сиёсий хокимият

DOC 118.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404398694_53285.doc мавзу сиёсий ҳокимият режа: 1. ҳокимият тушунчаси 2. ҳокимиятнинг тузилиши, ресурслари ва кўринишлари: сиёсий хокимиятнинг ўзига хос хусусиятлари. 3. ҳокимиятнинг легитимлиги ва турлари мутахассисларнинг ~фикрича, "ҳокимият" категорияси- таърифлаш, тушиниш ва тушунтириш энг қийин бўлган тушунчалар сирасига киради. "ҳокимият" тушунчасига аниқ таъриф бериш нафақат назарий, балки амалий аҳамиятга~ эга. жамиятда чуқур ислоҳотлар ўтаётган бир даврда ислоҳотларнинг кўлами, суръати ва самарадорлиги ҳокимият соҳасидаги ўзгаришлар кўлами, суръат~ ~ ва самарасига тўғри пропорцонал эканлигини жуда~ кўп мамлакатлар мисолида кўришимиз мумкин. шунинг учун сиёсатда ҳокимиятнинг ўрнини, вазифаларини ва умуман, бу тушунчанинг мазмунини тўғри англаш, сиёсий жараёнлар тўғрисида ҳукм юритиш, уни тўғри баҳолаш имконини беради. кўпгина олимлар ҳокимиятни сиёсатнинг асосий масаласи, унинг бош муаммоси, деб ҳисоблайдилар. ҳокимият сиёсата одамлар фаолиятининг алоҳида бир соҳаси сифатида шаклланиш имконини беради. ҳокимиятнинг мақсади — ижтимой ҳаётни тартибга солиш, бошқаришдан иборат. кўпгина олимлар уни одамлар ўртасидаги каузал боғликлик тарзида тушунтирадилар. шу туфайли ҳокимлик муносабатларини табиат ёки хайвонот дунёсида мавжуд эмас, …

ституционал шаклларини келтириб чиқаради. ҳокимият бошқарув, барқарорлик, мувофиқлаштириш вазифаларини бажарувчи махсус институтларга таяна бошлайди. аслида инсонияти тарихини ҳокимиятсизлик (тартибсизлик, анархия) ва ҳокимият мустабиджлиги (диктатура) ўртасида энг мақул, ўрта миёна ечимни топишдан иборат, деб айтиш тўғри бўлади. ҳокимият табиати доимо ўзгарувчандир. бу м.дювержега унинг икки қиёфаси бор янусга ўхшатиш имконини берган: «икки қиёфали янус тасвири ҳокимият тўғрисида ҳақиқий тасаввурларни беради. бир томондан бу бир гуруҳнинг ўз манфаати йўлида иккинчи дуне устидан ҳукмронлиги, иккинчи томондан бир гуруҳнинг ўз манфаати йўлида иккинчи гуруҳ устидан ҳукумронлиги, иккинчи томондан – умумий тартибни сақлаш, барчанинг манфаатии йўлида барчанинг манфаатини бирлаштириш воситаси. у ёки бу томоннинг нисбати жуда хилма-хил, даврлар, шароитлар ва мамлакатлардан келиб чиқиб ҳокимиятнинг бу икки томони доимо мавжуддир». демак, айтиш мумкин-ки, ҳокимият – яхши ҳам ёмон ҳам эмас, у бетарафдир. унинг табиати жамиятда мавжуд ижтимоий-сиёсий муносабатлар, фуқароларнинг сиёсий ва ҳуқуқий маданиятини белгидлайди. сиёсий фикр тарихида ҳокимиятга эътибор жуда қадимдан мавжуд. ҳокимият тўғрисида фикр-мулоҳазаларни биз …

алқнинг отасидир. унинг муқаддас бурчи—мамлакатга оталик қилиш, яъни халқни тўғри йўлга бошлаш ва ёмон йўлдан қайтариш, ватаннинг фаровонлигини, тинч- тотувлигини, осойишталигини таъминлашдир. халқ эса ҳукмдорнинг фарзанди ва таянчидир. у фарзандлик бурчини бажариши, яъни ҳукмдорнинг ишончини оқлаши, масъулиятли бўлиши, буйруқларга, кўрсатмаларига сўзсиз итоат этиши ва уни бажариши зарур. исломий талқинга кўра, бутун борлиқдаги энг олий ҳокимият оллох таолога тегишлидир. ундан бошқа 18 минг оламда олий ҳокимиятга эга бўлган зот йўқ. оллохнинг иродасига осмонлару—ердаги барча нарсалар, ҳукмдорлар ҳам, фуқаролар ҳам сўзсиз буйсунади. ҳар бир инсон, жамиятда тутган ўрнидан катъий назар 6арча яхшию—ёмон ишлари учун яратувчи олдида жавобгардир. оллохнинг йўриғига амал қилган кишилар бу дунёю у дунёда саодатманд бўлади, унинг иродасига бўйсунмай, ҳаддан ошиб, ҳавои—нафсга берилиб юрганлар эса, бу дунёда ғазабга учраб хор—зор бўлади, у дунёда азоб- уқубатга дучор бўлади. мазкур талқинга кўра, ҳукмдор—оллохнинг ердаги соясидир. унинг вазифаси оллох ҳоҳиш —иродасининг аниқ адо этилиши тўғрисида ғамҳурлик қилишдан, унинг йўл- йўрғини жорой этишдан иборатдир. …

