тузларнинг тўпланиш ва алмашинувида грунт сувларининг аҳамияти

DOC 128,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404389415_53064.doc тузларнинг тўпланиш ва алмашинувида грунт сувларининг аҳамияти режа: 1. тузларнинг тўпланишида сизот сувларининг роли. 2. сизот сувлари тартиботларининг асосий типлари. сизот сувларининг минерализацияси 3. сизот сувларининг критик чуқурлиги. 1. тузларнинг тўпланишида сизот сувларининг роли. тупроқ ва унинг қатламларида тузларнинг тўпланишида ва аралашишида сизот сувлари асосий омиллардан бири ҳисобланада. сизот сувлари деб тупроқнинг бўшлиқ қатламларида эркин сувларни тўпланишига айтамиз: вақтинчалик тўпланадиган ҳамда ер юзасига яқин жойлашган сувларни эса даврий сувлар деб юритилади. сизот сувлари атмосфера ёғин-сочинидан, ер устки сувларидан, сув хавзаларидан, ирригацион ва буғсимон сувларни ернинг чуқур қатламларида конденсациясидан ҳосил бўлади. сизот сувининг сатхи тупроқ қатламларида сувнинг харакати унинг сарфланиши, оқими хамда бўлинишига боғлиқ равишда даврларга қараб кўтарилиб пасайиб туради. сизот сувларининг оқими ва чиқими тупроқ қатламларининг характери, ернинг нишаблиги ва гидравлик босимга боғлиқдир. енгил механик таркибли жинсларида сизот сувларининг оқими бир мунча тез бўлиб, ернинг нишаби ва босимга нисбатан метр билан ўлчанади. агар ернинг нишаблиги кам бўлса, сизот сувларининг …

ган сизот сувлари таъсирида шўрланади, агар тупроқ кучли минерализациялашган сизот сувлари таъсирида бўлса, шўрхокларга айланади. горизонтал кенглик қонунга бўй синган холда сувларининг сатхи шимолдан жанубга томон чуқурлашиб боради ва ҳар қайси тупроқ зонасининг ичидаги сизот сувларнинг сатхи рельефга ва тупроқ қатламининг таркибига боғлиқ равишда ўзгариб туради. марказий осиё текисликларида сизот сувлари ер юзисидан чуқур жойлашган бўлиб, фақат дарёларнинг пастки минтақаларида ва нишаби паст жойларда ер юзасидан 0-3 м. да учрайди. тоғ олди текисликларида ва ён бағирларида сизот сувлар ер юзасидан чуқур жойлашган бўлади, лекин айрим вақтларда тоғ ён бағирларида зичлашган тупроқ жинслари жойланиб қолиши натижасида, ҳамда ер остки сувларини оқими ёмонлашиб қолиши натижасида сизот сувлари ер юзасига яқинлашади ва булоқ сувлари кўринишида ер юзасига сизилиб чиқади. тоғ ости текисликларида ер ости сувларини қийинчилик билан оқади ва уни парланиши ҳамда транспирация орқали сарфланади. қиялик ва паст нишаблик текисликларида ер ости сувлари паст оқимли ёки умуман харакатсиз жойларда сизот сувларини қайтадан кўтарилиши …

си ёғингарчиликни умумий миқдори йил фаслларида тақсимланиши хамда ҳавонинг нисбий намлигига боғлиқ равишда ўзгариб туради. бундан ташқари шу ерда ўсиб турган ўсимликлар қоплами ва унинг хилларига ҳам боғлиқдир. аллювиал тип: дарё водийларига хос бўлиб, дарё сувларини сатхи ўзгариши билан унинг ён атрофидаги сизот сувлари ҳам ўзгаради. дарё сувининг сатхи пасайганда унинг қирғоқларидаги тупроқ сизот сувлари сиқилиб дарё томонга харакат қилади ва унинг сатхи борган сари пасайиб боради ёки дарё сувининг сатхи ортиши билан шунинг тескариси бўлиши мумкин. вақти-вақти билан дарё ўзининг паст минтақаларини босиб туриши сизот сувларининг сатхини ортишида катта роль ўйнайди. сазли тип: тоғ ён бағирларидаги текисликларда кенг тарқалган бўлиб, ер ости сувларининг босими устинлик қилган: пайтларда вужудга келади. ер ости сувлари қияликларидан пастликка томон харакат қилганда ёки унинг оқими қийинлашган пайтда бу тип сув режими хосил бўлиши мумкин, яъни босимли сув оғир механик таркибли жинслар билан учрашганда унинг филбтрланиши қийинлашиб шу ернинг ўзида юқорига қараб харакат қилади ва …

