qo’qon xonligi me’morchiligi

PPTX 3,0 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1750331597.pptx mavzu: qoâqon xonligi meâmorchiligi reja: 1. qoê»qon xonligi davrida madaniy hayot 2. xudoyorxon saroyi xviii asr boshlarida ashtarxoniylar davlati inqirozga yuz tutgan va mamlakat parchalana boshlagan. natijada, buxoro xonligidan fargâona vodiysidan iborat qoâqon xonligi ajralib chiqqan. vodiyda katta obroê»-eê¼tiborga ega xoâjalar jamoasi hokimiyat uchun harakat qilayotgan bir vaqtda, oê»zbeklarning ming urugê»idan boê»lgan shoxruxbiy ibn ashur muhammad (1709-1721) chodak xoê»jalari qoê»lida boê»lgan siyosiy hokimiyatni kuch bilan tortib olib, 1709-1710-yilda fargê»ona vodiysidagi minglar sulolasi hukmronligiga asos solgan. ammo uning hokimiyati hali ashtarxoniylardan batamom mustaqil emas edi. chunki manbalarda shoxruxbiyning nomi abulfayzxondan soê»ng tilga olingan. biroq, qoâqon xonligi asta-sekinlik bilan qudratli davlatga aylana borgan. xviii asrning ikkinchi yarmi -xix asr boshlarida qoê»qon xonligi kuchli markaziy hokimiyatga ega boê»lgan markazlashgan davlat sifatida qaror topishi natijasida iqtisodiyotning birmuncha jonlanishi madaniy hayotga taê¼sir etmay qolmagan. mamlakat poytaxti qoê»qon va boshqa shaharlarda bir qator meê¼morchilik obidalari, yoê»llar, koê»priklar, hammomlar qurilgan, amaliy va xattotlik sanê¼ati rivoj topgan. …

rivojlangan. binolarni bezatish uchun gul namunalari keng qoê»llanilib, shriftlarga boê»yoqli naqshlar chizish, naqshlarni ganchga oê»yib solish odat boê»ladi. qoê»qon shu kunga qadar saqlanib qolgan tarixiy meê¼morchilik yodgorliklari bilan samarqand, xiva, buxorodan keyin toê»rtinchi oê»rinda turgan. fargê»ona vodiysida 1740-yil eski oê»rda oê»rnida xozirgi qoê»qon shahriga asos solinishi xonlikning turli shaharlarida bunyod etilgan koê»plab oê»rdalar, bozorlar, karvonsaroylar, masjidlar, xonaqolar, qorixonalar madrasalar, chunonchi mir (1798),norboê»ta, xonmirza yodgor (1830), xazrati sohib (1861), xudoyorxon (1850, 1870-yillari qoê»qonda, 1873-yil namanganda, 1874-1875-yili shohobodda, chustda), hokimoyim (1869), sulton murodxon (1871), maârufxontoê»ra (namangan va asakada), olimbek (oê»shda), nasriddinbek (andijonda), toshkentda xix asrda qurilgan beklar begi, moâyi muborak, eshonqul dodxoh, yunusxon, abulqosim madrasalarini dalil sifatida koê»rsatish mumkin norboê»tabiy madrasasi (madrasai mir) â qoê»qondagi meê¼moriy yodgorlik (18-asr oxiri). qoê»qon xoni norboê»tabiy xukmronligi davrida qurilgan. xalq orasida madrasai mir nomi bilan ham yuritiladi. norboê»tabiy madrasasi chorsu maydoni yaqinida qurilgan. bir qavatli, hovlili, toê»gê»ri toê»rtburchak tarhli (52x72 m), 4 burchagiga minora-guldastalar ishlangan. hovli …

