шахснинг индивидуал–типологик ҳусусиятлари ва уларни ўрганиш усуллари

DOC 87,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1362805179_41841.doc шахснинг индивидуал–типологик ҳусусиятлари ва уларни ўрганиш усуллари www.arxiv.uz режа: 1. индивидуал–типологик ҳусусиятлар классификацияси. 2. шахс қобилиятлари, лаёқат ва иқтидор тушунчалари. 3. темперамент ва шахс. темперамент типлари. 4. характер типологияси. характернинг ирода, ҳиссиёт ва фаолият мотивларига боғлиқлиги. ҳар бир кишининг шахси унинг индивидуаллигини вужудга келтирадиган хислатлар ва фазилатларнинг фақат унга хос бирикувидан таркиб топгандир. индивидуаллик–кишининг ўзига хослигини, унинг бошқа одамлардан фарқини акс эттирувчи психологик фазилатларнинг йиғиндисидир. индивидуаллик темперамент ва характер ҳусусиятларида, одамларда устун даражадаги қизиқишларда, билиш жараёнларига оид фазилатларда, қобилиятларда, фаолиятнинг шахсга хос услуби ва ҳ.к.ларда намоён бўлади. инсон шахси ўз индивидуаллигига кўра такрорланмас. шахснинг барча психик кўринишлари унинг ҳаёти давомида шаклланиб боради. инсоннинг индивидуал–психологик ҳусусиятлари дейилганда қобилиятлар, темперамент, характер, эмоциялар, мотивацион доиралар тушунилади. бу психологик ҳусусиятлар ажралмас тарзда мавжуд бўлиб ўзаро боғлиқ, шартланган, инсон фаолиятида бир–бирига бирикиб кетади. кишиларнинг индивидуал ҳусусиятларини ҳисобга олган холда ва улар ҳақидаги билимлар амалий ҳаётда қўлланилиши катта аҳамиятга эга бўлиб, ижтимоий фаолият ва қобилиятларни …
2
қотга кириша олиш қобилиятига кўра фарқланади. масалан, экстроверт–ўта мулоқотга киришувчан, ўзини одамлар гуруҳисиз тасаввур қила олмайдиган шахсдир. унинг учун мулоқот ҳақиқий эҳтиёжидир, бошқаларнинг уни тушуниш–тушунмасликларидан қатъий назар, у доимо ўз фикр–истакларини ўртоқлашгиси келади. экстроверт учун конкрет ким биландир мулоқотда бўлиш эмас, умуман ким билан бўлса ҳам муқотда бўлиш хоҳиши муҳим. шунинг учун ҳам у умуман бегона одам билан гаплашиб, киришиб кета олади. гаплашгиси келмаган бегонанинг психологиясини тушуниши қийин («қандай қилиб гаплашишни ҳоҳламаслик мумкин?», -деб ўйлайди у). экстровертнинг қизиқишлари ҳам тез–тез ўзгариб туради, дўстлари, ўртоқлари билан бўлган муносабатларда уларни алмаштириб туришга интилади. бундан ташқари, у ўта киришувчан бўлганлиги учун ҳам ҳар қандай шароитда вазиятда чиқиш усуллари тўғрисида тез хулосага келади, ўта қизиқувчанлик, дунёда бўлаётган ҳодисалар, «миш–мишлар»ни билиш унинг учун зарур. экстроверт кек сақламайди, бугун уришган одами билан эртагача ҳеч нарса бўлмагандай апоқ–чапоқ бўлиб кетиши мумкин. интроверт эса экстровертнинг тескариси. у кўпроқ ички диалог формасидагина мулоқотни афзал кўради, яъни ёлғизликда мулоҳаза юритиш, …
3
ор. дўстларга ҳам худди шундай. 2.мойил ва ригид типли суҳбатдош. бу шахс типлари мулоқотга киришиш мезонига кўра фарқланади. масалан, мобил тип ҳар қандай иш билан машғул бўлган шароитда жуда тез мулоқотга киришади, лекин бошқа нарсаларга кўчиш мумкин. у тез гапиради, доимо шошади, юз ифодалари ҳам тез ўзгаради. суҳбат мавзусини ҳам тез–тез ўзгартириб туришга мойил. гаплашиб кетиши қанчалик осон бўлса, гапни тугатиб, хайрлашиб кетиши ҳам осон. суҳбат тугагандан кейин қолган ишини давом эттириб кетаверади. ригид суҳбатдош эса унинг акси. бундай шахс қатъиятли, дадил бўлса ҳам, бир фаолият туридан иккинчисига кўчиши жуда қийин, у маълум муддатни талаб қилади. чунки у ўйламасдан таваккал иш қила олмайди. масалан, у хат ёзаётган пайтда кириб қолсангиз, то бирор бўлагига нуқтаи қўймагунча сизга қарамайди. қарагандан кейин эса, тезгина мулоқотга кириша олмайди. ригид шахс жуда яхши суҳбатдош. мобил типдаги суҳбатдош билан гаплашаётганда у тез–тез гапни бўлиб, суҳбатдошга ташаббусни бергиси келмайди, ригид эса жуда диққат билан тинглайди. лекин ўзи …
4
нса, сизни охиригача тинглашни истамайди гапни бўлиб, майинлик билан гапни тугатиб қўйиши мумкин. агар иккала суҳбатдош ҳам доминант бўлса, унда улар ўртасида осонгина рақобат чиқиши, келишмай қолишлари мумкин. шунинг учун жанжаллашиб қолмаслик учун доминант шахснинг мустақиллиги, дадиллигига кўниш, унга ўз нуқтаи назарини охиригача баён этиш имкониятини бериш лозим. тобе типли шахс эса суҳбатдошнинг қарашларига мослашади, доимо ён беришга тайёр, шунинг учун ҳам у кам жанжаллашади, лекин ёмон кўриб қолган одами билан умуман гаплашмайди. суҳбат шароитидагина у аста–секин ўзининг дадиллигини кўрсатиши, очиқ гаплашиши, баъзан эътирозлар билдириши мумкин. тобе шахсли болаларни рағбатлантириш мақсадга мувофиқдир, шунинг учун ҳам уларни мақтаб туриш, гапираётганда кўзлар ва юз ифодалари билан уларни руҳан қўллаб туриш керак. бирор қарорга келиш керак бўлиб қолса, қарорни яхшиси сиз қабул қилишингизни хоҳлайди, чунки жавобгарликни бўйнига олишни истамайди. кўриб ўтилган шахснинг экстроверт ва интроверт ҳусусиятлари швецариялик медик ва психолог карл густав юнг томонидан 1923 йилда асослаб берилган. ҳозирги кунга келиб психология фанида …
5
иб темпераментни тушунтирган. ҳозирги замон психологиясида немис файласуфи и.кант томонидан асосланган темперамент турларидан фанда фойдаланилади. холерик–фаол, қизиққон, ҳиссий кечинмаларни кескин ўзгартира оладиган, ҳиссий кечинмаларни кучли ифодаланган, оптимист, аразчи, кек сақламайдиган, бироз ёлғончироқ ҳам, ҳар қандай ишни кўтаринки руҳ билан бошлайди ва шу кўтаринки руҳ билан ташлаб кетади, бесабр, кайфиятга берилувчан. сангвиник–очиқ, киришувчанлик, сузомол, ташаббускор, қулайликни ёқтирадиган, человек–комфорт, яхши суҳбатдош, кўп ваъда бериб, лекин кўпинча уларни адо этмайди, меҳрибон, ёрдам беришга тайёр, қувноқ, экстроверт. флегматик–пассив, интилувчанлик, бошлаган ишини охиригача етказади, ҳиссий кечинмалари заиф ифодаланган, ўзини босиб олган, оғир вазмин, интроверт одам. меланхолик–ўта таъсирланувчан, кўпинча эзилган қиёфада, сиқилган кайфиятда юрувчи, оғир, одамови, нимадир унга етишмайди, ўзига ишонмайдиган, ҳавсирайдиган одам. шахс ва темперамент ўзаро шундай боғланганки, темперамент шахсга оид турли ҳусусиятларнинг асосини белгилайди. темпераментдан шахснинг қуйидаги ҳусусиятларини аниқлаш мумкин: ҳиссийлик, ҳавотирлик, таъсирланиш, импульсивлик. шахсда кўтарилган ҳусусиятларнинг у ёки бу даражада намоён бўлишига кўра унинг темпераментини белгилаш мумкин бўлади. темперамент шахснинг қобилиятларини ривожланишга ҳам …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "шахснинг индивидуал–типологик ҳусусиятлари ва уларни ўрганиш усуллари"

