қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришининг рентабеллиги ва уни ошириш омиллари ва имкониятлари

DOC 89,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404554329_54224.doc қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришининг рентабеллиги ва уни ошириш омиллари ва имкониятлари режа: 1. рентабеллик тушунчаси, кўрсаткичлари ва уларни ҳисоблаш услублари 2. рентабелликни ошириш омиллари ва имкониятлардан оқилона фойдаланиш 1. рентабеллик тушунчаси, кўрсаткичлари ва уларни ҳисоблаш услублари корхоналарнинг фойдалилик ёки зарарлилик даражасини белгилаш учун рентабеллик кўрсаткичидан фойдаланилади. рентабеллик қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришнинг иқтисодий самарадорлигини ўзида акс эттирувчи умумлашган кўрсаткич ҳисобланади. у фойдаланилган ва истеъмол қилинган ишлаб чиқариш ресурслари - меҳнат, ер-сув, моддий ҳамда ишлаб чиқаришни ташкил этиш, бошқариш харажатлари орқали етиштирилган маҳсулотдан олинган самаранинг миқдор ва сифатини, ишлаб чиқаришни кенгайтирилган тарзда ривожлантириш имкониятини, ходимларнинг ўз меҳнатлари натижасидан моддий манфаатдорлигини акс эттиради. рентабелликда мутлоқ кўрсаткич - бу фойдадир. фойда - бу реализация қилиш натижасида олинган соф даромаднинг қисми бўлиб, у маҳсулот сотишдан келадиган маблағдан - сотилган маҳсулотни ишлаб чиқариш учун сарфланган харажатларни ёки тўла таннарх қийматини чиқариб ташланган қисмига тенг бўлади: ф = пт-тт фойда – бу фақат ишлаб чиқариш жараёнида …

ш вазифаси - фойдадан ишлаб чиқариш иқтисодий самарадорлигини умумлаштирувчи кўрсаткичи сифатида фойдаланилади. 2.тақсимлаш вазифаси - қўшимча маҳсулотни тақсимлаш воситаси сифатида. 3.рағбатлантириш вазифаси - иқтисодий рағбатлантириш фондини шакллантириш манбаи сифатида. қишлоқ хўжалик ишлаб чиқариш рентабеллиги сотилган маҳсулот бўйича ҳисобланади ва ифодалаш шаклига боғлиқ ҳолда абсалют ва нисбий кўрсаткичларда характерланади. фойдани аниқлаш услуби œзбекистон республикаси молия вазирлиги томонидан 1995 йил 27 январ 9-онли буйругига асосан тасдиқланган «фойдани ҳисоблаш низоми» бўйича, кейинчалик, яъни ўзбекистон республикаси вазирлар маҳкамасининг 1999 йил 5-февралдаги 54-сон қарорига асосан олиб борилади ёки «молиявий натижаларни шакллантириш» бœлимидаги маълумотлар асосида ҳисобланади. 1.ялпи фойда(зарар)(яф) - қишлоқ хўжалик корхонасида товар маҳсулотини сотишдан тушган тушум, яъни соф пул тушумидан (сст)сотилган маҳсулот, товар, иш ва хизмат-ларни ишлаб чиқариш таннархи(ит) олиб ташланади. бунда соф пул тушуми жами пул тушумидан қўшимча қиймат солиғи, акциз солиғи, ташқарига чиқарилган товар солиғи, товар сотиб олувчи товарни қайтариб бериш мумкин бўлган скидкаларни (табиий камайиш) чиқариш йўли билан аниқланади: яф = сст-ит …

фатида аниқланади: стф =уф+фф-фз 5.соф фойда(зарар)(сф). у солиқ тўлангандан кейин хўжалик субьект ихтиёрида қолади, ўзида даромад(фойда)дан тўланадиган солиқни(дс) ва минус қонун ҳужжатларида назарда тутилган бошқа солиқлар ва тўловларни(бс) чиқариб ташланган ҳолда солиқлар тўлангунга қадар олинган фойдани ифодалайди: сф =стф-дс-бс қишлоқ хўжалигида ишлаб чиқариш рентабеллигининг мутлоқ кўрсаткичи билан бир қаторда унинг нисбий кўрсаткичидан ҳам фойдаланилади. бу кўрсаткич ўзида рентабеллик нормаси ва фойда нормасини ифода этади. қишлоқ хœжалик корхоналари маҳсулотлари œсимликчилик ва чорвачилик тармоқлари доирасида айрим экинлар ва чорва ҳайвон турлари доирасида, айрим маҳсулот ишлаб чиқариш ва сотиш ҳаражатлари рентабеллиги аниқладанади. бу кўрсаткични ишлаб чиқариш, сақлаш, қайта ишлаш ва сотиш жараёнларида қилинган ҳаражтларнинг қоплаш муддатларини аниқлашда универсал деб ҳисобланади. шу билан бирга фойда самарадорликни ягона ва бутун қамраб олувчи кўрсаткич ҳисобланмайди. янгидан яратилган қийматнинг бир қисми сифатида, у моддий ишлаб чиқариш соҳасидаги ходимлар қўшимча меҳнати билан яратилган қўшимча маҳсулотни пулда ифодаланган қисмини ифодалайди. унинг миқдори маълум даражада маҳсулот баҳоси даражасининг асосланганлигига боғлиқ. …

