sport musobaqalarining psixologik tavsifi

DOC 56.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1682923679.doc sport musobaqalarining psixologik tavsifi reja: 1. sportchilar og`ir sharoitlarda o`zini-o`zi boshqarishi 2. sportchilarning startdan oldingi ruhiy holati 3. sportchining musobaqa jarayonidagi ruhiy hayajonlanish holati 4. sportchining startga tayyorgarlik holati sportchilar og`ir sharoitlarda o`zini-o`zi boshqarish hamda aqliy, ruhiy va jismoniy imkoniyatlarini oshirish uslublaridan to`la foydalana bilishga, ularni amaliy faoliyatlarida qo`llay olishga yoshlik davridan boshlab odatlanishi lozim. buning uchun sportchilar o`z a’zolari faoliyat funksiyalarining xilma-xil qonunlarini bilish asosida o`zini-o`zi boshqarish; aqliy, ruhiy va jismoniy imkoniyatlarini oshirish uslublarini amaliy sport faoliyatining eng muhim sharoitlarida qo`llay bilishi kerak. bu uslublarni bilish aqliy mehnat unumdorligini oshirishda, ruhiy va jismoniy faollik darajasini o`stirishda, insonni kamolga yetishuvida muhim ahamiyatga ega. bizga shunisi ma’lumki sportchilar hozirgi sportda «autogencha» mashq qilish orqali ichki ruhiy imkoniyatlardan to`la foydalanishga erishmoqdalar. sportchilarning startdan oldingi ruhiy holatini murabbiylar, fiziologlar, psixologlar ko`p yillardan buyon o`rganib kelmoqdalar. lekin sportchilarning startdan oldingi ruhiy tayyorgarlik holati haqidagi ko`plab muammolar, masalalar shu kungacha maqsadga muvofiq ravishda ishlab …

o`rinadi. sportchining musobaqadan oldingi ruhiy holati uning oldingi turli xil musobaqalarda erishgan muvaffaqiyatlariga ko`p jihatdan/bog`liq bo`ladi. ayrim olimlarning fikricha, miyada hosil bo`lgan o`rtacha qo`zg`alish musobaqada yuqori natijalarga erishish imkonini beradi. agar miyadagi qo`zg`alish start olish vahimasi darajasigacha yetib borsa, qo`zg`alish yuqori bo`lib, sportchining musobaqadagi natijalari qoniqarsiz ko`rsatkichlar bilan yakunlanadi. sportchining musobaqaga tayyorgarlik holati asab tizimining ta’sirchanligiga ham bog`liq bo`ladi. a.s. puni fikriga asoslanib sportchining startga tayyorgarlik holatini quyidagi uch turga ajratib ko`rsatish mumkin: a) sportchining startda qaltirashi, jonsizlik holati; b) sportchining startga yuqori tayyorgarligi va jangovarlik holati; d) sportchining ruhan tushkunlik va yomon kayfiyatlilik holati. shulardan sportchi uchun eng muhimlari: startga jangovar tayyorgarlik va startdagi ta’sirchanlik holatlaridir. kuchli muvozanatsiz asab tizimiga ega bo`lgan sportchilar startda qaltirash, jonsizlik holatiga tushadilar. kuchli muvozanatli, serharakat asab tizimiga ega bo`lgan sportchilarda startda jangovarlik holati yuqori bo`ladi. sportchining startga tayyorgarlik holati oldingi musobaqalarda o`z kuchini qanday safarbar etganligiga ham bog`liq bo`ladi. bulardan tashqari, startga tayyorgarlik …

shvishlanish sportchini muvaffaqiyatsizlikka olib keladi. sportchining musobaqadan keyingi holati ruhiy tushkunlik, ezilganlik, o`z kuchiga ishonmaslik xususiyatlari bilan xarakterlanadi. bunday sifatlarga ega bo`lgan sportchilarning musobaqa jarayonida tavakkaliga harakat qilishlari natijasida sport qonunqoidalarini tez-tez buzish hollari takrorlanib turadi. bularning hammasi sportchining sportga bo`lgan qiziqishini, sport mashg`ulotiga qatnashishini, o`ziga nisbatan talabchanligini pasaytiradi, o`z shaxsiy sifatlariga baho berishi o`zgaradi. sportchilarning musobaqadan oldingi ruhiy holatini, ularning musobaqaga tayyorgarlik darajasini aniqlash maqsadida tarqatilgan so`rovnoma (anketa) savollariga sportchilarning bergan javoblaridan quyidagilar murabbiylarning alohida e’tiborida bo`lishi maqsadga muvofiq: «bo`lajak sport musobaqalari meni doimo vahimaga soladi?», «men murabbiyning bergan tanbehidan tez ta’sirlanaman, o`zimga og`ir olib, qiynalib yuraman». bu javoblardan sportchi o`zining ruhiy holatini to`g`ri boshqarish malakalarini egallash usullarini o`rganish uchun yordamga muhtoj ekanligi anglashiladi. demak, murabbiylar laqat sportchilarning ruhiy holati kuchini o`rganish bilan cheklanmasdan, ularning sport faoliyatida o`zini-o`zi boshqarish imkoniyatini ham o`rganib, bu vazifani muvaffaqiyatli amalga oshirish uchun quyidagi uch asosiy masalaga e’tiborlarini qaratishlari lozim bo`ladi: a) sportchining ruhiy …

