markaziy asab tizimining yuqumli kasalliklari meningitlar

DOC 84.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1363002989_41974.doc www.arxiv.uz markaziy asab tizimining yuqumli kasalliklari meningitlar meningit – bosh va orqa miya yumshoq pardalarining o`tkir yallig`lanishi. meningitlar, asosan, yuqumli kasalliklar qatoriga kiradi. chaqirilishiga qarab birlamchi va ikkilamchi meningitlarga bo`linadi. birlamchi meningit kasalligi to`g`ridan-to`g`ri pnevmokokklar, meningokokklar, stafilakokk va viruslardan keyin kelib chiqadi. ikkilamchi meningitlar esa ba`zi kasalliklardan keyin quloq, burun-halqumning yiringli kasallikari, tif, zaxm, sil kasalliklarining asorati sifatida paydo bo`ladi. yallig`lanish jarayoniga va orqa miya suyuqligining tarkibiga qarab yiringli va seroz meningitlarga bo`linadi. hamma meningitlarda quyidagi meningial belgilar kuzatiladi: 1. b osh og`riq, miya pardalaridagi sezuvchi retseptorlarning ta`sirlanishidan kelib chiqadi. bosh og`riq hamma vaqt boshning barcha tomonida, ko`proq ensa va peshana qismida bo`ladi. bosh og`riq v–x juft kbm nervlarining toksik yoki mexanik ta`sirlanishi (bosh miya bosimining oshishi) dan keyin paydo bo`ladi. 2. qusish – markaziy xarakterga ega bo`lib, ovqat yeyishga bog`liq bo`lmaydi. 3. giperesteziya – bemorlar yorug`likni, tovushni, shovqinni juda yomon his qiladi. 4. ensa mushagining tarangligi – bo`yin …
2
zmga kirib, u yerda ko`payadi va yuqori nafas yo`llarining yallig`lanish belgilarini namoyon qiladi. keyinchalik limfa tugunlarida ko`payib, qon orqali bosh miya pardalariga boradi. meningit boshqa surunkali kasalliklar (otit, zotiljam, abssess, sepsis) dan keyin ham paydo bo`ladi. kasallikning yashirin davri 3–5 kun davom etadi. klinik manzarasi. kasallik to`satdan, o`tkir boshlanib tana haroratining 39 – 40°c gacha ko`tarilishi, qusish, titrash, yosh bolalarda sababsiz baqirib yig`lash bilan kuzatiladi, katta yoshdagilar kuchli bosh og`riqdan shikoyat qiladilar. bemorning hushi karaxt, ruhiy bezovtalik, alahsirash va og`ir hollarda hushning yo`qolish holatlari bo`ladi. agar yallig`lanish miyaning tepa qismida (konveksital) bo`lsa, qaltirash belgilari meningial belgilar bilan kechadi. qaltirash belgilari ko`proq yosh bolalarda uchraydi. kasallikning 2–3-kunidan boshlab meningial belgilar paydo bo`ladi (ensa mushagi tarangligi, kernig, brudzinskiy belgilari). bemor boshni orqaga tashlab, oyoqlarini qorin bo`shlig`iga yaqinlashtirib yotadi. yosh bolalarda katta liqildoq taranglashgan bo`ladi. giperesteziya, pay reflekslari oshgan, iii – iv –vii –viii –xii juft bosh miya nervlarining zararlanishi kuzatiladi. agar yallig`lanish …
3
riq-ko`k rangda, oqsil 0,66 dan 6 g/1 gacha va undan ham yuqori bo`ladi. pandi, nonne-apelt reaksiyasi musbat, sitoz 1000– 10000 gacha 1 mm3, shundan neytrofillar 80–100 % ni tashkil etadi. davosi. bemorni tezda shifoxonaga yotqizib davolash zarur. yiringli meningitlarda asosan antibiotiklarni maksimal dozada birinchi kundan boshlab berish kerak. statsionar sharoitda qon va orqa miya suyuqligi olib antibiotikka sezgirligi tekshiriladi hamda etiotrop davo o`tkazish zarur. og`ir kechishlarda antibiotiklarni parenteral yuborish kerak. agar bemorda tana harorati uzoq saqlansa, orqa miya suyuqligida o`zgarish bo`lmasa, qonda yallig`lanish jarayoni saqlansa hamda meningial belgilar uzoq saqlansa antibiotiklarni almashtirish zarur. parvarish qilish. qat`iy ravishda to`shakda yo`tib davolanish tartibi, tez-tez yengil ovqatlantirib turish. meningitlarda bosh miyada gipertenziya belgilari bo`ladi. bunda bemor shovqin, yorug`likni yoqtirmaydi. shuning uchun bemorlarni alohida tinch, unchalik yorug` bo`lmagan xonaga yotqizish, xonani toza havo bilan ta`minlash, yostiq yumshoq bo`lishi, ko`rpa-to`shaklari ozoda bo`lishi kerak. sil meningitis sil meningiti barcha yoshda, ko`proq bolalar va o`smirlarda uchraydi. kasallik …
