панжара ўйма

DOC 103,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1404895718_54886.doc панжара ўйма режа: 1. тошойна устига ганч ўйиш 2. ганч ўймакорлигида ранглардан фойдаланиш тарихи 3. рангли ганч тайёрлаш ва улардан фойдаланиш 4. бўёқ таиерлаш ва ундан фойдала- ниш технологияси панжарасимон ўйма. алебастрдан ёки ганчдан тайёрланган панжаралар хоналарга дераза ўрнида кўп ишлатилган. панжаралар хонани ёритиш ва шамоллатиш вазифасини ўтаган. ғишда эса панжарага оқ қоғоз ёпиштириб чиқилган. панжаралар бадиий қилиб ишланарди, бу хонага янада кўркамлик бахш этар эди. панжаралар умуман тузилиши жиҳатидан тўртбурчак, айлана, ярим айлана, сегмент ва бошқа шаклларда оулиши муллким. аввал бу панжараларни тобадон деб юритилар эди. панжаралар ганчдан алебастрдан тайёрланиб унга баъзан ишлов берилар, баъзан ишлов берилмас эди. айрим панжараларга кошин, ёпиштириб ишланар эди, бунда панжара мустаҳкам ва кўркам бўлар эди. усталар панжара тайёрлашда кўпроқ ширач қўшиб уларнинг мустаҳкамлигини янада оширганлар. панжаралар қалинлиги ишлатилиш жойига қараб ҳар хил кўпинча 4—5 см бўлган. панжараларнинг мустаҳкамлигини ошириш мақсадида усталар зангламайдиган ёки мой бўёқлар билан бўялган симлардан фойдаланганлар. бу симлар панжарани …
2
и. панжараларни усталар қуйидаги босқичларда тайёрлаганлар. 1. панжара қўйиладиган жойнинг ўлчами олинади ва унга бир қанча нақш композициялар эскизи тайёрланади. 2. маъқул тушган нақш композицияси асосида унинг ахтаси тайерланади. 3. текис горизонтал сатҳга нақш композиция нусхаси туширилади ва атрофи тўрт қиррали рейка билан яхшилаб чегаралаб қўйилади. 4. агар симтўр қўймоқчи бўлсак унинг нақш тасвири туширилган излари бўйича ўйилмайдиган жойларига зангламайдиган сим тўрлари бирбирига маҳкамлаб қўйилади. 5. махсус идишда ҳовонда тайёрлаб юзага қуйилади. 6. маълум вақтдан сўнг ганч қотгач, ганч тахтани вертикал ҳолатда турғизиб қўйилади. 7. нақш композицияси нусхасини ганч тахтанинг икки томонига аниқ қилиб устмауст туширилади. 8. туширилган нақш нусхасининг чизиғи устидан «қаламиток» ёки скальпель асосида тирнаб чизиб чиқилади. 9. махсус формада «қалам» ёки ганч асбоби ёрдамида кафт орасига қўйиб айлантириб тешилади. шу тешик ёрдамида ўймани керакли жойигача ўйиб чиқилади. баъзи катта панжараларда оддий аррадан ҳам фойдаланилади. панжара тайёрлаш. бунда ишни осонлаштириш мақсадида қолиплардан фойдаланилади. ғолип асосида панжара тайерлаш анча …
3
аги панжаралари, маҳмуд усмоновнинг кўпгина панжара ишлари мисол бўла олади. ўйма панжара тузилиши жиҳатидан геометрик, ўсимликсимон ва бошқа турларга бўлинади. панжаралар ясалишининг осон ва мураккаблиги жиҳатидан оддий, мураккаб панжараларга бўлинади. айниқса, мураккаб панжаралар ишлашда уста ширин муродов, кўпгина ноёб панжара асарлари яратди. масалан, уста шириннинг курант биносига ишлаган ажойиб панжараси бунга мисол бўлади. панжараларни усталар қуйидаги босқичларда тайёрлаганлар. 1. панжара қўйиладиган жойнинг ўлчами олинади ва унга бир қанча нақш композициялар эскизи тайёрланади. 2. маъқул тушган нақш композицияси асосида унинг ахтаси тайёрланади. 3. текис горизонтал сатҳга нақш композиция нусхаси туширилади ва атрофи тўрт қиррали рейка билан яхшилаб чегаралаб қўйилади. 4. агар симтўр қўймоқчи бўлсак унинг нақш тасвири туширилган излари бўйича ўйилмайдиган жойларига зангламайдиган сим тўрлари бирбирига маҳкамлаб қўйилади. 5. махсус идишда ҳовонда тайёрлаб юзага куйилади. 6. маълум вақтдан сўнг ганч қотгач, ганч тахтани вертикал ҳолатда турғизиб қўйилади. 7. нақш композицияси нусхасини ганч тахтанинг икки томонига аниқ қилиб устмауст туширилади. 8. туширилган …
