наққошлик санъати тарихи

DOC 78,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404894587_54852.doc наққошлик санъати тарихи режа: 1. ўрта осиёда наққошлик санъати. 2. ўрта осиё тасвириий санъатига ислом динининг таъсири. 3. нақошлик санъатининг ривожланиши. ўрта осиёда наққошлик санъати. ўрта осиё нақошлик санъари қадимдан дунёга машҳур. ўтмишда ота-боболаримиз қурган муҳташам бинолар хозирги кунгача мафтункор жилвасини йўқотмаган. юксак дид билан ишланган нақшлар бизни ҳайратга солиб келмоқда. миллий нақишларимиз ғоятда бой мазмунга эга. оддий қошиқ,лаган,қутича,сондиқ,беланчак,чолғу асбоблари,уй рўзғор буюмлардан тортиб турар жой ва жамоат биноларининг девор ҳамда шифтларга солинган инсонни ҳайратга солади, уни ўйлантиради. бу гўзал нақшлар ажойиб нақошлар томонидан яратилган бўлиб, асирлар давомида бунёт топди, ривожланди, меъморчилик ҳамда тасвирий санъат ривожи билан боғланган холда такомиллашиб борди. нақш- арабча тасвири гул деган манъони англатади. қуш,хайвон,ўсимлик, геаметрик ва бошқа элементларни маълум тартибда такрорланишдан хосил қилинган безакдир. ганчкорлик, кандакорлик, кашта дўзликда, зардўзлик, кулолчилик,заргарлик,гилам тўқиш, тўқимачилик ва ҳоказоларда ҳар хил йўллар билан ишланади. мисол: ўйиб чизиб, чок ёрдамида, зарб билан қадаб ва бошқа усулларда нақш солинади. наққошлик санъати инсоният …

лар ҳамда тасвирлар билан безатилган. тантанали маросимларга мўнжаланган хоналардаги дабдабалий ажойиб нақш, расмларни кўриб киши ҳайрон бўлади. улардан бирини қарасангиз деворларда базми жамшид, ов расмлар уриши, манзаралар ҳамда диний расмлар тасвирланган. жонли махлуқлар қизил ва кўк ранглар билан бўйяб тасвирланган. vii асрнинг охири viii асрнинг бошларида ўрта осиёни араблар босиб олиши натижасида қарор топган ислом дини ўзидан олдинги маданятнинг илдизга болта урди. янги дин ҳамда янги ғоя ўрта осиё тасвирий санъатига таъсирини ўтказади. жонли мавжудотларни акс этирилиши ман этилди. кейинчалик юзага келган диний шаҳарлар ва ҳодисалар кўпроқ муросасиз йўл тута бориб, қатъий равиш шундай дер эди. «тангри ёки одамзот» суръатини дарахтлар, гуллар ва жонсиз мавжудодларни суръатини солинг, акс ҳолда бу нарсани бузган одам гунохи азим бўлади деб қўрқитганлар. жонлий мавжудотлар суръатини чизиш ман этилишини маъноси шундаки, худодан бошқа ҳеч ким бирор нарса яратишни у ёқда турсин ҳатто ҳудо яратган нарсани қайта гавдалаштиришни ҳам мулкини эмас ва бу унинг қўлидан келмайди, …

аббатини билдиради. унинг ранглари ўзига хос маъно ва характерга эга. нақш ўзбек маданиятининг ҳамма босқичларида ҳамроҳ бўлиб келган. энг оддий принциплари бир-бирига муносиблик, уйғунлик,йўсин ва усулларини ажойиб, қайта-қайта такрорлашувидир. халқ наққошлари нақшларнинг хар деталига алохида эътибор бериб, унинг табиийлигини йўқотмаган, ҳар бир элемент устида пухта фикр юритганлар. ҳар бир нақш негизида маълум рамзий маъно сингдирилган. xi-xii асрларда ўзбекистон ҳудудида археологик топилмалар шуни кўрсатадики, нақшлар ичида геометрик нақш кўп ишлатилган. халқ ривоятларига кўра, меъмор бу минорани қурган-у, кўздан ғойиб бўлган. иморат яхши чўкиб, ўрнашиб терилган яхлит тошга айлангандан кейин меъмор пайдо бўлиб пардоз ишларини бошлаган. халқ ривоятларига кўра xiii асрда чингизхон хукмронлигида миллий санъат бир мунча издан чиққан бўлсада лекин буткул йўқ қилинмади. темур ва темурийлар даврида эса ўзбек миллий халқ амалий санъати юксак даражада ривожланди. темурийлар хонглигида ҳунармандчилик юксак даражада ривожланди. у босиб олган (ерда) ерлардаги ҳамма усталарни самарқандга йиғди. xiv-xv асрларда кошинкорлик ривожланди. қурилган бинолар кошин ва парчинлар билан …

