sportchini jismoniy tayyorlashning psixologik asoslari

DOC 63.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1682923800.doc sportchini jismoniy tayyorlashning psixologik asoslari reja: 1. sportchilarni jismoniy tayyorlash 2. jismoniy sifat to`g`risidagi tasavvurlar 3. tezlik 4. davomiylik 5. kuch 6. tezlik yuqori ko`rsatkichlar sportida oliy natijalarni qo`lga kiritish uchun sportchilarda zarur jismoniy sifatlarni shakllantirish va tarbiyalash uchun barcha shart-sharoitlarni yaratishni taqozo etadi. sportchilarni jismoniy tayyorlash – bu shunday o`ziga xos pedagogik jarayon bo`lib, u sportchilardagi jismoniy sifatlarni takomillashtirishga va ularning oliy sport natijalarini qo`lga kiritishlariga yo`naltirilgan bo`ladi. jismoniy tayyorgarlik jarayoni o`ziga xos tarkibga ega bo`lib, u o`zida quyidagilarni qamrab oladi: · insonning jismoniy sifatlari to`g`risida tushuncha; · kishining o`z jismoniy sifatlari to`g`risidagi tasavvuri; · jismoniy sifatlarni ularning kompleks namoyon bo`lishida ixtisoslashgan idrok etish. insonning jismoniy sifati to`g`risidagi tushunchalar avvalo uning harakat faolligi jarayonida va ana shu harakat jarayonining o`ziga xos, muhim jihatlarini hisobga olgan holda egallab boriladi. jismoniy tarbiya fanining nazariyasi va amaliyotida o`ziga xos tarzda shakllangan bir qator tushunchalar mavjud bo`lib, ulardan kuch, chidamlilik, tezlik, odamning …

bundan tashqari uning tarkibiga sport bilan mashg`ul bo`layotgan shaxsning organizmi funksiyalarini o`zgarishini anglash ham kiritiladi, masalan: zo`riqish va mushaklarning bo`shashishi, nafas olishning tezligi va chuqurligi hamda boshqa jihatlar. shuni ham ta’kidlash kerakki, kishining o`z jismoniy sifatlari to`g`risidagi tasavvurlari dinamik darajasi bilan xarakterlanadi. biroq, bu ko`rsatkichlar doimiy barqaror bo`lmaydi. zero ular kishining funksional imkoniyatlaridan, shuningdek mashq qilganligi darajasidan kelib chiqib doimiy ravishda o`zgarib turadi. ularni shakllantirish uchun kishidan muskul-harakati hamda organik sezgilarini yuqori darajada faollashtirishi talab etiladi. jismoniy sifatlarni idrok qilish o`ta murakkab jarayondir, bunda har bir jismoniy sifatning mohiyati umuman uning yuzaga kelishida hamda bajarilayotgan xatti-harakatlar sharoitida o`z ifodasini topadi. sportchining jismoniy sifatlariga uning tezligi, kuchi, chidamliligi hamda epchilligi kiradi. jismoniy sifatlarning har bir guruhi o`ziga xos psixologik xususiyatga va psixologik tuzilishga – strukturasiga egadir. tezlik harakatning vaqtga oid belgilari majmui bilan ifodalanadi (davomiyligini, sur’atini, harakat ritmini). davomiylik jismoniy sifatlarning eng variativ elementi bo`lib, u sportchi tanasining ayrim qismlari va …

iladigan xatti-harakatlari tashkil etadi. kuchning paydo bo`lishiga misol sifatida sportchining shtangani ko`tarishdagi, biror-bir maxsus asbobni siqishdagi, ezg`ilashdagi, burashdagi, tortishdagi hamda itarishdagi xattiharakatlarini keltirish mumkin. yuqorida sanalgan barcha harakatlar kuchning yuzaga chiqishini o`rganish obyektlari hisoblanadi. kuchning jismoniy sifatidagi asosiy tarkibiy elementi – bu xatti-harakatni muvaffaqiyatli ta’minlovchi mushak zo`r berishidir. kuchning jismoniy sifatlari tarkibiga maksimal, taqsimlangan va dozalangan mushak zo`r berishlari kiradi. mushak zo`r berishining birinchi guruhida mashg`ulotda ishtirok etganlar o`zlarining bor kuch-imkoniyatlarini namoyon qiladilar. mushak zo`r berishining bu guruhini ongli ravishda boshqarish nihoyatda qiyin, chunki u har bir sportchining funksional imkoniyatlari doirasi bilan cheklangan. ikkinchi guruhga eng yuqori zo`r berishning muayyan qismigina namoyon bo`ladigan mushak zo`r berishlari kiritiladi. bu kuchning 3/4 , 1/2 , 1/4 qismi ishlatilgan holda amalga oshiriladigan ishlardir. jismoniy sifatlarni anglash va ularni ixtiyoriy tarzda boshqara olish qobiliyati tarbiya jarayonida shakllanadi. jismoniy sifatlarni tarbiyalash deyilganda, har bir jismoniy sifatga tegishli imkon qadar ko`proq strukturaviy elementlarning ong, ya’ni idrok …

