donli ekkinlarning morfologiyasi

PPTX 19 pages 2.3 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.3 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

слайд 1 2-мавзу: донли экинларнинг морфологияси. 1.1. боб. донли экинларнинг морфологияси режа: 1 2 доннинг кимёвий таркиби, донли экинларнинг ривожланиш фазалари. 3 ўзбекистонда ва дунёда кенг таркалган дон экинлари, донли экинларнинг гурухланиши, кузги ғалла экинларининг ахамияти. донли экинларнинг морфологик белгилари 2-мавзу: донли экинларнинг морфологияси. 1. ўзбекистонда ва дунёда кенг таркалган дон экинлари, донли экинларнинг гурухланиши, кузги ғалла экинларининг ахамияти. ўзбекистон республикаси мустақилликка эришгандан кейин экин майдонлари таркибида катта ўзгаришлар содир бўлди. асосий экин ғўза ҳамда ем-хашак экинларини майдонлари қисқартирилди ва бошоқли дон экинлари майдонлари кескин оширилди. республикамизда 4,3 млн гектар суғориладиган, 730 минг гектар лалмикор экин майдонлари бор. буғдой арпа дони буғдой сули жавдар тритикале маккажуҳори жуҳори тариқ шоли 2-мавзу: донли экинларнинг морфологияси. 2.донли экинларнинг морфологик белгилари . морфологик хусусиятлари ва етиштиришдаги йўналишлари бўйича донли экинлар биринчи гуруҳ ғалла экинлари кузги ва баҳори буғдой, кузги ва баҳори жавдар, кузги ва баҳори арпа, кузги ва баҳори тритикале, сули ва иккинчи гуруҳ …

2 / 19

лан ажратилган бўғин оралиқларидан иборат. узун бўйли маккажўхори ўсимлигида бўғин оралиқлари сони 25 ва ундан ортиқ бўлиши мумкин. уларни сони барглар сонига тенг бўлади. кўпгина дон экинларида поясининг ичи ковак, маккажўхори ва оқ жўхорида у паренхима билан тўлган. барги. ғалла экинларининг барги оддий, барг қини ва япроғидан иборат. барг қинини япроққа ўтиш жойида тилча (ligula) жойлашган. у юпқа, рангсиз парда кўринишида бўлади. барг қинининг асосида иккита қулоқчалари (ouricula) бoр. сута тўпгули. буғдой, арпа, жавдарнинг тўпгули бошоқ, сули, оқ жўхори, тариқ, шолида рўвакдан иборат. маккажўхорида урғочи тўпгул сўта, эркак тўпгуллар рўвак. рувак бошоқ пўстли дон меваси дон экинларининг меваси донча. пўстли дон экинлари (сули, тариқ, арпа, шоли) нинг дони гул қобиғи билан ўралган, улар донни зич ўраб туради ёки қўшилиб ўсган (арпада). ялонғоч донли буғдой ва жавдарда гул қобиғи дондан осон ажралади. ялонғоч донли 3. доннинг кимёвий таркиби. экин тури, нави, агротехника, ўсиш шароитига боғлиқ ҳолда доннинг кимёвий таркиби ўзгаради. оқсил …

3 / 19

ида жойлашган бўлиб буғдойда 14 %, жавдар ва арпада 13,4 %, сулида 26 %, тариқда 20 %, маккажўхорида 40 % бўлади. унда ёғнинг миқдори сезиларли даражада бўлиши унни тахир бўлишига олиб келади. дон экинларининг органогенез босқичлари ва ривожланиш фазалари. уруғларни бўртиши етарли намлик, иссиқлик, ҳаво кислороди бўлганда уруғлар бўртиб бошлайди. бўртаётган уруғларнинг сувга талаби турлича. уруғларни бўртиши учун (уруғ қуруқ оғирлигига нисбатан %) ўз вазнига нисбатан буғдой 47 – 48, арпа 48 – 57, жавдар 58 – 65, сули 60 – 70, маккажўхори 37 – 44, тариқ ва оқ жўхори 25 – 38 % сув ютади. дуккакли дон экинлари уруғлари бўртиши учун ўз вазнига нисбатан 100 – 125 % сувни ютади. майсалаш. дон экинларини бўртаётган уруғларида дастлаб муртак илдизлари кейин поя ривожланади. дастлаб тупроқ юзасида бигизсимон ҳолда поя ҳосил бўлади. у тиниқ барг - калеоптиле билан ўралган. майсаларни ҳосил бўлиш тезлиги донларнинг ўсиш энергиясига, намликка ҳароратга, тупроқ механик таркибига, экиш …

4 / 19

бошлайди. фақат кузги жавдар бошоқлаш бошлангандан кейин 8 – 10 кун ўтгач гулласа, арпа тўла бошоқлагунча гуллайди. ғалла экинлари гуллаш ҳусусиятига кўра ўзидан чангланувчи (буғдой, арпа, сули, тариқ, шоли) ва четдан чангланувчи (жавдар, гречиха, маккажўхори, оқ жўхори) ларга бўлинади. ўзидан чангланувчи ғалла экинларининг чангдони одатда ҳали гул очилмасдан етилиб ёрилади. шунинг учун улар ўзидан чангланади. энг катъий ўзидан чангланувчи экин – арпадир. пишиш даври уч фазага бўлинади 1. сут пишиқлик фазаси 2. мум пишиқлик фазаси эндосперм мумсимон, эзилувчан, тирноқ билан осон кесиладиган ҳолатда бўлади. дон намлиги 25-30 % гача камаяди, фаза давомийлиги 3-6 кун. бунда донда тўпланган озиқ моддалар миқдори доннинг тўла пишиқлик давридагидан кам фарқ қилади. ҳаво сернам бўлганда бу давр чўзилиб кетиши мумкин. бу давр ҳосилни икки фазали усулда – аввал ўрилиб, кейин янчиб олиш учун энг қулай муддат. эндосперм катталашади, шишасимон ёки унсимон бўлиб, ранги шу дон учун хос бўлади, намлиги 8-22 %. фаза давомийлиги 3-5 кун. …

5 / 19

donli ekkinlarning morfologiyasi - Page 5

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "donli ekkinlarning morfologiyasi"

слайд 1 2-мавзу: донли экинларнинг морфологияси. 1.1. боб. донли экинларнинг морфологияси режа: 1 2 доннинг кимёвий таркиби, донли экинларнинг ривожланиш фазалари. 3 ўзбекистонда ва дунёда кенг таркалган дон экинлари, донли экинларнинг гурухланиши, кузги ғалла экинларининг ахамияти. донли экинларнинг морфологик белгилари 2-мавзу: донли экинларнинг морфологияси. 1. ўзбекистонда ва дунёда кенг таркалган дон экинлари, донли экинларнинг гурухланиши, кузги ғалла экинларининг ахамияти. ўзбекистон республикаси мустақилликка эришгандан кейин экин майдонлари таркибида катта ўзгаришлар содир бўлди. асосий экин ғўза ҳамда ем-хашак экинларини майдонлари қисқартирилди ва бошоқли дон экинлари майдонлари кескин оширилди. республикамизда 4,3 млн гектар суғориладиган, 730 минг гектар лалмикор экин майдонла...

This file contains 19 pages in PPTX format (2.3 MB). To download "donli ekkinlarning morfologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: donli ekkinlarning morfologiyasi PPTX 19 pages Free download Telegram