иккинчидан сизот сув критик чуқурликдан пастда чиқим ва ўсимликлар орқали намликни буғланиши ва транспирация орқали бир-бирини ўрнини қоплайди. ирригацион тип: сизот суларининг режимини типи суғориладиган майдонларга хос бўлиб, сизот ҳосил бўлиши суғориладиган сувларни дала майдонларига шимилиши, канал ва ариқлардан сувларни фильтрланиши ва ниҳоят атмосфера ёғин-сочинидир. бу тип сув режимни ҳосил бўлиш характерларидан биридир, юқорида келтирилган сизот сувларидан фарқли ўлароқ ўрнини қоплаши режимини устинлик томони йил сайин сизот сувининг сатхи ортиб боради, чунки суғорилиш каналлардан ҳар йили умумий сув миқдорини 40-60 фоизи тупроққа шимилиши оқибатида сизот сувларининг умумий миқдори орта боради. транспирация ва тупроқ қатламларидан буғланадиган сув миқдори тупроққа тушадиган умумий миқдоридан анча кам бўлади. бундан ташқари ирригацион сув режимида тупроқнинг сувли-физик хоссаси ҳам катта роль ўйнайди: сув ўтказувчанлик, тупроқ нам сиғими, механик таркиби, структура ҳолати ва тупроқ қатламларини тузилиши мисол бўла олади. агар тупроқни сув ўтказувчанлиги ва структура ҳолати яхши бўлса, сизот сувларини ер юзасига кўтарилиши яхши бўлади, унинг пасайиши …

вга бўлган талаби қондирилади - яъни вегетация даврида 1-2 марта кичик сув нормаси берилса етарли бўлади. шунинг учун суғориш сувлари фақат сизот сувлари ер юзасига яқин жойлашган ерларгагина таъсир қилади. чўл ва чала чўлларда қуруқ ва иссиқ ўлкали мамлакатларида бу ўсимликлар вегетация даврида 4-5-7 маротаба суғориш билан ҳосил беради. шу сабаб сизот сувларининг кўтарилиши тезлашади. бу эса ўз ўрнида тупроқларни қайта шўрланишига олиб келади. сизот сувларининг режимига оқар сувларни бошқариш ва сув омборлари қуриш ҳам катта таъсир қилади. сув омборлари қурилган ерларда тупроқ қатламлари қаттиқ жинслардан иборат тақдирда ҳам сувни шимилиши сув омборининг атрофида бир неча ўн километр масофагача бориши мумкин. бу ҳодиса фақат сув омборидан сувлар қуйиб юборилганда тўхтаб, сув йиғилиши билан давом этади. 2. сизот сувларининг минерализацияси. сизот сувлари ўзларининг таркибида жуда кўп миқдорда органик ва минерал моддаларни ва коллоидларни ушлайди. сизот сувларининг таркибида энг оз миқдордан бошлаб токи 200 ва ундан ортиқ грамм литр эриган моддалар бўлади. …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "тузларнинг тўпланиш ва алмашинувида грунт сувларининг аҳамияти"

1404389415_53064.doc тузларнинг тўпланиш ва алмашинувида грунт сувларининг аҳамияти режа: 1. тузларнинг тўпланишида сизот сувларининг роли. 2. сизот сувлари тартиботларининг асосий типлари. сизот сувларининг минерализацияси 3. сизот сувларининг критик чуқурлиги. 1. тузларнинг тўпланишида сизот сувларининг роли. тупроқ ва унинг қатламларида тузларнинг тўпланишида ва аралашишида сизот сувлари асосий омиллардан бири ҳисобланада. сизот сувлари деб тупроқнинг бўшлиқ қатламларида эркин сувларни тўпланишига айтамиз: вақтинчалик тўпланадиган ҳамда ер юзасига яқин жойлашган сувларни эса даврий сувлар деб юритилади. сизот сувлари атмосфера ёғин-сочинидан, ер устки сувларидан, сув хавзаларидан, ирригацион ва буғсимон сувларни ернинг чуқур қатламларида конденсациясидан ҳосил бўлади. сизот сувининг сат...

Формат DOC, 128,5 КБ. Чтобы скачать "тузларнинг тўпланиш ва алмашинувида грунт сувларининг аҳамияти", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: тузларнинг тўпланиш ва алмашину… DOC Бесплатная загрузка Telegram