shu bilan birga sportchilar-ning 45,8 foizi yuqori natijalarga erishish uchun irodaviy sifatlar, 24,4 foiz sportchi esa tetik kayfiyat, o`zini to`g`ri boshqarish, musobaqada vahimaga tushmaslik, xulq-atvorini nazorat qilish, tashqi ta’sirlarga ko`p berilavermaslik, o`z kuchiga va g`alabaga ishonch kabilarni asosiy omil deb hisobladilar. ba’zi bir sportchilar o`z vaqtida dam olish, sport mashg`uloti davomida yuqori ishchanlilikda bo`lish va aqliy qo-biliyatlarni o`stirish kabilar ham yuqori natijalarga erishishning garovi ekanligini ta’kidlab o`tdilar. sportchilarning musobaqa jarayonida o`z ruhiy holatini to`g`ri boshqarish qobiliyatlari o`z-o`zidan paydo bo`lmaydi. bunga erishish uchun u shug`ullanayotgan sport turining mazmuniga va bugungi kun talabiga javob beradigan tarbiyaviy ishlar olib borilishi zarur. eng muhimi, sportchilarni sport mashg`uloti va musobaqalarda ruhiy zo`riqishdan asrash kerak. buning uchun har bir murabbiy va jismoniy madaniyat o`qituvchilari o`z shogirdlarini ruhiy qiziqqonlik, tushkunlik, serzardalik holatlarini yengib o`tishga o`rgatishlari maqsadga muvofiq. shuningdek, boshqalar, jumladan, sport hakamlari bilan to`g`ri munosabatda bo`lish, qiyin sharoitlarda o`zini boshqarishga o`rgatishni ham unutmasliklari kerak. sportda qo`pollik va …

o`lib yura-di. bir-birlari bilan jismoniy to`qnashganida tajovuzkor harakatlar qilish hayvonlarga xos ekanligini olimlar ilmiy tajribalar asosida isbotlab berganlar. tajovuzkor harakatlar insonlar uchun nuqson ekanligini sportchilarga qat’iy uqtirish lozim. yosh sportchilar sport musobaqasi qoidalarini o`zlashtirib olganidan keyin o`zining tajovuzkorona harakatlarini his qiladigan bo`ladi. agar yosh sportchi musobaqada o`z raqibiga nisbatan qonunga xilof tajovuzkorona harakatlar qilsa, sport musobaqasi hakamlari tomonidan tegishli jazo va tadbirlar qo`llanilishini yaxshi biladi. ba’zi bir yosh sportchilar o`zining tajovuzkorlik harakatlaridan qattiq ta’sirlanadi, aynan shu ta’sirchanligi bois, o`zining xarakteriga mos sport turini tanlashda qiynaladi yoki xatoliklarga yo`l qo`yadi. masalan, agar sportchida insonparvarlik his-tuyg`ulari yaxshi rivojlangan bo`lsa, u sportning tajovuzkor harakatlar qilish mumkin bo`lgan turlari bilan shug`ullanmagani ma’qul. lekin sportning ayrim turlarida tajovuzkorlik juda zarur. busiz sportda g`alabaga erishish juda qiyin kechadi. ba’zi bir sportchilar yuqori jismoniy tayyorgarlikka ega bo`lsa-da, sport musobaqalarida tajovuzkor harakatlar ko`rsata olmaydi. biroq shu jamoadagi do`sti o`rtacha jismoniy tayyorgarligi bilan musobaqada tajovuzkor harakatlar ko`rsata oladi va …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "sport musobaqalarining psixologik tavsifi"

1682923679.doc sport musobaqalarining psixologik tavsifi reja: 1. sportchilar og`ir sharoitlarda o`zini-o`zi boshqarishi 2. sportchilarning startdan oldingi ruhiy holati 3. sportchining musobaqa jarayonidagi ruhiy hayajonlanish holati 4. sportchining startga tayyorgarlik holati sportchilar og`ir sharoitlarda o`zini-o`zi boshqarish hamda aqliy, ruhiy va jismoniy imkoniyatlarini oshirish uslublaridan to`la foydalana bilishga, ularni amaliy faoliyatlarida qo`llay olishga yoshlik davridan boshlab odatlanishi lozim. buning uchun sportchilar o`z a’zolari faoliyat funksiyalarining xilma-xil qonunlarini bilish asosida o`zini-o`zi boshqarish; aqliy, ruhiy va jismoniy imkoniyatlarini oshirish uslublarini amaliy sport faoliyatining eng muhim sharoitlarida qo`llay bilishi kerak. bu uslublarni bilish a...

DOC format, 56.5 KB. To download "sport musobaqalarining psixologik tavsifi", click the Telegram button on the left.

Tags: sport musobaqalarining psixolog… DOC Free download Telegram