ърифлашга уринганлар. ўзбекистон замонавий жамиятга айланиш жараёнида ҳокимият асосида ҳам янгича муносабатлар тизимини шакллантириб бориши аниқ. шунинг учун замонавий жамиятларда бу борада мавжуд фикрлар усиб—ўзгариши жараёнига бир оз батафсил тўхтаб ўтамиз. н.макиавелли ҳокимият деганда давлат ҳокимиятини тушунади. унингча ~ҳукуматнинг ўз фуқароларини бошқара олиш қобилияти—ҳокимият бўлиб, давлат, сиёсатнинг мақсади—барча воситалар 6илан ҳокимиятни кучайтиришдир. "ҳокимиятнинг қуроли —ҳукмронликдир, ҳокимиятнинг асоси-"яхши «қонунлар» ва "яхши қўшиндир". ҳокимият одамлар эҳтиросларини тингловчи ва уларда фуқаролик сифатларини тарбияловчи кучдир.' т. гоббс ҳокимиятни биринчи марта тушунча сифатида таърифлашга уринган. "инсон ҳокимияти, — деб ёзади у,— келажакда қандайдир имтиёз; фойдага эришиш учун ундаги ҳозир мавжуд воситалардир. кейинги босқич—м.вебер. унинг таҳлилида ҳокимият тушунчаси замонавий аниқликка эга бўлди. веберда ҳокимият "актор ижтимоий муносабатда, қаршиликка қарамай, ўз иродасини амалга ошириш эҳтимоли, бу эҳтимол нимага асосланишидан қатъий назар". вебер таърифида ҳокимиятнинг уч энг муҳим сифати кўрсатилади: 1) ҳокимият индивидларга хос хусусият эмас, улар ўртасидаги муносабатлар доирасида мавжуд; 2) ҳокимият имконият, эҳтимоллик терминларида таърифланиши керак; …

бс, м.вебердан олиб, х.лассуэл ва э.кэплен, р.дал, д.картрайт, с.локс, э.гидденс в.ҳ.лар тадқиқотларида намоён бўлган. улар ҳокимиятни индивидлар ўртасидаги мавжуд ёки бўлиши мумкин бўлган ихтилофни ўз ичига олувчи тенгсизлик муносабати деб баҳолашади. ҳокимият шундай таъсир доирасида вужудга келадики, унда субъектлардан бири иккинчисига унинг қаршилигига қарамай таъсир эта олиш қобилиятига эга бўлади. ҳокимият кимдандир устунлик, "нол миқдори" муносабати сифатида таърифланади. ("нол миқдори" қайсидир индивид ва гуруҳлар ҳокимиятининг ортиши бошқа индивидлар ва гуруқлар ҳокимиятининг камайишини англатади). иккинчи анъана "ҳокимиятнинг ногуруҳий концепцияси —"нол миқдори" ғоясини инкор этади ва ҳокимият барчанинг фойдасига хизмат қила олишидан келиб чиқади. бунда ҳокимият бутун жамоага тегишли манба, бутун жамоанинг бирон фойдага эришиши қобилияти сифатида қаралади. ҳокимиятнинг легитим характери унинг алоҳида индивидлар, rypуҳиra эмас, бутун жамиятга тегишли эканлигида, деб таъкидланади. бу қарашларнинг ибтидосини биз афлотун, арастуда учратсак, замонавий муаллифлардан т.парсонс, х.арендт ва қайсидир даражада м.фуколарни шу назария тарафдорлари, деб айта оламиз. бундай таҳлил асосида парсонс ҳокимиятни анъанавий таърифлардан анча фарқли …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "сиёсий хокимият"

1404398694_53285.doc мавзу сиёсий ҳокимият режа: 1. ҳокимият тушунчаси 2. ҳокимиятнинг тузилиши, ресурслари ва кўринишлари: сиёсий хокимиятнинг ўзига хос хусусиятлари. 3. ҳокимиятнинг легитимлиги ва турлари мутахассисларнинг ~фикрича, "ҳокимият" категорияси- таърифлаш, тушиниш ва тушунтириш энг қийин бўлган тушунчалар сирасига киради. "ҳокимият" тушунчасига аниқ таъриф бериш нафақат назарий, балки амалий аҳамиятга~ эга. жамиятда чуқур ислоҳотлар ўтаётган бир даврда ислоҳотларнинг кўлами, суръати ва самарадорлиги ҳокимият соҳасидаги ўзгаришлар кўлами, суръат~ ~ ва самарасига тўғри пропорцонал эканлигини жуда~ кўп мамлакатлар мисолида кўришимиз мумкин. шунинг учун сиёсатда ҳокимиятнинг ўрнини, вазифаларини ва умуман, бу тушунчанинг мазмунини тўғри англаш, сиёсий жараёнлар тўғрисида ҳукм юрит...

DOC format, 118.5 KB. To download "сиёсий хокимият", click the Telegram button on the left.

Tags: сиёсий хокимият DOC Free download Telegram