kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi 2

PPTX 7.3 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1681128520.pptx /docprops/thumbnail.jpeg kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi reja: 1.kartoshkaning -ahamiyati kelib chiqishi taxiri 2.kartoshkaning biologiyasi va navlari 3.kartoshkaningyetishtirish texnologiyasi respublikamiz miqyosida kartoshka, asosan oziq-ovqat maqsadida yetishtiriladi. yetishtirilgan kartoshkaning 25-30 % urug’lik saftida foydalaniladi. kelib chiqishi va tarqalishi. kartoshkaning vatani janubiy amerika kardilerlaridir, chunki and tog’i xududlarida va tinch okeani sohillarida bu ekinning ko’pgina yovvoyi va yarim yovvoyi turlari hozir xam o’sadi. evropaga (ispaniyaga) u xvi asrning ikkinchi yarmida keltirilgan. petr 1 gollandiya safarida yurgan vaqtida xvii asr oxirida graf sheremetevga kartoshka jo’natgan degan taxmin bor. demak, kartoshka asosan xix asrning ikkinchi yarmidan boshlab katta maydonlardan ekila boshlanadi. kartoshkani qayta ishlaydigan sanoatning rivojlanishi natijsida uni yetishtirish tez rivojlandi. markaziy osiyoda, jumladan o’zbekistonda kartoshka xix asr o’rtalaridan keng tarqalgan. yer yuzida 1994 yil kartoshka 18 mln.ga maydoniga ekilgan. ovrupoda 35% ekin maydonini, rossiyada 3,3 mln.ga ni tashkil etgan. kartoshka markaziy osiyoda asosan oziq- ovqatga ishlatish uchun yetishtiriladi. …
2
turlicha bo’ladi. botanik ta’rifi va biologik xususiyati. kartoshka solahum tomatdoshlar – solahaceal oilasiga mansub bo’lib, bizning sharoitimizda tuberosum turi yetishtiriladi. kartoshkaning boshqa turlari ishlab chiqarishda ekilmaydi, ammo selektsiya ishlarida qo’llash mumkin. bu quyidagi turlar: 1. solahum ahdigehum juz et buk tetraploidli (2p-48) madaniy tur – argentinada uchraydi. 2. solahum ieptostigma zuz – tetraploidli tur, ser kraxmalli, rak kasaliga chidamli. 3. solahum phureja ef buk solahum rubihi juz buk diploidli (2p-24) turlar janubiy amerikada uchraydi. 4. solahum devissum lahdli –yovvoyi gaploidli tur (2p-72) meksikada uchraydi. 5. solahum stohiferum – allotetraploidli tur, and tog’larida uchraydi madaniy kartoshka – tuganakmeva hosil qiladigan ko’p yillik o’simlik bo’lib, uning yer ustki qismi – barg va poyalari har yili o’sadi va nobud bo’ladi.. havo temperaturasi va namligi kartoshkaning gullash quvvatiga va urug’ hosil qilishiga katta ta’sir ko’rsatadi. qurg’oqchil janubiy viloyatlarda shimoliy yoki tog’oldi salqin viloyatlardagiga qaraganda kartoshkaning gul va urug’i sekin hosil bo’ladi. kartoshka tuganagi muhim …
3
’lib, u ko’pchilik navlarda 60 kundan ko’p vaqt talab etadi. kartoshka past haroratli o’smlikdir. shuning uchun tuganaklarning ko’karishi va o’simliklarning o’sish uchun ko’pchilik navlarda 6-70 dastlabki harorat deb hisoblanadi. tuganaklarni yaxshi o’sish uchun esa o’rtacha harorat 19-230. tuganak o’stirilayotgan vaqtida harorat 3-50 va 310 dan yuqori bo’lsa, u ko’karishdan to’xtaydi. tuganaklar bir necha kun maboynida –1 va 350 harorat ta’sirida bo’lsa ular zararlanadi va o’simtalar hosil qilmaydi. ularga 5-70 va 43-450 da qisqa muddatda ishlov berilsa zararlanmaydi. kartoshka ildizidagi tuproq harorati 70 dan yuqori bo’lsa hosil yaxshi rivojlanadi. uning poyasi esa 5-60 da o’sa boshlaydi, jadval o’sish esa 17-220dan yuzaga keladi, harorat 400dan oshganda esa o’sishdan to’xtaydi. harorat –1-1,50da kartoshkaning yer ostki qismi nobud bo’ladi. tuganaklar –1-20 sovuqda muzlaydi, lekin salqin sharoitda uzoq saqlanadi –3-40 sovuqqa bardosh mumkin. harorat 18-210 bo’lganida kartoshkaning gullashi tez o’tadi, tuganaklarn jadal hosil bo’lishi uchun eng qulay harorat 16-190dan yuqori bo’lsa tuganaklarninig kattalashishi sekinlashadi va …
