odam tanasining shakllari, o’lchovlari, yoshga va jinsga oid xususiyatlari

DOC 133.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1480788872_66314.doc odam tanasining shakllari, o’lchovlari, yoshga va jinsga oid xususiyatlari reja: 1. qomatniig tuzilishi (konstitusiyasi) 2. anatomiya atamalari odam gavdasi bir qancha bo’laklardan iborat. odam kallasi (caput) bo’yin(collum) vositasida tanasiga(truncus) qo’shilib turadi. odam tanasi ko’krak qafasi (thorax) , qorin (abdomen) qismlaridan , ikki qo’l (membra superiores) va ikki oyoqdan (membra inferiores) iborat. bulardan qo’llar gavdaning yuqorisida joylashgan bo’lsa , oyoqlar tanaga pastdan birlashadi. ko’krak qafasi ichidagi organlarning turgan joylarini sirtdan turib aniqlash uchun bir qancha bo’ylama , tikka chiziqlardan foydalaniladi. 1)oldingi o’rta chiziq (linea mediana anterior) – to’sh suyagining qoq o’rtasidan o’tadi.; 2)to’sh chizig’i (linea sternalis) - to’sh suyagining ikki cheti bo’ylab o’tadi; 3) ko’krak bezi orqali o’tgan chiziq (linea medioclavicularis, s.mamillaris) – sgu bezning so’rg’ichi ustidan o’tadi; 4) to’shning yonbosh chizig’i (linea aparasternalis) – ko’krak bezi va to’sh chiziqlari o’rtasidan o’tadi; 5)oldingi qo’ltiq chizig’i (linea axillaris anterior ) – qo’ltiqning oldingi qirrasidan boshlanadi; 6) qo’ltiq o’rta chizig’i (linea axillaris …

a ajraladi. ustki qavatning o’rta - region epigastrica (markaziy bo’lakchasi to’sh osti) va ikki tomondagi bo’laklari esa o’ng va chap qovurg’a osti sohalari ( regions hypochondriacae – dextra et sinistra) deb ataladi. o’rta qavatdagi bo’laklar kindik sohasi ( regio umblicalis) , chap va o’ng qorin sohalari (regions lateralis dextra et sinistra ) deb ataladi. nihoyat , uchinchi pastki bo’lak esa o’rta – qov suyagi (regio pubica ) va ikkita chov (chap va o’ng) sohalariga ( regions inguinales dextra et sinistra) bo’linadi . odamning qo;li yelka , bilak , tirsak va panjalarga bo’linsa , oyoq-son, tizza , bolder va oyoq panjalaridan tuzilgan . odam gavdasining shakllari jinsga , yoshga , irqqa , naslga , tashqi muhitga qarab aniqlanadi va organizm konstitutsiyasi turlarini bildiradi. lekin buning uchun organizm morfologiyasi va fiziologiyasi to’g’risida dalillardan tashqari, gavdaning va uning alohida bo’laklarining hajmlarini ham e’tiborga olish lozim . bunda gavdaning tikka turgan holatdagi uzunligi (bo’yi) …

tarlicha ravshan ko’rsata oladi. jadval. o’lchamlari 29 yoshli erkak gavdasining qismlari sm hisobida protsent hisobida bo’yi boshining uzunligi tanasining uzunligi gavda yuqori qismi uzunligi oyoq uzunligi qo’lning uzunligi yelkalar o’rtasidagi masofa yonbosh suyaklari qirralari o’rtasidagi masofa son suyaklari katta ko’stlari o’rtasidagi masofa gavdaning pastki qismi uzunligi 170.5 23.2 52.3 85.3 88.3 76.9 42.3 29 32.9 85,2 100 13.35 30,6 50 51,75 45,02 24,7 16,95 19,29 50 yuqorida keltirilgan odam gavdasining o’lchamlari bilan bir qatorda uning og’irligi ham katta ahamiyatga egabo’lib, o’rta yashar erkaklarda u 65 kg ga teng. jinsiy alomatlari. odamning erkak va ayollarga ajratadiga belgilari ikki hil bo’ladi, birinchidan, bu vazifani asosan jinsiy organlar , bezlar o’tasa, qolgan belgilari ikkilamchi jinsiy belgilar hisoblanadi. jumladan, ayollarning bo’yi erkaklar bo’yi uzunligidan kamroq (deniker) , ularning og’irligi o’rtacha 55 kg. ayollar tanasi erkaklar tanasiga qaraganda uzunroq, qo’l va oyoqlari esa kaltaroq , yelkalari uzunligi qisqaroq, gavdaning pastki qismi (chanoq bo’lagi) kengroq , …

