yosh davrlari psixologiyasi fanining printsiplari va ilmiy tadqiqot metodlari

DOC 83.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1403953411_49250.doc yosh davrlari psixologiyasi fanining printsiplari va ilmiy tadqiqot metodlari reja: 1. yosh psixologiya va pedagogika. psixologiyada tadqiqotlarni tashkil etish metodlari va metodikasi. 2. kuzatish metodi. 3. eksperiment metodi. 4. anketa tortish va test topshiriqlari. 5. suhbat metodi. mazkur fan sohasi o’zining predmeti hamda vazifasini umumiy psixologiyaning asosiy printsiplari va qoidalariga tayangan holda belgilaydi. yosh davri psixologiyasi quyidagi printsiplarga rioya qiladi. 1. dialektik materializm ta‘limotiga binoan psixika yuksak darajada tashkil topgan materiyaning xususiyati va yoki miyaning mahsulidir. odatda psixika tashqi dunyoning sezgi organlari orqali insonning miyasiga bevosita ta‘sir etishi asosida vujudga kelib sezgi, idrok, tasavvur, xotira, tafakkur, nutq, hayol kabi bilish jarayonlarida, shuningdek, shaxsning xususiyatlari va holatlarida, diqqat, his-tuyg’u va xarakter xislatlarida, qiziqish va ehtiyojlarida o’z ifodasini topadi. 2. psixikaning negizida miyaning reflektor faoliyati yotadi. tashqi dunyodan kirib keladigan qo’zg’atuvchilarga ichki yoki tashqi biologik organlar javob reaktsiyasini bildiradi. bosh miya katta yarim sharlarida vujudga keladigan muvaqqat nerv bog’lanishlari psixik xodisalarning …

ikkala mexanzm hayvonlarning tashqi olamga munosabatini aksettiradi. shuning uchun psixik faoliyat voqelikni aks ettirishda, oliy nerv faoliyatining tashqi olamini timsollar sifatida ifodalashidan iborat. 3. psixikani tadqiq etish insonning butun (ontogenezidagi) ongli faoliyatini – uning hamnazariy, ham amaliy hayot faoliyatini o’rganishdir. odam zotining ongliligi uning turli-tuman faoliyatida (o’yin, mehnat, o’qishda), xatti-xarakatlarida namoyon bo’ladi. inson shaxsi har xil shakl va mazmunga ega bo’lgan nazariy hamda amaliy faoliyatlarda tarkib topa boradi. bunda muhit, irsiy belgilari, tarbiya asosiy omillar hisoblanadi. inson o’zi yashab turgan davrni, moddiy turmushni aks ettiradi, ijtimoiy-siyosiy muhit ta‘siri ostida bilimlarini o’zlashtirib boradi, ijtimoiylashadi, tarixan o’zgaradi. ontegenzda uning his-tuyg’ulari, xarakateri, qobiliyati, tafakkuri, extiyojlari. e‘tiqodlari, uni faollikka da‘vat qiluvchi xarakat motivlari, istaklari. tilaklari, hoxishlari pozitsiyasi ham asta-sekin o’zgarib boradi. 4. insonning bilish faoliyati (jarayonlari) rivojlanishi unga o’zini qurshab turgan borliqni yanadi chuqurroq, to’g’riroq, to’laroq va aniqroq aks ettrish imkoniyatini yaratadi va u borliqning asl mohiyatini, turli yo’sindagi o’zaro bog’lanishlar, murakkab munosabatlar va …

ng rivojlanishi ob‘ektiv borliqqa (voqelikka) va o’ziga faol ta‘sir ko’rsatishida sodir bo’ladi. bolaning katta yoshdagi kishilar tashkil qiladigan amaliy faoliyati, masalan, o’yini, kuzatishi, mehnati, o’qishi, adabiy asarni mutolaa qilishi hamda qiziqishining barqarolashuvi, iqtidorining takomillashuvi va boshqalar uning psixik rivojlanishini ifodalaydi. umuman psixologiyada inosn psixikasini tadqiq qilish metodlarining turli tasnifi mavjud. shular to’g’risida umumiy psixologiya kursida keng ma‘lumotlar berilgan. yosh davri va deferentsiya psixologiya fani ham psixologiyaning boshqa sohalari singari o’ziga hos ilmiy-tadqiqot metodlariga ega. quyida atoqli psixolog b.g.ananev tavsiya qilgan klassifikatsiyaga asoslanib, mazkur metodlarning xususiyatlarini yoritishga xarakat qilgan. b.g. ananev psixikani o’rganish metodlarini to’rt guruhga ajratib, ularni tashkiliy, empirik (amaliy), natijalarni qayta ishlash yoki statistik, natijalarni shaxlash metodlari deb nomlagan. bu guruhlar o’zining maqsad va vazifasi bo’yicha yana bir necha toifa hamda turlariga bo’linadi. quyidagi mazkur metodlarning umumiy va o’ziga xos xususiyatlari hamda qiyosiy tavsiya berildi. tadqiqot metodlarining birinchi - tashkiliy guruhi o’z ichiga qiyoslash, longitbd (uzluksiz), kompleks (ko’pyoqlama) deb …