динининг санъатга, яъни тасвирий санътга қўйган талабларини кўзда тутилган. натижада ўрта осиё наққошлигига,тасвирий санъатга таъсир кўрсатган. наққошлик санъатида кўрсатилган хар бир мамлакатнинг нақшида ўзига хос хусусиятлари, безаклари ва урф-одатига хос нақшлари мавжуд эди. шу мавзудан олган тушунчани наққошликнинг ўзига хос усулда дунёда, ўрта осиёда кенг тарқалганлигини гувохи бўламиз. ўзбекистон наққошлик санъатини ривожланишини. ўзбек халқининг қаровсиз ёт маданий дурдоналари, тарихий ёдгорликларини сақлаш ва маданий меросини тўплашни давлатимиз, ўз зиммасига олди. маданий ёдгорликларини сақлаш жамияти тузилди. нақш усталари ҳам бошқа усталар қатори масжид, мадраса турар жойларни, саройларни таъмирлашни бошлаб юбордилар. ўттиз йиллардан сўнг кўпгина жамоат уйлари, чойхоналар, маданият бадиий меросини илхомланиб ажойиб деворий расмлар яратдилар. ўзбек халқи 2000 йил давомида халқ амалий санъатини шундай амалий наъмуналарини яратдики барчани лол қолдириб келмоқда. наққошлар ўзларини юксак бадиий махоратини ва назокати билан уйлари ва ганч билан безатила бошланди. 1939 йилда самарқанд ва бухорони энг яхши усталаридан 12 киши алишер навоий номидаги адабиёт музейи биносини ажойиб …

илан бугунги кунда хам кишиларни хайратга солади. хива, қўқон, бухоро хонликлари даврида халқ амалий санъати усталари шу шахарларга йиғила бошладилар. кўпинча фарғона ва бухоро наққошлари самарқандга, қўқон, марғилон усталари, тошкентга келиб кўпгина биноларни безатдилар. у эса наққошлик самарқандга, қўқон, марғилон усталари, тошкентга келиб кўпгина биноларни безатдилар. у эса наққошлик мактабини янада ривожланишига ўзига хос композициялар яратишга, ранглар мажмуасини янада бойитишга жуда катта роль ўйнайди. лекин бу нақшлар бир бирига ўхшасада,хар бир шахар ва хар бир устани ўзига хос ранг мажмуаси, колорити, услуби, композицияси жихатидан фарқ қилади. агар биз хх асрда яратилган нақшларни кузатсак, ҳар бирини ўзига хос наққошлик мактаблари яратилганини кўрамиз. тошкент наққошлик мактаби. тошкент нақшлари ўзининг нафислиги ва рангларнинг бир-бирига аста-секин ўтиши аниқ бир калоритга қатъий риоя қилиниши геометрик ва ўсимликсимон нақшларнинг кўп ишлатилиши билан ажралиб туради. нақшлар кўпинча яшил гаммада ишланади. ўсимликсимон нақшлардан ойгул,пахта бофта,уч барг, шукуфта баргли гул ва бошқа элементлар аниқ етиштирилган.мураккаб геометрик нақшлар ишланади.наққош усталардан …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "наққошлик санъати тарихи"

1404894587_54852.doc наққошлик санъати тарихи режа: 1. ўрта осиёда наққошлик санъати. 2. ўрта осиё тасвириий санъатига ислом динининг таъсири. 3. нақошлик санъатининг ривожланиши. ўрта осиёда наққошлик санъати. ўрта осиё нақошлик санъари қадимдан дунёга машҳур. ўтмишда ота-боболаримиз қурган муҳташам бинолар хозирги кунгача мафтункор жилвасини йўқотмаган. юксак дид билан ишланган нақшлар бизни ҳайратга солиб келмоқда. миллий нақишларимиз ғоятда бой мазмунга эга. оддий қошиқ,лаган,қутича,сондиқ,беланчак,чолғу асбоблари,уй рўзғор буюмлардан тортиб турар жой ва жамоат биноларининг девор ҳамда шифтларга солинган инсонни ҳайратга солади, уни ўйлантиради. бу гўзал нақшлар ажойиб нақошлар томонидан яратилган бўлиб, асирлар давомида бунёт топди, ривожланди, меъморчилик ҳамда тасвирий санъат ривожи...

Формат DOC, 78,5 КБ. Чтобы скачать "наққошлик санъати тарихи", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: наққошлик санъати тарихи DOC Бесплатная загрузка Telegram