дидактик жараён тузилмаси ҳақида тушунча

DOCX 21,6 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1493457809_68165.docx дидактик жараён тузилмаси ҳақида тушунча г.к. селевко томонидан педагогик технологияларнинг 12 тури фарқпаниб тасниф қилинган. технологияларнинг „мазмуни ва тузилиши характсри"га караб, белгиланган тури ичидан „таълим тсхнологиилари"ни ажратиб оламиз. таълим технологиялари ҳақида фикр юритишда дидактик жараён тузилмаси ҳақида тушунчага эга бўлиш ксрак. педагогик, психологик ва услубий адабиётларда кўрсатилишича. дидактик жараён ўзаро бир-бири билан боғлиқ бўлган бир неча таркибларни ўз ичига олади: ўқувчи (талаба), ўқитувчи (педагог); давлат буюрт-масига мое келувчи таълимнинг мақсади. мазмуни; ўқитишнинг ташкилнй шакли; услубий жиҳатлари; ўқувчи (талаба)нинг таъли-мнй-мотивапион ҳолати; ўқувчи (талаба)нинг ўқув-билиш фаолияти ва уни ўқитувчи (педагог) томонидан бошқариш. н. саидаҳмедов дидактик жараённинг 6 элементларини батаф-сил таҳлил қилиб берган (н.саидаҳмедов. янги педагогик техно-логиялар. т.2003й, 61-69-бстлар). унинг таҳтилича, дидактик жа-раёнларнинг муҳим элементларидан бири ўкувчиларнинг таҳтилий мотиваииоп ҳолатидир. мотивация — шахе хатти-ҳаракатини юзага келтирувчи ички ҳаракатлантирувчи куч, ҳиссиёт бўлиб, педагог уни бошқаришга ҳаракат қилади ва ўкув жараёнини ташкил этиш учун ҳисобга олади. уни амалда вужудга келтириш учун ўқувчи ўрганилаётган фаолият …
2
оли вазиятлар ўзида ўқувчиларнинг қийинчиликни (муам\юни) аниқ ёки мавҳум англашини ифодалайди ва уни ҳал этиш янги билимларни, янги усул ва ҳаракатларни излаб топишни талаб этади. агар ўқувчида қийналишларни бартараф этиш йўлла-рини қидириш учун бошланғич билимлар етишмаса, у муаммоли вазиятларни қабул қила олмайди ва табиийки, тафаккурида кураш ва қарама-қаршилик жараёни кечмайди. мавжуд вазиятларнинг уч куринишини келтириш мумкин: 1. вазият маълум. уни ҳал этиш учун шунга ўхшаш аниқ намуналар мавжуд бўлади. бундай ҳолатда вариантни ечиш методи стандартли бўлиши мумкин. 2. вазият ўхшаш. бундай ҳолатда уни шунга ўхшаш бошқа ва-зиятлар билан таққослаш зарур. улар бир-бирига айнан ўхшаш бўлмаслиги мумкин, бироқ яхлит асосга эга бўлганлиги учун унинг куринишини ўзгартириб, қаралаётган вазиятга яқинлашти-риб мақбуллаштирилади ва оқилона ечиш йўли топилади. 3. номаълум вазият. бундай вазият амалий фаолиятда учрамай-ди, уни бошқа қандайдир намуна билан солиштириш имкони йўқ. шу боисдан ечимнинг янги услубини излаб топиш зарур бўлади. дидактик жараённинг мотивацион босқичи ўқувчиларнинг би-лиш фаолиятига кириб кетишини тезлаштиришга имкон …
3
(психологлар таърифида — билиш фаолияти) натижаси туфайли рўй беради. бироқ психология фани ҳануз-гача ўқитишда ўқувчиларнинг кетма-кет билиш ҳаракатларининг энг яхши таркиби тўғрисида аниқ фикрга келгани йўқ. бу таркиб ва ўқувчиларнинг билишга оид ҳаракатларининг кетма-кетлиги, мавжудлик алгоритми (ма) деб номланади. ма, биринчидан, бу ҳаракатларнинг қатьиян кетма-кетлигини, иккинчидан, уларнинг натижалари ҳам қатьиян олдиндан аниқланганлигини таъкидлайди. шу боисдан ма моҳият жиҳатидан ўқув билиш назарияларининг турига (элементар мулоқот, ассоциатив, бихевиоризм, гештальт, ақлий ҳаракатларни босқичли шакллантириш) мое ҳолда турли кўринишга ва мазмунга эга. ҳар қандай манинг инвариатив эле-менти — ўқув жараёнида ўзлаштириш даражаси бўйича кетма-кет ҳаракатланишдир. ҳаракат „қадам"нинг ўзи ва ҳар бир „қадам" мазмуни танланган ўзлаштириш назариясига боғлиқ бўлади. танлаш усули ва танланган ўзлаштириш назариясининг сифат мезонлари — ўқитувчининг педагогак фаолиятидаги муҳим мўлжал ва унинг педагогик тсхнологияси тавсифномаси ҳисобланади. тадқиқотлар таҳлили шуни кўрсатади-ки, ҳар қандай ўқув фаолияти амалиётнинг умумий лойиҳаси бўйича қурилади ва ўзида мўлжалли (йўналтирувчи), бажарувчи, назорат қилувчи ва тузатувчи ҳаракатларни мужассамлаштиради. унинг шартли …
4
боротлар билан таъминланади-ки, улар ўқувчи эгаллай-диган ҳаракат қонунлари ва усулларини умумий кўринишда ифо-далай олади. одатда, мҳ ҳар бир ўқув топшириғини бажаришда муайян кстма-кетликка риоя қилишни тақозо этади ва бу ҳара-катлар тизими, кўпинча йўриқли харитада ўз аксини топади. бу хариталар ёрдамида ўқув материалларини ўзлаштириш давом этади, бироқ энди бу жараён билиш фаолиятининг кейинги бажарув-чилик босқичида рўй беради. бажарувчи ҳаракатлар (бҳ) ҳам ўзлаштиришнинг турли бос-қичларида бўлиши мумкин: а) асосий ўқув ҳаракатларининг бажарилиши (таҳлил, ўзгартириш, таққослаш, моделлаштириш); б) алоҳида ҳаракатларни операииянинг бир бўғини сифатида бажариш; в) бир масаланннг ечимига қаратилган ва йирик блокларга қўшилган ҳолда амалга ошадиган бир қатор ўқув ҳаракатларини бажариш; г) бу йирик блокларни англаш даражасида (кўникма) ёки „автоматик" (малака) даражасида амалга оширилиши. аклий ҳаракатларни босқичли шакллантириш назариясида ўқувчининг бажарувчи ҳаракатлари (бҳ) ўқув-билиш фаолияти-нинг турли шаклларини кетма-кет алмаштирадиган амалларни босқичли жараён сифатида ташкил этишни тақозо этади: ташқи, моддийликдан (мд) ички нутқ (нт) шакли орқали ақлий (ақ) ҳаракатга. мавжудлик алгоритмининг бу боскичи …
5
увчилар — бошқариш объектидир. субъект узлуксиз тарзда таълим мақсадига мувофиқ объектга бевосита ёки билвосита таъсир ўтказади. объект ҳам ўз навбатида субъект то-монидан ўрнатилган мақсад ва вазифаларни тўғри англаб етиши ва унга эришиш чораларини кўргандагина ўқув фаолиятининг сама-раси тўғрисида фикр юритиш мумкин бўлади. педагогикада ўқув фаолиятини бошқаришнинг кибернетика фанида ишлаб чиқилган таснифидан фойдаланилали: очиқ. ёпиқ ёки циклик турдаги бошқариш тизими қўл кслади. сабаби заруриг! ўқув ҳаракатлар тўғрисидаги ахборотлар оқими ўргатувчилан тўғри алоқа ёрдамида ўрганувчиларга узатилади. асосий ҳаракатларнинг бажарилганлиги ҳақидаги маълумотлар эса, тсскари алоқалар ёрдамида ўрганувчидан ўргатувчига узатиш имкониятини яратади. де-мак, ўқув фаолиятини бошқариш циклик тарзда, яъни: ўргатув-чи-ахборот-ўрганувчи" тизими кўринишида амалга ошар экан. ёпиқ бошқариш доимо ҳар бир ўқув элсмснти бўйича ўқитишнинг асосий кўрсаткичларини (а, р, у. и) ўқувчининг ўқув фаолияти жараёнида кузатишни ва бу кўрсаткичлар белгиланган мсъёридан фарқ қилса, фаолият учун зарурий тузатишларни амалга ошириш- ни тақозо этади. ўқитишда бошқаришнинг ёпиқ усулидан фойдаланишнинг содда усули — ўқувчини сўроқ қилиш ва ўқув …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "дидактик жараён тузилмаси ҳақида тушунча"