y, a.a.smirnov, b.g.ananev, d.b.elkonin, p.ya.galperin va ularning shogirdlari olib borgan tadqiqotlar (chaqaloqlik, go’daklik, ilk bolalik, kichik maktab yoshi, o’smirlik, o’spirinlik yosh davrlarini o’zaro solishtirish) shu metoddan foydalanib amalga oshirilgan. b) yosh davr psixologiyasida qiyoslash metodi bilan bir davrda longityud (uzluksiz) metodi ham qo’llaniladi. uning boshqa metodlardan farqi bir yoki bir necha sinaluvchilar o’zaro uzoq muddat, hatto, o’n yillab tekshirilishidir. logityud psixologlardan nemis sh.shtern, frantsuz r.zazzo, rus psixologlari n.amenchinskaya, a.n.gvozdev, i.s.leytis, v.s.muzxina va boshqalar ko’p yillardan beri foydalanmoqdalar. mazkur metod orqali bir xil jinsli (xasan-xusan, fotima-zuxra) yoki aralash jinsli (hasan-zuhra, fotima-xusan) egizaklar kuzatilgan. shuning chunu qator tadqiqotlarning “ona kundaligi” (n.a.menchinskaya, v.s. muxina) deb nomlanishi bejiz emas. uzoq vaqt bir shaxsni (kichik guruhni) kuzatish unda paydo bo’layotgan yangi fazilatlarning rivojlanish dinamikasini, xulq-atvoridagi illatlarni (xatti-xarakat) va ularning oldini olish tadbirlarini, murakkab psixologik munosabatlarni, ichki bog’lanish qonuniyatlari, mexanizmi to’g’risida mukammal, ishonchli, barqaror, ma‘lumotlar to’plash imkonini yaratadi. kompleks dastur yordamida amalga oshirilgan tadqiqot natijasi ilmiy …

ti bilan foydalanish yaxshi natija beradi. ilmiy tadqiqot metodlarining uchinchi guruhi natijalarni qayta ishlashga mo’ljallangan bo’lib, ular statistik (miqdor) va psixologik (sifat) tahlil turlariga bo’linadi. psixologik-pedagogik tadqiqotda ko’pincha quyidagi statistik metodlardan foydalaniladi. to’plangan miqdorlarni ishlab chiqishda manna bu formulalarni qo’llash mumkin: formulasi o’rtacha arifmetik qiymatni topish uchun ishlatiladi. m – yig’indi, v – variatsion miqdor, n – sinaluvchilar yoki ob‘ektlarning sonog’ini bildiradi. formulasi son qatoridagi o’rta kvadrat og’ishni hisoblashda yoki standart og’ishni aniqlashda ishlatiladi. - kvadratlik og’ish, s-dispersiya, “n” - miqdor. 3. - son qatoridagi miqdorlar tarqoqligini aniqlash formulasi. u ba‘zan “s” - dispersiya deb ham ataladi. ilmiy tadqiqot metodlarining to’rtinchi sharxlash guruhi genetik, va donalash metodlaridan iboratdir. genetik metod bilan tadqiqotdavomida to’plangan ma‘lumotlar yaxlit holda maqsadga muvofiq yo’sinda sharhlanadi. bu metoddan foydalanishning asosiy maqsadi – sinalvchida vujudga kelayotgan yangi shaxs fazilatlarining rivojlanishi va bilish jarayonlarining o’zgarishiga tajriba natijasiga suyanib ta‘rif berishdir. shuningdek, bunda mazkur fazilat xususiyatlarning namoyon bo’lish davri, …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "yosh davrlari psixologiyasi fanining printsiplari va ilmiy tadqiqot metodlari"

1403953411_49250.doc yosh davrlari psixologiyasi fanining printsiplari va ilmiy tadqiqot metodlari reja: 1. yosh psixologiya va pedagogika. psixologiyada tadqiqotlarni tashkil etish metodlari va metodikasi. 2. kuzatish metodi. 3. eksperiment metodi. 4. anketa tortish va test topshiriqlari. 5. suhbat metodi. mazkur fan sohasi o’zining predmeti hamda vazifasini umumiy psixologiyaning asosiy printsiplari va qoidalariga tayangan holda belgilaydi. yosh davri psixologiyasi quyidagi printsiplarga rioya qiladi. 1. dialektik materializm ta‘limotiga binoan psixika yuksak darajada tashkil topgan materiyaning xususiyati va yoki miyaning mahsulidir. odatda psixika tashqi dunyoning sezgi organlari orqali insonning miyasiga bevosita ta‘sir etishi asosida vujudga kelib sezgi, idrok, tasavvur, xotira, tafa...

DOC format, 83.0 KB. To download "yosh davrlari psixologiyasi fanining printsiplari va ilmiy tadqiqot metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: yosh davrlari psixologiyasi fan… DOC Free download Telegram