ishlarning davomiyligiga, zo`r berishlarning tezligiga va o`zini bo`sh qo`yishning va hokazolarning tezligiga), binobarin, ayni shu yo`l orqali bilish faoliyatida ishtirok etuvchi psixik jarayonlarning kuchayishi uchun zarur shart-sharoitlarni yaratadi. · berilgan jismoniy sifatlarni qayta amalga oshirish ularning aniqligini ko`tarish uchun (turli idrok va sezgilar tufayli paydo bo`ladigan signallar ko`rinishidagi) qo`shimcha mo`ljal-belgilar(oriyentir)ni qidirish. · jismoniy sifatlarning maksimal darajada namoyon bo`lishi uchun o`z-o`ziga buyruq berishdan foydalanish. jismoniy tayyorgarlikning asosiy maqsadi sportchilardagi tezlik, kuch va epchillik kabi asosiy jismoniy sifatlarni takomillashtirishdan iborat. epchillik eng murakkab sifatlardan biri bo`lib, uning tarkibida ayni bir paytda kuchning, tezlikning va chidamlilik parametrlari mavjud. ushbu xususiyat bajarilayotgan xatti-harakatning xarakteriga ko`ra namoyon bo`ladi, shuning uchun u birinchi galda, texnik tayyorgarlik bilan bog`liq bo`ladi, shu boisdan ham epchillik haqida gap ketganda, avvalo sportchilarning texnik tayyorgarligi xususida gapirish lozim bo`ladi. tezlik bo`yicha tayyorgarlik mashqlari psixik funksiyalarga juda katta talablarni qo`yadi. ma’lumki, tezlik – juda murakkab jismoniy sifatdir. uning tarkibiga 3 ta elementar …

mkin. harakatlarni bajarishdagi tezlikni mukammallashtirish uchun psixologik asos bo`lib, birinchi galda vaqt mikrointervallarini nozik farqlay olish qobiliyati hisoblanadi. masalan, sprinter (yuguruvchi) startdan “chiqish” uchun tashlaydigan ilk qadamiga bor yo`g`i 0,3 soniya sarflaydi. ushbu ko`rsatkichni, kamaytirish, aytaylik, masalan, 0,1 soniyagacha qisqartirish masalasi qo`yiladi. ushbu muammoni, sportchilar avvaldan aniq miqdorlangan nurli yoki tovushli signallar vositasida 0,3 soniya vaqt intervalidan, 0,2 soniya vaqt intervalini farqlashga o`rgatib borilgan bo`lsa, vazifani juda tez va bemalol uddalash mumkin. ikkinchidan, sportchida muayyan ko`rsatmani shakllantirish ham psixologik asoslardan biri bo`lib hisoblanadi. startni kutish chog`ida ikkita bir-biridan farq qiluvchi ko`rsatmalar bo`lishi mumkin: birinchisi-sensorik ko`rsatma: beriladigan signalni qabul qilishga tayyor bo`lib turish, ya’ni o`z diqqatini ayni signalga qaratish va motor ko`rsatmasi, ushbu xohish harakatni imkon qadar tezroq boshlashga bo`lgan tayyorgarlikdan iboratdir, ya’ni bor diqqatni oldinda turgan qo`zg`alishni yuzaga keltiruvchi hatti-harakatlarga qaratish. ushbu ikki ko`rsatmadan sportchiga tezligining namoyon bo`lishi uchun ko`proq motorik ko`rsatma ta’sir etadi. shu boisdan uni yaxshi shakllantirish kerak. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "sportchini jismoniy tayyorlashning psixologik asoslari"

1682923800.doc sportchini jismoniy tayyorlashning psixologik asoslari reja: 1. sportchilarni jismoniy tayyorlash 2. jismoniy sifat to`g`risidagi tasavvurlar 3. tezlik 4. davomiylik 5. kuch 6. tezlik yuqori ko`rsatkichlar sportida oliy natijalarni qo`lga kiritish uchun sportchilarda zarur jismoniy sifatlarni shakllantirish va tarbiyalash uchun barcha shart-sharoitlarni yaratishni taqozo etadi. sportchilarni jismoniy tayyorlash – bu shunday o`ziga xos pedagogik jarayon bo`lib, u sportchilardagi jismoniy sifatlarni takomillashtirishga va ularning oliy sport natijalarini qo`lga kiritishlariga yo`naltirilgan bo`ladi. jismoniy tayyorgarlik jarayoni o`ziga xos tarkibga ega bo`lib, u o`zida quyidagilarni qamrab oladi: · insonning jismoniy sifatlari to`g`risida tushuncha; · kishining o`z jismoniy s...

DOC format, 63.0 KB. To download "sportchini jismoniy tayyorlashning psixologik asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: sportchini jismoniy tayyorlashn… DOC Free download Telegram