ilmiy tadqiqot mavzularini asoslash metodologiyasi va ilmiy tadqiqotda axborot izlash va qayta ishlash

DOC 116,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1694781647.doc ilmiy tadqiqot mavzularini asoslash metodologiyasi va ilmiy tadqiqotda axborot izlash va qayta ishlash reja: 1. ilmiy yo’nalish, uning strukturasi va ilmiy muammo, unga qo’yiladigan uslubiy hamda me’yoriy talablar 2. ilmiy tadqiqot mavzusi va samaradorligini baholash 3. ilmiy tadqiqot ishlarini asosiy bosqichlari 4. ilmiy axborot tushunchasi, axborotni izlash va o’rganish 5. fakt tushunchasi va tadqiqotda faktlar va ilmiy adabiyot bilan ishlash ilmiy yo’nalish, uning strukturasi va ilmiy muammo, unga qo’yiladigan uslubiy hamda me’yoriy talablar hozirgi zamon fan murakkab tizimlar, unsurlar va ko’p bosqichli faoliyat turlari kompleksini tashkil qilib, uning yadrosi bo’lgan ilmiy tadqiqotni o’zi ham bir qator strukturaviy epistemologik (bilishga doir) birliklarga bo’linadi. xususan, ilmiy tadqiqotda yo’nalish, maqsadli dasturiy izlanish kompleksi, muammo va mavzuni farqlaydilar. ilmiy yo’nalish fannnig ma’lum tarmog’ida ilmiy jamoa tomonidan olib borilayotgan, biron-bir yirik fundamental yoki nazariy-texnologik muammoni xal etishga bag’ishlangan ilmiy tadqiqot sohasidir. fanda sohaviy bo’linish nisbatan mustaqil ilmiy izlanish tarmoqlarini hosil bo’lishiga olib keladi. masalan …

alishi, psixologiyada yoshlar psixologiyasini o’rganish yo’nalishi, markaziy osiyo tarixida qadimgi xorazm sivilizasiyasini tadqiq qilish yo’nalishi va boshqalar. ilmiy yo’nalishning strukturaviy birliklari – bu kompleks tadqiqot dasturlari, muammolar, mavzular va masalalardir. kompleks tadqiqot dasturi bir maqsad atrofida birlashtirilgan tarmoqlararo nazariy va ilmiy – texnologik tadqiqotlar, tavsiyalar va amaliy choralar tizimidir. murakkab ijtimoiy va ilmiy muammolarni hal qilish maqsadida turli sohalarda ishlaydigan mutaxassislar ishtirokida kompleks tadqiqot dasturi ishlab chiqiladi, uni amalga oshirishda bir qancha ilmiy muassasalar va jamoalar jalb qilinadi. xususan, biron – bir shahardagi ekologik vaziyatni xar tomonlama tadqiq qilish va zarur tadbir-choralarni rejalashtirish, shahar transporti va kommunikasiyasi tizimini takomillashtirish, mintaqaviy ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish rejasini ishlab chiqish kabi masalalar va tadbirlar tizimi tarmoqlararo tadqiqot dasturi turkumiga kiradi. ilmiy muammo-izlanishning katta sohasini qamrab olgan va samarali istiqbolga ega bo’lgan murakkab masaladir. muammoni qo’yishda quyidagi savolga javob berish kerak: «nimani o’rganish kerak, nima tadqiq qilinmagan? ». javob berish jarayonida bizda ma’lum bilim hosil bo’ladi. …

ar yo’q emas. muammoli vaziyat oldingi bilish bilan tushuntirilmagan yangi fakt o’rtasida ziddiyat borligini natijasidir. ziddiyatni hal qilish uchun muammoni qo’yish, unga oid masalalarni belgilab olish kerak. ilmiy muammoni qo’yish vaqtida uni xar tomonlama tavsiflashga to’g’ri keladi. ilmiy muammoni tavsiflash – bu bosh masalani ajratib olish, tadqiqot predmeti bo’yicha ham o’rganlmagan masalalarni aniqlash, kutilayotgan natija va izlanish istiqbolini belgilab olishdan iboratdir. muammoni tavsiflashda bir qator me’yoriy talablarga rioya qilinadi. shakliy (stilistik) me’yorlar: - qaytarish va tavtologiyalarga yo’l qo’ymaslik, ko’p ma’noli atamalarni ishlatmaslik; -shartli belgilar birligini saqlash; -nostandart belgi va birliklarni ishlatmaslik. muammo mazmuniga oid me’yorlar: -hukm va mulohazalarni chin bo’lishi; -muammoni aniq va ravshan ifodalash; -muammodan masala va savollarni keltirib chiqarishda izchillik talabiga rioya qilish; -tatbiq qilinayotgan vositalar va usullarni tadqiqot maqsadi va natijasiga mos kelishi. qayd etilgan me’yoriy talablarga rioya qilgan holda ilmiy muammoni tavsiflash, matnda bayon qilish uning sifat ko’rsatkichlari va ahamiyatini oshiradi, mantiqiy va nazariy asoslanganlik darajasini …