o’kragiga qaraganda ko’tarilgan chanog’i tor bo’ladi. bolaning tugilgandan keyingi o’sishini 4 davrga ajratib o’rganiladi. 1. chaqaloqning tishlari chiqmagan , ko’krak emish davri – 1 yoshgacha 2. sut tishlari chiqqan davri (2-7 yoshgacha ) , betaraf davr - bu vaqtda o’g’il bolalar bilan qizlarning ikkilamchi tasgqi belgilari unchalik rivojlanmagan bo’ladi. 3. biseksual bolalik davri - 8 – 15 yoshgacha bo’lib , o’g’il bolalar bilan qiz bolalar gavdasi tashqi ko’rinishidagi ikilamchi belgilar rivojlanib , bir-biridan juda yaxshi farq qiladi. 4. balog’atga yetish davri (15 – 20 yosh) , bu davrda o’g’il bolalar o’spirin bo’lib, qizlar balog’atga yetadi. shunday qilib , yuqoridagi ko’rsatilganidek , bolalar tug’ilganidan keyin organizmdagi o’sish jarayoni faqat embrion rivojlanish davridagi mavjud qismlarining kattalashuvi hisobiga bo’ladi. umuman o’sish jarayoni embrionda va tug’ilgan bolalarda bir tekisda kechmaydi. jumladan, embrional davrda gavdaning yuqori qismi va kallasi yaxshi takomil etgan bo’ladi. chunki gavdasining bu bo’laklari yo’ldoshdan keladigan toza qon bilan ko’proq ta’minlanadi.(embrionning qon …

ishlarida, turli qomatga ega bulgan odamlar kasalligini aniqlash jarayonida muhim rol o’ynaydi. bu esa odam qomatini o’rganish zaruratini tug’diradi. qomat tabiat va jamiyat ta'sirida odamda uziga xos morfologik va fiziologik xususiyatlarga ega bo’lgan individual belgilar yig’indisidan vujudga keladi va organizmdagi barcha o’zgarishlarga (betoblikka xam) bog’liq. odam qomati o’z ajdodidan orttirgan asosiy xususiyatlar yig’indisidan taraqqiy etadi. qomatning rivojlanishida tashqi muhitning ta'siri ayniqsa muhim.odam bo’yining xar turli bo’lishi uning nasliga, ijtimoiy sharoitiga, atrof-muxitga va iqtisodiy axvoliga bog’liqdir. odam qomatining morfologik tuzilishiga qarab v.n. shevkunenko ularni 3 turga ajratgan. 1. gipersteniklar yoki braximorflar (keng yelkali past buylilar) - bunday odamlarning yelkalari keng, gavdalari vazmin, bakuvvat va tiqmachok, semiz buladi. qo’l va oyoklari tanasiga nisbatan kalta; kalla, kukrak va qorni deyarli keng xajmlidir. ularning qorni ham ko’kragiga nisbatan kattadir. tananing ko’ndalang o’lchami buyiga nisbatan uzunroq, bo’ladi. 2. asteniklar yoki olixomorflar (uzun bo’yli, tor ko’kraklilar) – bo’ylari uzun, organizmi zaif taraqiy etgan, vazni yengil, qo’l …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "odam tanasining shakllari, o’lchovlari, yoshga va jinsga oid xususiyatlari"

1480788872_66314.doc odam tanasining shakllari, o’lchovlari, yoshga va jinsga oid xususiyatlari reja: 1. qomatniig tuzilishi (konstitusiyasi) 2. anatomiya atamalari odam gavdasi bir qancha bo’laklardan iborat. odam kallasi (caput) bo’yin(collum) vositasida tanasiga(truncus) qo’shilib turadi. odam tanasi ko’krak qafasi (thorax) , qorin (abdomen) qismlaridan , ikki qo’l (membra superiores) va ikki oyoqdan (membra inferiores) iborat. bulardan qo’llar gavdaning yuqorisida joylashgan bo’lsa , oyoqlar tanaga pastdan birlashadi. ko’krak qafasi ichidagi organlarning turgan joylarini sirtdan turib aniqlash uchun bir qancha bo’ylama , tikka chiziqlardan foydalaniladi. 1)oldingi o’rta chiziq (linea mediana anterior) – to’sh suyagining qoq o’rtasidan o’tadi.; 2)to’sh chizig’i (linea sternalis) - to’sh...

DOC format, 133.5 KB. To download "odam tanasining shakllari, o’lchovlari, yoshga va jinsga oid xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: odam tanasining shakllari, o’lc… DOC Free download Telegram