beruvchi dumaloq haykal hamda faqat bir tomondan koê»rishga moê»ljallangan boê»rtma (qabariq) tasvir relyef turi farqlanadi. haykaltaroshlik bajaradigan vazifasi va mazmuni...

PPTX format, 4.1 MB. To download "haykaltaroshlik va miniatyura san’ati", click the Telegram button on the left.

Tags: haykaltaroshlik va miniatyura s… PPTX Free download Telegram