4
ik kuzatiladi. mana shu alomatlarning hammasi 1–2 hafta davom etib, keyin meningial belgilar kuchayib boradi. bunda bemorlarda umumiy lohaslik belgilari kuchayadi, ozish, doimiy yuqori tana harorati, parishonlik yoki hushsizlik, anglash va so`zlash qobiliyatining buzilishi, uyquchanlik, savollarga xohishsiz javob qaytarish, kuchaygan davomli bosh og`riq, sababsiz ko`ngil aynish yoki qusish, alahsirash, tirishish, umumiy og`riqni sezish va turli xildagi gallutsinatsiyalar kuzatiladi. bemorni tekshirganda meningial belgilar: ensa mushagining tarangligi, kernig va brudzinskiy belgilari, pay reflekslarining kuchayishi yoki yo`qolishi, babinskiy, oppengeym, gordon, rossolimo patologik reflekslarining borligi, miya asosidan chiquvchi 12 juft kbm nervlarida o`zgarishlar kuzatiladi. ii juft ko`ruv kbm nervi zararlanganda ko`rish pasayishi, ko`z tubida o`zgarishlar kuzatiladi; iii juft ko`zni harakatlantiruvchi kbm nervi zararlanganda yuqori qovoqning osilib qolishi, tashqariga qarab qolgan g`ilaylik, ko`z qorachig`ining kengayishi, ko`z olmasining o`ynoqiligi va narsalarning ikkita bo`lib ko`rinishi; vi juft ko`zni tashqariga harakatlantiruvchi kbm nervi zararlanganda ichkariga qaragan g`ilaylik, doimiy diplopiya; vii juft yuz kbm nervi zararlanganda yuz mushaklari falajlanadi, …
5
a to`qimasining o`choqli jarohatlanishi (afaziya – nutq buzilishi, afoniya – ovozning bo`g`ilishi, afagiya – ovqatni yuta olmaslik yoki qalqib ketish), qo`1-oyoqlarda gemiparez alomatlari kuzatiladi. 3. serebro-spinal shaklida, miya to`qimasining, pardalarining zararlanish belgilari bilan birga orqa miya ildizlarida periferik asab falajligi belgilari va chanoq a`zolari faoliyatida ham o`zgarishlar kuzatiladi. sil meningitida orqa miya suyuqligini olish uchun maxsus xonada aseptik va antiseptik qoidalarga rioya qilgan holda punksiyani bajarish zarur. punksiyani bajaruvchi shifokor qo`llarini zararsizlantirilgan cho`tka va sovun bilan yuvib tozalaydi, so`ngra zararsizlantirilgan salfetka bilan artib quritadi va spirt-yod-spirt bilan tozalaydi, ayniqsa barmoqlarni. boshini ko`krak qafasiga va oyoqlarini qorin tarafga eggan, gorizontal holatda yotgan bemorning bel umurtqa sohasini spirt-yod-spirt bilan artiladi. iii –iv –v umurtqa pog`onasi oralig`i (asosan, iii –iv ) maxsus mandrenli igna bilan punksiya qilinadi (bolalarda oddiy qon tomirga dori yuboradigan ignani ishlatish mumkin). orqa miya suyuqligi 3 ta shisha idishga kamida 3 ml olinadi. 1- va 2-shisha idishlar umumiy tahlil …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "markaziy asab tizimining yuqumli kasalliklari meningitlar"

1363002989_41974.doc www.arxiv.uz markaziy asab tizimining yuqumli kasalliklari meningitlar meningit – bosh va orqa miya yumshoq pardalarining o`tkir yallig`lanishi. meningitlar, asosan, yuqumli kasalliklar qatoriga kiradi. chaqirilishiga qarab birlamchi va ikkilamchi meningitlarga bo`linadi. birlamchi meningit kasalligi to`g`ridan-to`g`ri pnevmokokklar, meningokokklar, stafilakokk va viruslardan keyin kelib chiqadi. ikkilamchi meningitlar esa ba`zi kasalliklardan keyin quloq, burun-halqumning yiringli kasallikari, tif, zaxm, sil kasalliklarining asorati sifatida paydo bo`ladi. yallig`lanish jarayoniga va orqa miya suyuqligining tarkibiga qarab yiringli va seroz meningitlarga bo`linadi. hamma meningitlarda quyidagi meningial belgilar kuzatiladi: 1. b osh og`riq, miya pardalaridagi sezuvchi...

DOC format, 84.0 KB. To download "markaziy asab tizimining yuqumli kasalliklari meningitlar", click the Telegram button on the left.

Tags: markaziy asab tizimining yuquml… DOC Free download Telegram