1493457809_68165.docx дидактик жараён тузилмаси ҳақида тушунча г.к. селевко томонидан педагогик технологияларнинг 12 тури фарқпаниб тасниф қилинган. технологияларнинг „мазмуни ва тузилиши характсри"га караб, белгиланган тури ичидан „таълим тсхнологиилари"ни ажратиб оламиз. таълим технологиялари ҳақида фикр юритишда дидактик жараён тузилмаси ҳақида тушунчага эга бўлиш ксрак. педагогик, психологик ва услубий адабиётларда кўрсатилишича. дидактик жараён ўзаро бир-бири билан боғлиқ бўлган бир неча таркибларни ўз ичига олади: ўқувчи (талаба), ўқитувчи (педагог); давлат буюрт-масига мое келувчи таълимнинг мақсади. мазмуни; ўқитишнинг ташкилнй шакли; услубий жиҳатлари; ўқувчи (талаба)нинг таъли-мнй-мотивапион ҳолати; ўқувчи (талаба)нинг ўқув-билиш фаолияти ва уни ўқитувчи (педагог) томонидан бошқа...

Формат DOCX, 21,6 КБ. Чтобы скачать "дидактик жараён тузилмаси ҳақида тушунча", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: дидактик жараён тузилмаси ҳақид… DOCX Бесплатная загрузка Telegram