onlari 52x72 metrdir. binoning ulkan, muhtasham peshtoq qismi shimolga qaratilgan. toârt burchagiga katta hajmdagi burjlar (minorasimon unsur) qurilgan. darvozaxona (miyonsaroy)ning gâarb tomonida madrasa masjidi, sharq tomonida katta darsxona joylashgan. miyonsaroydan darsxonalar yoâlagi orqali ichki hovliga kiriladi. ichki hovli murabbaê¼ (kvadrat) shaklida boâlib, tomonlari 38x38 metrdir. ichki hovli qirq hujra bilan oârab olingan. darvozaxona, masjid, katta darsxona tomlari gumbaz uslubida yopilgan. gumbazlarni arkali ravoqlar koâtarib turadi. gumbazlarning devorga tutashadigan qismlari muqarnas, sharafa uslubida ganch bilan bezatilgan. masjid mehroblari ganch muqarnaslar bilan koârkam qilingan. darvoza va eshiklar qayrogâoch hamda yongâoq yogâochidan tayyorlangan, ularga sayoz oâyma naqshlar tushirilgan. naqshlarda pargori va islimiy uslublar uygâunligiga erishilgan. madrasa-i mir binosi buxorodagi koâkaldosh, abdulazizxon, mir arab madrasalari binolariga oâxshab ketadi. madrasa 1924 yilgacha faoliyat koârsatadi madrasa meâmorchiligi xudoyorxon oê»rdasi â arki oliy sayyid muhammad xudoyorxon (rasmiy nomi). meê¼moriy yodgorlik (xx asrning ikkinchi yarmida); qoê»qon xoni xudoyorxon qurdirgan. meê¼mor va muhandis mir ubaydulla muhandis loyihasi va rahbarligida …

a kirish uchun poydevor baland boê»lgani uchun maxsus yoê»l pandus qurilgan. xudoyorxon oê»rdasi toê»gê»ri toê»rtburchak tarhli (68x143 m) boê»lib, sunê¼iy tepalikka baland gê»ishtin poydevorli qilib qurilgan. xudoyorxon oê»rdasining asosiy sharqiy tomonini tashkil etuvchi peshtoq gumbazli darvozaxona hamda uning ikki qanotida joylashgan xonalargina saqlangan, qolgan qismi qayta taê¼mirlangan. bosh tarzi bir qavatli qilib bunyod etilgan, pishiq gê»ishtdan (26x26x5 sm) ganch suvoqda terilgan devorlarga bir gê»isht chuqurligida ravoqlar ishlangan. peshtoq oê»rda devoridan birmuncha boê»rttirib oldinga chiqarib qurilgan, baland va hashamatli, peshtoqning ikki yoni va tarzlarining ikki burchaklarida gumbazli mezanalar bilan yakunlangan guldastalar bor. xudoyorxon oê»rdasi bosh tarzi ravoqlari, peshtoq va guldastalaridagi handasaviy naqshlar koshinlar, sirkori parchinlardan mahorat bilan yaratilgan. peshtoq orqali toê»rtburchak tarhli darvozaxonaga oê»tiladi, darvozaxona gumbazi oê»zaro kesishgan ravoqli asos ustiga qoê»yilgan; gumbaz usti, oê»z navbatida, qubbali mezana bilan yakunlangan, undagi panjarali darchalar orqali ichkariga yorugê»lik tushadi. oê»rdaning bosh tarzi, xonalar koshinlar, oê»yma ganchkori naqshlar bilan bezatilgan, shiftlari hovuzakli boê»lib, ularga …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qo’qon xonligi me’morchiligi"

1750331597.pptx mavzu: qoâqon xonligi meâmorchiligi reja: 1. qoê»qon xonligi davrida madaniy hayot 2. xudoyorxon saroyi xviii asr boshlarida ashtarxoniylar davlati inqirozga yuz tutgan va mamlakat parchalana boshlagan. natijada, buxoro xonligidan fargâona vodiysidan iborat qoâqon xonligi ajralib chiqqan. vodiyda katta obroê»-eê¼tiborga ega xoâjalar jamoasi hokimiyat uchun harakat qilayotgan bir vaqtda, oê»zbeklarning ming urugê»idan boê»lgan shoxruxbiy ibn ashur muhammad (1709-1721) chodak xoê»jalari qoê»lida boê»lgan siyosiy hokimiyatni kuch bilan tortib olib, 1709-1710-yilda fargê»ona vodiysidagi minglar sulolasi hukmronligiga asos solgan. ammo uning hokimiyati hali ashtarxoniylardan batamom mustaqil emas edi. chunki manbalarda shoxruxbiyning nomi abulfayzxondan soê»ng tilga ol...

Формат PPTX, 3,0 МБ. Чтобы скачать "qo’qon xonligi me’morchiligi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qo’qon xonligi me’morchiligi PPTX Бесплатная загрузка Telegram