донли экинларнинг умумий тавсифи, ривожланиш шароити

PPT 320.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1674652538.ppt донли экинларнинг умумий тавсифи, ривожланиш шароити донли экинларнинг умумий тавсифи, ривожланиш шароити режа: 1. донли экинларнинг умумий аҳамияти 2. донли экинларнинг ривожланиши донли экинларнинг аҳамияти ва ишлаб чиқаришдаги тутган ўрни. донли экинлар инсон учун энг зарур бўлган асосий озиқ овқат-ун ва нон маҳсулотларини беради. нон инсон тарафидан ўйлаб топилган энг буюк неъматдир. нон-халқимиз мехнати, аждодларимиз меҳнати маҳсулидир. дунёда нондан азиз, нондан бебаҳо нарсанинг ўзи йўқ. нон ўтганни бугун билан, бугунни эрта билан боғловчи буюк бир неъматдир. нонни ўрнини хеч нарса босолмайди, у хар куни инсон учун зарур. буюк рус олими иван петрович павлов ёзганидек “инсон хаётидаги ҳамма кўринишларда бекорга нон тўғрисида қайғурмайди”.(барўкин к.,1982) олимнинг бу гапи ўзбекистон республикаси президентининг дон етиштиришни ривожлантириб аҳолини нон маҳсулоти билан таъминлаш тўғрисидаги қарорлар ва уларнинг амалиётда бажарилиши билан исботлаб берилди. ватанимиз мустақиллигининг биринчи йилидан бошлаб донли экинларнинг, жумладан, буғдойнинг экин майдонларини кўпайтириш тўғрисида қарор қабул қилинган. бизнинг давлатимиз худудида буғдой ва бошқа донли …
2
экинларининг ривожланиши ва ташқи муҳит шароитлари. ўсиш ва ривожланиш ўсимлик ҳосилдорлигини белгилаб берувчи жараёнлар бўлиб ҳисобланади. ўсиш- бу қуруқ модданинг кўпайиши. ривожланиш- ўсимлик органларининг ҳосил бўлиш жараёни бўлиб ўз турини сақлаб қолишида ўзининг асосий биологик вазифасини бажаради.донли экинларни экишда ўсиш ва ривожланиш жараёнлари катта аҳамиятга эга бўлиб, дон шаклланишининг асосини ташкил қилади.дон экинлари ривожланишида турли ҳил босқичларни ўтади. дон экинларда гурухлар бўйича асосан гурух чегарасида бир ҳил ўтади.донли экинларнинг алохида ривожланиш босқичларининг қандай кечишини билиш, юқори ҳосил олиш учун мослашган конкрет агротехник тадбирларнинг ўз вақтида ва самарали ўтказилишига имкон беради. (азотли ўғитлар, микроэлементларни қўллаш, фунгицидлар ва ўсишни созловчи моддалар қўллаш ва хоқ). дон экинларининг ўсиши ва ривожланиши. дон экинлари усув даврида бир нечта фенологик даврларни утиши анщланган. хар бир давр тузи лиши, куриниши ва сифат жихатидан бир-биридан фарқ килади. дон экинларида куйидаги фенологик даврлар аниқланган: майсаланиш, тупланиш, най ўраш, бошокланиш (рувакланиш), гуллаш ва пишиш. ҳар бир янги даврга 10 % …
3
ypyғ вазнига нисбатан). сувни шимиш тезлигига харорат таъсир килади. дон экинлари жуда паст хароратда хам кукариб чиқа олади, бу харорат буғдой ва арпа учун 1-3° илиқ, маккажўхори ва тарик. учун 8-10°, жухорй ва шоли учун 10-12°. донли ўсимликларининг тез кукариб чиқиши учун харорат 10-21° бўлиши керак. майсалаш тезлиги уруғга хам боглик,. дон унсимон бўлса, сувни яхши шимади ва тез кўкариб чикади. уруғлар кукариб чиқишида дастлаб бирламчи илдизлари ўса бошлайди, шундан кейин пояча ўсиб чиқа бошлайди. биринчи чинбарг курин-ганда майсаланишни бошланганлиги кайд қилинади. шароит кулай - бўлса ypyғ экилгандан кейин 5-7 кун ўтгач, майсалар кўкариб чиқа-ди. майсаланиш даври 10-12 кун давом этади. даврнинг охирида ўсимликда 2-4 та чинбарг ривожланган булади ва муртак илдизи узун-лиги 30-35 см.гача бўлади. майсаларнинг ранги ўсимлик турларига дараб хар хил булади: 6yғдойда яшил, жавдарда — бинафша ранг, сулида — оч яшил, арпада — кўкиш-кул ранг, тариқсимон экинларда — яшил рангда бўлади. тупланиш. янги қўшимча пояларнинг пайдо бўлиши …