bo’lgan masaladir. ilmiy muammo izlanish darajasi va miqyosiga qarab bir qator mavzular va masalalarga bo’linib ketar ekan, har bir tadqiqotchi oldida mavzuni tanlash vaziyati paydo bo’ladi. bunda izlanuvchi birinchi navbatda e’tiborini mavzuni dolzarbligi, yangiligi, naqadar unda qiziqish o’yg’otganligi kabi xislatlarga qaratishi kerak. mavzuni tanlash masalasiga batafsilroq to’xtaladigan bo’lsak, quyidagi metodologik qoidalarga rioya qilish kerak. 1. mavzuni dolzarbligi, ya’ni uning nazariy va amaliy ahamiyati zamon talabiga mos kelishini, ijtimoiy va ilmiy vazifalarni bajarishga qaratilganlik darajasini aniqlash lozim. 2. mavzuni yangiligi. mavzuda mujassamlangan masala, masalani biron-bir tomoni umuman ishlanmagan bo’ladi, bunday vaziyatda izlanish obyekti va predmeti, ishlatiladigan usul, vosita, ma’lumotlar bazasi, olingan natija ham yangiligi bilan ajralib turadi. 3. mavzu ilmiy jamoa olib borayotgan tadqiqot yo’nalishiga mos kelishi lozim. shu bilan birga fanda ilmiy maktab yoki yo’nalishlar monopologiyasiga yo’l qo’ymaslik kerak. monopoliya holati g’oyalar raqobatiga g’ov bo’ladi, nazariy va uslubiy ko’pxillikka yo’l qo’ymaydi. 4. mavzuning muhim xislatini ilmiy tadqiqot natijalarini ishlab chiqarishga, …

lmagan masalalar ochilib qoladi, sayoz, ahamiyati yo’q muammo tadqiqot doirasidan chiqariladi (va aksincha, izlanish sohasiga kiritilmaydi), tadqiqot energeyasi samarali natijaga yo’naltiriladi. mavzu samaradorligini baholash. mavzuni muhim tomonini olingan natijalarni ishlab chiqarishga tatbiq qilish tezligi va ko’lami tashkil qiladi. mavzuni bu xislati tadqiqot samaradorligini belgilaydi. tadqiqot mavzusining samaradorligi bir qator iqtisodiy, ijtimoiy va ilmiy ko’rsatkichlarda ifodalanadi. mavzu tanlangandayoq bo’lajak izlanishning dolzarbligi, asoslanganligi, ijtimoiy, nazariy, amaliy (texnologik) ahamiyati hisobga olinishi kerak. tanlangan mavzu samaradorligi birinchi navbatda olingan natijaning ijtimoiy ishlab chiqarish (korxona va muassasalarda) va iste’mol qilish (o’quv jarayoni, tadqiqot va axborot resurs markazlari) sohalarida qo’llanilishi miqyosi bilan o’lchanadi. qo’lga kiritilgan natija qanchalik keng va ko’p miqyosda tadbiq qilinsa uning samaradorligi shunchalik yuqori bo’ladi. iqtisodchilar mavzu va olingan natija samaradorligini aniqlovchi formulani ishlab chiqishgan. rn in xt bu yerda rn – kutalayotgan natija koeffisiyenti in – iqtisodiy natija xt – tadqiqot uchun ketgan xarajat iqtisodiy ko’rsatkich tanlangan mavzu istiqbolini belgilaydigan muhim talabdir. …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ilmiy tadqiqot mavzularini asoslash metodologiyasi va ilmiy tadqiqotda axborot izlash va qayta ishlash" haqida

1694781647.doc ilmiy tadqiqot mavzularini asoslash metodologiyasi va ilmiy tadqiqotda axborot izlash va qayta ishlash reja: 1. ilmiy yo’nalish, uning strukturasi va ilmiy muammo, unga qo’yiladigan uslubiy hamda me’yoriy talablar 2. ilmiy tadqiqot mavzusi va samaradorligini baholash 3. ilmiy tadqiqot ishlarini asosiy bosqichlari 4. ilmiy axborot tushunchasi, axborotni izlash va o’rganish 5. fakt tushunchasi va tadqiqotda faktlar va ilmiy adabiyot bilan ishlash ilmiy yo’nalish, uning strukturasi va ilmiy muammo, unga qo’yiladigan uslubiy hamda me’yoriy talablar hozirgi zamon fan murakkab tizimlar, unsurlar va ko’p bosqichli faoliyat turlari kompleksini tashkil qilib, uning yadrosi bo’lgan ilmiy tadqiqotni o’zi ham bir qator strukturaviy epistemologik (bilishga doir) birliklarga bo’linadi. xu...

DOC format, 116,5 KB. "ilmiy tadqiqot mavzularini asoslash metodologiyasi va ilmiy tadqiqotda axborot izlash va qayta ishlash"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: ilmiy tadqiqot mavzularini asos… DOC Bepul yuklash Telegram