и бу таннархга боғлиқ. шунинг учун классик иқтисодчилар шундай деб ёзадилар: «бойлик даражаси - маҳсулотнинг абсалют миқдори билан эмас, қўшимча маҳсулотни нисбий миқдори билан ўлчанади». қишлоқ хўжалик ишлаб чиқариш рентабеллигини тўла характерлаш учун нисбий кўрсаткичлардан ҳам фойдаланилади: рентабеллик даражаси ва фойда нормаси. рентабеллик даражаси соф фойдани коммерция таннархига бўлиш орқали аниқланади ва фоизларда қуйидаги формулалар билан ҳисобланилади: ф пт-кт пт р =----* 100 р =----------*100 р =------- *100 тт тт тт œзбекистон республикасининг корхоналар банкротлиги ва санациялари масалалари бўйича ҳукумат комиссияси томонидан(1997 йил17 апрел 4-сон буйруғи)ҳамда œзбекистон республикаси адлия вазирлиги билан (1997 йил 30 май) келишилган ҳолда "корхонанинг молиявий таҳлилига доир услубий тавсиялар (инструкция)" бўйича олиб борилади. ушбу йœриқнома бœйича рентабелликнинг қуйидаги кœрсаткичлари ҳисобланади: 1.маҳсулот сотишнинг рентабеллиги коэффициенти сотилган маҳсулот бирлигига қанча фойда тўғри келишини кўрсатади. бу коэффициент нарх белгилаш сиёсатидаги ўзгаришларни ва хўжалик юритувчи субъектнинг сотилган маҳсулот таннархини назорат қилиб туриш қобилиятини кўрсатади. коэффициент динамикаси нархларни қайта кўриб чиқиш …

да ишлатадиган активлардан фойда ёки зарар кўриш даражасини кўрсатади: сф(з) рав = -------- < 0 а1 бунда, сф(з)-солиққа тортишга қадар бўлган фойда(зарар) а1-узоқ муддатли активлар агар активларнинг рентабеллиги коэффициенти (зарар-лилик кўрсаткичи) ҳисобот даврида 0 дан кам қийматга эга бўлса, унда қишлоқ хўжалик корхонаси бу кўрсаткич бўйича зарар билан ишлайди деб ҳисобланади. 3.хусусий капиталнинг рентабеллиги коэффициенти ўз капиталидан фойдаланиш самарадорлигини кўрсатади. коэффициент динамикаси корхона акциялари котировка даражасига таъсир қилади. бу коэффициент даражаси инвестиция қилган капиталдан фойдаланиш самарадорлигини белгилаш ва бу кўрсаткични ушбу маблағларни бошқа қийматли қоғозларга сарфлашдан олиши мумкин бўлган даромад билан пасайиши ҳам маҳсулотларга талабнинг пасайгани ва активларнинг ортиқча тўпланиб қолганидан далолат беради: сф(з) рхк =--------- хкк бунда, хкқ- қишлок хўжалиги хусусий капитал қиймати. агар хусусий капитал рентабеллиги коэффициенти 0 дан кичик бўлса, унда қишлоқ хўжалик корхонаси ушбу кўрсаткич бўйича зарар билан якунланган ҳисобланади. 4.перманент капиталнинг рентабеллиги коэффициенти корхона фаолиятига сарфланган капиталдан (ўзининг ва қарзга олинган) фойдаланиш самарадорлигини акс эттиради. …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришининг рентабеллиги ва уни ошириш омиллари ва имкониятлари"

1404554329_54224.doc қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришининг рентабеллиги ва уни ошириш омиллари ва имкониятлари режа: 1. рентабеллик тушунчаси, кўрсаткичлари ва уларни ҳисоблаш услублари 2. рентабелликни ошириш омиллари ва имкониятлардан оқилона фойдаланиш 1. рентабеллик тушунчаси, кўрсаткичлари ва уларни ҳисоблаш услублари корхоналарнинг фойдалилик ёки зарарлилик даражасини белгилаш учун рентабеллик кўрсаткичидан фойдаланилади. рентабеллик қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришнинг иқтисодий самарадорлигини ўзида акс эттирувчи умумлашган кўрсаткич ҳисобланади. у фойдаланилган ва истеъмол қилинган ишлаб чиқариш ресурслари - меҳнат, ер-сув, моддий ҳамда ишлаб чиқаришни ташкил этиш, бошқариш харажатлари орқали етиштирилган маҳсулотдан олинган самаранинг миқдор ва сифатини, ишлаб чиқаришни кенгайтирилган ...

Формат DOC, 89,0 КБ. Чтобы скачать "қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришининг рентабеллиги ва уни ошириш омиллари ва имкониятлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришин… DOC Бесплатная загрузка Telegram