4
бир тупда бошок чицарган уртача поялар сони махсулдор тулланиши деб аталади. ўсимликларнинг турига караб бу хар хил бўлади: кузги галла экинларида 3-6 та, арпа ва сулида 2-3 та, бахорги буғдойда 1-2 та булади. тупланиш даври чўзилиб кетса умумий тупланиш камайиб махсулдор тупланиш камаяди. тупланиш даври 5° да ўтиши мумкин. энг кулай харорат бу давр учун 10-15°. харорат бундан ошиб кетса, ўсимлик тез тупланади, бирок махсулдор тулланиши камаяди. дон экинлари яхши тулланиши учун сув, озука элементлари би­лан зам тула таъминланган бўлиши керак. умуман тупланиш даври 20-25 кун давом этади. дон ўсимликларида тупланиш даври хар хил вактда ўтади, яъни жавдар ва сулида кушимча поялар 3-4 та барглар чикиш даврида, арпа ва буғдойда 3 та барг, тариқда 5-6 та барг, маккажўхорида 6-7 та барг ва жўхорида 7-8 та барглар пайдо бўлганда ўтади. биринчи гурухга кирадиган дон экинларида тупланиш даврида аввал кўшимча поялар ривожланади, кейин иккиламчи илдизлар пайдо бўлади. таариқсимон экинларда аввал иккиламчи илдизлар …
5
ди. бошоқнинг тўғри шаклланиши, ривожланиши тупланиш ва най ураш давридаги озиқлантиришга боғлиқ, азот билан фосфорни нисбати тўғри бўлиши лозим. бу давр 10-15 кун давом этади. гуллаш одатда бошок тортгандан кейин гуллаш бошланади, ўртача 2-3 кун фарк. билан. арпа экин олдин гуллайди, барг кинида кейин бошок тортади. жавдар эса бошоқланишдан 8-10 кун ўтгач гуллайди. дон экинлари чангланиш хусусиятларига караб икки гурухга бўлинади. 1) ўз-ўзидан чангланадиган ўсимликлар бу буғдой, арпа, сули, шоли, тарик.; 2) четдан чангланадиган ўсимликлар — жавдар, маккажўхори ва жўхори. ўз-ўзидан чангланадиган ўсимликлар гул кобиклари ёпиқ холатда гуллайди. аммо хаво қурук ва иссик, бўлса бу ўсимликларда гул­лаш гул қобиқлари очилган холатда рўй беради. четдан чангланадиган ўсимликларда гул кобиқлари очиқ бўлади, чанг шамол ёрдамида тарқалади. маккажўхори рўваги сўтага қараганда 2 кун олдин гуллайди. чанг шамол ёрдамида сўтанинг очик. тумшукчаларига тушади. чанглар сўта ипларининг тумшукчаларига учиб етиб, урғочи гулнинг тугунчасига тушади ва уни уруғлантиради. маккажўхорини сунъий чанглатиб хосилни ошириш мумкин. бошокли дон …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "донли экинларнинг умумий тавсифи, ривожланиш шароити"

1674652538.ppt донли экинларнинг умумий тавсифи, ривожланиш шароити донли экинларнинг умумий тавсифи, ривожланиш шароити режа: 1. донли экинларнинг умумий аҳамияти 2. донли экинларнинг ривожланиши донли экинларнинг аҳамияти ва ишлаб чиқаришдаги тутган ўрни. донли экинлар инсон учун энг зарур бўлган асосий озиқ овқат-ун ва нон маҳсулотларини беради. нон инсон тарафидан ўйлаб топилган энг буюк неъматдир. нон-халқимиз мехнати, аждодларимиз меҳнати маҳсулидир. дунёда нондан азиз, нондан бебаҳо нарсанинг ўзи йўқ. нон ўтганни бугун билан, бугунни эрта билан боғловчи буюк бир неъматдир. нонни ўрнини хеч нарса босолмайди, у хар куни инсон учун зарур. буюк рус олими иван петрович павлов ёзганидек “инсон хаётидаги ҳамма кўринишларда бекорга нон тўғрисида қайғурмайди”.(барўкин к.,1982) олимнинг бу га...

PPT format, 320.5 KB. To download "донли экинларнинг умумий тавсифи, ривожланиш шароити", click the Telegram button on the left.