4
ko’p hosil beradi. mexanik tarkibi ogir, bo’z tuproqlarda, yengil qumoq va qumloq tuproqdagilarga nisbatan yomon o’sadi, bunday yerlarda mo’l va sifatli hosil yetishtirish uchun ekishdan oldin yerni bmshatib turish kerak. kartoshka sho’r yerlarda yaxshi o’smaydi, unga xlorli tuzlar salbiy ta’sir etadi. tuproq tarkibidagi xlor 0,015-0,020 %.dan ko’p bo’lsa, hosildorlik sezilarli darajada kamayadi, 0,05-0,07% bo’lganda esa tuganaklar deyarli hosil bo’lmaydi. shuning uchun sho’r yerlarda kartoshka yetishtirishda tegishli meliorativ tadbirlarni amalga oshirish zarur. kartoshkaning navlari kartoshkaning «akrab», «zarafshon», «to’yimli», «umid», mahlliy navlari, va yigirma uchdan ortiq chet el navlari: «romana», «sante», «diamant», «pikasso» va boshqa navlari bor. kartoshkadan yuqori va sifatli hosil olishda ekiladigan nav toza hamda shu iqlim sharoitiga moslashgan bo’lishi kerak. tumanlashtirilgan navlar hosildorligi jihatidan ko’pincha aralash navlardan ikki-uch marta afzal bo’ladi. hozirgi vaqtda kartoshkaning 2000ga yaqin madaniy navlari bo’lib, shundan 20 ga yaqini respublikamizda yetishtiriladi. xo’jalik ahamiyatiga ko’ra kartoshka navlari to’rt guruhga – oziq-ovqatga ishlatiladigan, xashaki, texnikaviy va har …
5
sa, bunda, albatta, oraliq ekin sifatida kuzgi ko’k no’xat va shabdardan muvaffaqiyatli foydalanish mumkin. markaziy osiyoda quyoshli kunlarning ko’p bo’lishi va sun’iy sugorishni keng qo’llashnishi kartoshkani ertagi ekinlardan bo’shagan yerlarda takroriy ekin sifatida ekib, yuqori hosil olishga imkon yaratadi. kartoshka ekiladigan yer kuzda chuqur (27-29sm) qilib haydaladi. bu yerlarga erta bahorda borona solinadi va ertagi kartoshka ekiladi. o’tloqi – botqoq yerlarda ertagi kartoshkani erta muddatda ekish uchun egatlar kuz faslida olib qo’yilgani. bo’z tuproqlarda ham bu usulda ekish ijobiy natija beradi. kartoshka takroriy ekin sifatida ekilsa u ekiladigan yer xaydalishdan oldin sugporiladi, so’ng haydab va bir yo’la boronalanib so’ng ekiladi. kartoshka organik va mineral o’gitlarga talabchan o’simlikdir. azot uning palaginini yaxshi o’sishiga va hosildorligining ko’payishiga ta’sir etadi. azot me’yoridan ortiqcha berilsa, uning yetilishini kechiktiradi, tuganakdagi kraxmalni kamaytiradi, hosilni saqlanishini susaytiradi, hamda aynigan va yorilgan tuganaklar miqdorini ko’paytiradi. fosfor poyasini o’sishdan to’xtatadi, ildizini yaxshi rivojlantaradi, kartoshka yetilishini tezlashtirib, tuganaklardagi kraxmal miqdorini …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi 2"

1681128520.pptx /docprops/thumbnail.jpeg kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi reja: 1.kartoshkaning -ahamiyati kelib chiqishi taxiri 2.kartoshkaning biologiyasi va navlari 3.kartoshkaningyetishtirish texnologiyasi respublikamiz miqyosida kartoshka, asosan oziq-ovqat maqsadida yetishtiriladi. yetishtirilgan kartoshkaning 25-30 % urug’lik saftida foydalaniladi. kelib chiqishi va tarqalishi. kartoshkaning vatani janubiy amerika kardilerlaridir, chunki and tog’i xududlarida va tinch okeani sohillarida bu ekinning ko’pgina yovvoyi va yarim yovvoyi turlari hozir xam o’sadi. evropaga (ispaniyaga) u xvi asrning ikkinchi yarmida keltirilgan. petr 1 gollandiya safarida yurgan vaqtida xvii asr oxirida graf sheremetevga kartoshka jo’natgan deg...

PPTX format, 7.3 MB. To download "kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi 2", click the Telegram button on the left.

Tags: kartoshkaning ahamiyati, biolog… PPTX Free download Telegram