ўсимликшунослик фанининг мақсади ва ва вазифалари, дала экинларининг умумий тавсифи гуруҳи

PPT 492,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1674652653.ppt ўсимликшунослик фанининг мақсади ва ва вазифалари, дала экинларининг умумий тавсифи гуруҳи ўсимликшунослик фанининг мақсади ва ва вазифалари, дала экинларининг умумий тавсифи гуруҳи режа: 1. дала ва ем-хашак экинлари маҳсулотини етиштиришнинг моҳияти 2. экинларнинг келиб чиқиш марказлари 3. ўсимликшунослик фан сифатида 4. ўзбекистонда ўсимликшуносликнинг аҳволи 5. дала ва ем-хашак экинларининг гуруҳлари ўсимликшунослик тармоғининг асосий иш қуроли - бу яшил ўсимликлардир. асосий иш қуроли сифатида ўсимликлар янги навлар яратиш ва уларни яхшилаш, алмашлаб экишда ўтмишдошларни танлаш, экиш меъёрини, усулини аниқлаш ва бошқа жараёнларда инсон таъсирида бўлади. шу билан бирга ўсимлик асосий иш қуроли сифатида қуёшнинг кинетик энергиясини органик бирикмаларнинг потенциал энергиясига айлантиради. жанубий хитой, ақш, ўрта осиё, ҳиндистон, миср, мексика, перу, боливия, эфиопия деҳқончилик маданиятининг энг қадимги ўчоғи ҳисобланади. шунингдек бу маданиятнинг қадимий ўчоғлари қаторига туркманистон, хоразм, аму ва сирдарё оралиғи, самарқанд воҳаси, бухоро атрофлари ҳам киради. умуман бизда деҳқончилик эрамиздан 3-2 минг йиллар аввал юзага келган. ўсимликшунослик том маънода инсон …

япониянинг субтропик минтақаси киритилган. бу минтақадан соя, юмшоқ буғдой, тариқ, чўмиза, маржумак келиб чиққан. 2. индонезия -жанубий хитой – сули, шакарқамиш, мева, сабзавот экинлари келиб чиққан. 3. австралия маркази – шоли, ғўза, себарга, тамаки, эвкалипт, тропик дарахтлар келиб чиққан. 4. ҳиндистон маркази – шоли, ҳинд буғдойи, шакарқамиш, ғўза турлари, сабзавот ва мева экинлари келиб чиққан. 5. марказий осий маркази (тожикистон, ўзбекистон, афғонистон – бу минтақа кўк нўхат, мош, ясмиқ, нўхат, толали наша, махсар, хашаки дуккаклар, афғон жавдари, қовун, ғўза турлари, кўп йиллик ўсимликлар ватанидир. 6. олд осиё маркази (тоғли туркманистон, эрон, кавказ орти, кичик осиё, араб ярим ороли) – бу марказдан буғдой турлари, арпа, сули, жавдар, кўк нўхат, беда, зиғир, сабзавот ва мевали экинлар келиб чиққан. 7. ўрта ер денгиз маркази (миср, сурия, паластин, греция, италия ва ўрта ер денгизи соҳилида жойлашган давлатлар) – бу сули, арпа, буғдой, турлари зиғир, карам, лавлаги, сабзи, шолғом, турп, пиёз, саримсоқ, кўкнори, оқ хантал …

гиянинг классиги ҳисобланади. у ўсимлик фотосинтез ҳодисасининг муаммосини, фотосинтезнинг ёруғликка боғлиқлигини кўрсатиб берди. у қурғоқчиликка қарши курашиш учун бир қанча чора-тадбирлар ишлаб чиқди. “ўсимликлар ҳаёти” (“жизнь растений”), “деҳқончилик ва ўсимликлар физиологияси” (“земледелие и физиология растений”), “қуёш, ҳаёт ва хлорофилл” (“солнце, жизнь и хлорофилл”) номли китобларнинг муаллифидир. и.а.стебут “дала экинлари асослари ва россияда уларни яхшилаш чоралари” номли классик асар муаллифи ҳисобланади. унда жуда кўп ўсимликларни ўстиришга оид маълумотлар тўпланган ва ҳозиргача ўсимликшунос олимларнинг зарур қўлланмаси саналади. д.н.прянишников ўсимликшунос сифатида “хусусий деҳқончилик” асарини ёзди. унинг ўсимликларнинг озиқланишига ва ўғитларнинг қўлланишига бағишланган тадқиқотлари ҳозирги пайтда ҳам ўсимликшуносликнинг ривожланиши учун муҳим ҳисобланади. н.и.вавилов маданий ўсимликлар биологияси, систематикаси ва географиясига оид тадқиқотлар олиб борди. жаҳон бўйича тўпланган ўсимликлар коллекцияси намунаси бир қанча серҳосил навларни яратишда бошланғич материал бўлиб хизмат қилди. унинг тавсиясига кўра экинларни географик зоналар бўйича экишни ташкил этиш натижасида экинлар ҳосилдорлигини оширишга эришилди. ўсимликшунослик фанини ривожла-нишида ўзбек олимларидан академик а.и.имомалиев, м.в.муҳаммаджонов, селекционер с.м.мираҳмедов, …