1362805179_41841.doc шахснинг индивидуал–типологик ҳусусиятлари ва уларни ўрганиш усуллари www.arxiv.uz режа: 1. индивидуал–типологик ҳусусиятлар классификацияси. 2. шахс қобилиятлари, лаёқат ва иқтидор тушунчалари. 3. темперамент ва шахс. темперамент типлари. 4. характер типологияси. характернинг ирода, ҳиссиёт ва фаолият мотивларига боғлиқлиги. ҳар бир кишининг шахси унинг индивидуаллигини вужудга келтирадиган хислатлар ва фазилатларнинг фақат унга хос бирикувидан таркиб топгандир. индивидуаллик–кишининг ўзига хослигини, унинг бошқа одамлардан фарқини акс эттирувчи психологик фазилатларнинг йиғиндисидир. индивидуаллик темперамент ва характер ҳусусиятларида, одамларда устун даражадаги қизиқишларда, билиш жараёнларига оид фазилатларда, қобилиятларда, фаолиятнинг шахсга хос услуби ва ҳ.к.ла...

Формат DOC, 87,5 КБ. Чтобы скачать "шахснинг индивидуал–типологик ҳусусиятлари ва уларни ўрганиш усуллари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: шахснинг индивидуал–типологик ҳ… DOC Бесплатная загрузка Telegram