4
га қуйилади. агар симтўр қўймоқчи бўлсангиз аввал сим тўрни қолипга тўғрилаб қўйиб кейин ҳовонда қуйилади. қуйилган ганч қотгандан сўнг ажратиб олинади ва ганчкорлик асбоби ёрдамида тўғрилаб чиқади. шундай қилиб панжара тайёр бўлади. ғуйма панжараларни кўпинча уйларнинг ташқи ва ички томонларига қўллашган. бунга уста ганчкор тошпўлат арслонқуловни бир қанча асарлари, уста ширин муродовнинг ситораи моҳихоса саройидаги панжаралари, маҳмуд усмоновнинг кўпгина панжара ишлари мисол бўла олади. тошойна устига ганч ўйиш ганч ойнакорлиги. ганч ойнакорлигининг мураккаб ва нозик томони шундаки тошойна устига ганч ўймакорлиги қўллашдир. ганч ўймакорлигининг бу тури xix асрда вужудга келиб биринчи бўлиб бухоролик ганч ўймакор уста уста ширин муродов қўллаган. унинг ойнакорликдаги энг ажойиб ишларидан бири ситораи моҳихосадаги «оқ зал» (хонаи сафед)дир. унда ҳеч қаерда қўлланилмаган тошойна устида ганч ўймакорлигини биринчи бўлиб қўллади. хона оппоқ ўйма ганч билан қопланган бўлиб, тошойнада ташқаридаги манзара ва атрофдаги майин ганч ўймакорлиги акси тасвирланиб янада хонани кенг жозибадор, ўзига хос кўриниш ҳосил қилади. 1947 …
5
ини сиёҳли қаламда чизиб чиқиш, нақш заминини ўйиш. рельефга пардоз бериш, тошойнани тозалаш, ўймани керакли жойга ўрнатиш. тошойна устига ганч ўймакорлигини бажаришнинг икки усули бор. биринчиси унча катта бўлмаган тошойналарни четига ёғоч рамка ва орқа томонига фанер ўрнаштириб горизонтал ёки вертикал қилиб алоҳида ўйиш мумкин. иккинчиси тошойнани деворга ўрнатиб кейин ганч ўймакорлигини бажариш. биз ёғоч рамкага олинган кичик ҳажмдаги тошойнага ганч ўймакорликни бажаришни кўриб чиқамиз. тошойнага ўйма бажаришдан аввал бор юзага мослаб нақш композиция чизишнинг ўзига хос томони бўлиб, нақш элементларини бирбирига тегиб турадиган қилиб чизиш керак. чунки, нақш композицияда гулнинг бандлари ва элементлари бирбирига тегиб турмаса ўйиш жараёнида синиб кетиши мумкин. нақш четига оддий якка занжира чизилса композицияни янада чиройли чиқишига ёрдам беради. композиция чизилгандан сўнг нақшнинг асл нусхаси устига шаффоф (калька) қоғоз қўйилиб, юмшоқ қаламда кўчириб олинади. композициянинг ахтаси (улгиси) тайёрланади. тошойнани орқа томонига фанер ўрнатилади ва тошойна четига рамка қилинади. тошойна михлар билан мустаҳкамланиб қимирламайдиган қилиб ўрнаштирилади. …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "панжара ўйма"

1404895718_54886.doc панжара ўйма режа: 1. тошойна устига ганч ўйиш 2. ганч ўймакорлигида ранглардан фойдаланиш тарихи 3. рангли ганч тайёрлаш ва улардан фойдаланиш 4. бўёқ таиерлаш ва ундан фойдала- ниш технологияси панжарасимон ўйма. алебастрдан ёки ганчдан тайёрланган панжаралар хоналарга дераза ўрнида кўп ишлатилган. панжаралар хонани ёритиш ва шамоллатиш вазифасини ўтаган. ғишда эса панжарага оқ қоғоз ёпиштириб чиқилган. панжаралар бадиий қилиб ишланарди, бу хонага янада кўркамлик бахш этар эди. панжаралар умуман тузилиши жиҳатидан тўртбурчак, айлана, ярим айлана, сегмент ва бошқа шаклларда оулиши муллким. аввал бу панжараларни тобадон деб юритилар эди. панжаралар ганчдан алебастрдан тайёрланиб унга баъзан ишлов берилар, баъзан ишлов берилмас эди. айрим панжараларга кошин, ёпиштириб и...

Формат DOC, 103,0 КБ. Чтобы скачать "панжара ўйма", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: панжара ўйма DOC Бесплатная загрузка Telegram