сида етиштириш ишларини ташкил этишга алоҳида эътибор қилинмоқда. дала ўсимликларини экиб мўл ва сифатли ҳосил етиштиришда илғор технологиялар ишлаб чиқилмоқда ва жорий этилмоқда. экиладиган ўсимликларнинг тур ва нав хили кўпайтирилмоқда, ҳар йили янги-янги навлар туманлаштирилмоқда, уруғшунослик ва уруғчилик ишлари ташкил этилмоқда. ўзбекистонда қишлоқ хўжалик экинлари экиладиган майдонлар 4 млн 300 минг гектар атрофида бўлиб, шундан 1 млн 300 минг гектардан ошиқроқ ерга бошоқли дон экинлари, 1 млн 533 минг гектарга яқин майдонга ғўза, 410 минг гектарга яқин майдонга ем-хашак, 35 минг 300 гектардан ошиқ ерга сабзавот, 25 минг 400 гектар ерга полиз экинлари, 8 минг 600 гектар ерга тамаки, 1 минг 100 гектар ерга каноп экинлари экиб ўстирилади. дала экинларини классификациялашга дастлабки уринишларни а.г.болотов асарларида учратишимиз мумкин. и.а.стебутнинг “дала экинлари асослари ва россияда уларни яхшилаш чоралари” номли асарида дала экинларини етиштириш хусусиятларига асосланган классификациясини таклиф қилди. д.н.прянишников ўзининг “хусусий деҳқончилик” номли дарслигида ўтлоқ ўсимликларни икки гуруҳга: ем-ҳашак ва тола берувчи …

: а) кўп йиллик дуккакли ўтлар (беда, қашқарбеда, қизил себарга, баргак); б) кўп йиллик қўнғирбош ўтлар (кўп ўримли мастак, бўйчан мастак, яйлов мастаги, оқ сўхта, буғдойиқ, эркак ўт, бетага, ялтирбош); в) бир йиллик дуккакли ўтлар (шабдар, берсим, вика); г) бир йиллик қўнғирбош ўтлар (судан ўти, қўноқ, бир йиллик мастак). учинчи гуруҳга – туганак мева ва илдиз мевалилар. бу гуруҳ 2 та кенжа гуруҳга бўлинган: а) туганак мевалилар (картошка, ер ноки, батат); б) илдиз мевалилар (қанд лавлаги, хашаки лавлаги, хашаки сабзи, хашаки шолғом); тўртинчи гуруҳга мойли экинлар бирлаштирилган бўлиб, улар 2 та кенжа гуруҳга ажратилган: а) серёғ мойли экинлар (кунгабоқар, махсар, кунжут, кана кунжут, ерёнғоқ, мойли зиғир, рапс, соя); б) эфир мойли экинлар (райҳон, ялпиз, кашнич, арпабодиён, оқ зира, қора зира). бешинчи гуруҳга толали экинлар киритилган бўлиб, улар 3 та кенжа гуруҳга бўлинади: а) толаси уруғда ривожланадиган экинлар (ғўза); б) толаси поя пўстлоғида ривожланадиган экинлар (толали зиғир, каноп, толали наша, кандир, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ўсимликшунослик фанининг мақсади ва ва вазифалари, дала экинларининг умумий тавсифи гуруҳи"

1674652653.ppt ўсимликшунослик фанининг мақсади ва ва вазифалари, дала экинларининг умумий тавсифи гуруҳи ўсимликшунослик фанининг мақсади ва ва вазифалари, дала экинларининг умумий тавсифи гуруҳи режа: 1. дала ва ем-хашак экинлари маҳсулотини етиштиришнинг моҳияти 2. экинларнинг келиб чиқиш марказлари 3. ўсимликшунослик фан сифатида 4. ўзбекистонда ўсимликшуносликнинг аҳволи 5. дала ва ем-хашак экинларининг гуруҳлари ўсимликшунослик тармоғининг асосий иш қуроли - бу яшил ўсимликлардир. асосий иш қуроли сифатида ўсимликлар янги навлар яратиш ва уларни яхшилаш, алмашлаб экишда ўтмишдошларни танлаш, экиш меъёрини, усулини аниқлаш ва бошқа жараёнларда инсон таъсирида бўлади. шу билан бирга ўсимлик асосий иш қуроли сифатида қуёшнинг кинетик энергиясини органик бирикмаларнинг потенциал энергияс...

Формат PPT, 492,0 КБ. Чтобы скачать "ўсимликшунослик фанининг мақсади ва ва вазифалари, дала экинларининг умумий тавсифи гуруҳи", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ўсимликшунослик фанининг мақсад… PPT Бесплатная загрузка Telegram