antropologik goyalar individ va shaxs, inson omili

DOC 47.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403842795_47467.doc antropologik goyalar: individ va shaxs, inson omili antropologik goyalar: individ va shaxs, inson omili reja: 1. individ va shaxs tushunchasi. 2. tanlov erki muammosi. 3. insonning ichki olami masalasi. 4. ijtimoiy taraqqiyotda inson omilining oshib borishi. tayanch so`zlar: individ, shaxs, ijtimoiy muhit, axborotli intixos, tarixiy shaxs, shaxs erki, biologik tanlov, inson omili, inson ichki olami, ruh, fozil odam, johil odam. falsafa tarixida antropologik g`oyalarning rivojlanishi, odamzot evolyutsion taraqqiyoti xamda uning yer deb atalgan bir butun tabiatga, shuningdek ijtimoiy taraqqiyotga xal qiluvchi ta`sir o`tkazish bosqichi – noosfera davriga kirganini har bir individ anglab olishi zarur. muayyan ijtimoiy birlik (butunlik) ichidagi ayrimlik individdir. ya`ni individ yakka-yolg`iz odam emas, balki betakror (individual) xususiyatlariga ega bo`lgan ayrim kishidir. individda ayrimlik bilan umumiylik uyg`un xolda mavjud bo`ladi. masalan, aqmadda odam zotiga xos xamma xususiyatlar bor. umumiylikdan ayrimlikni farqlash uchun individ tushunchasi qo`llaniladi. umumiylikdagi ayrimlik – individuallik quyidagilarda namoyon bo`ladi: a) muayyan ijtimoiy gurux, jamoa, …
2
day shaxslar o`zi mansub bo`lgan ijtimoiy gurux manfaatlarini faol ximoya qila oladi va buning uchun mas`uliyatni o`z zimmasiga dadil ola biladi. ya`ni muayyan umumiylik ayrim shaxslarda o`zining yorqin ifodasini topadi. masalan, «temir xotin» spektaklida јo`chqor obrazi sovet kolxoz tuzumida shakllangan individlarning yorqin namunasi bo`lsa, abdulla qahhorning «sinchalak» romanidagi saida obrazi shaxsga misoldir. ijtimoiy muxit inson shaxsini qay darajada shakllantirsa, shaxslar xam o`sha muxit qanday xolatda bo`lishini kafolatlaydi. biroq, shaxslarning barchasi xam ijtimoiy muhit doirasida harakat qiladigan, qotib qolgan turg`un fikrlar asosida hayot yo`nalishi belgilaydigan insonlar emas. har bir individda genetik dastur asosida qabul qilingan va qayta ishlaydigan axborotli in`ikos turlicha bo`lgani sababli, undagi o`zi yashab turgan ijtimoiy muxit xodisalariga qiziqish darajasi xam turlicha bo`ladi. shaxs o`z shaxsiy sifatlari bilan muayyan ijtimoiy harakatga ta`sir ko`rsatish darajasiga qarab qadrlanadi va qadrsizlanadi. muayyan tarixiy sharoitlarda yirik ijtimoiy xarakatlarga boshchilik qilganlar tarixiy shaxs sifatida o`zidan yaxshi yoki yomon nom qoldiradi. tarixiy shaxslarda jamiyat taraqqiyotini …
3
taraqqiyotni xam sekinlatadi, turg`un xolga keltiradi va xatto tanazzulga olib keladi. sssr bunga misol. tirik tabiatda biologik tanlov xayvonlar uchun qanchalik axamiyatli bo`lsa, ijtimoiy xayotda xam insonlarning tanlov erki shunchalar axamiyatlidir. faqat shaxslar uchun tanlov erki bor joydagina taraqqiyot tez va maqsadga muvofiq borishi mumkin. umuman mavjud ijtimoiy, iqtisodiy, siyosiy, xuquqiy munosabatlar shaxs erki va kamolati uchun qanchalik ta`sir ko`rsatmasin, ayni chog`da u munosabatlar qanday bo`lishi ko`p jixatdan shaxslarning bu munosabatlarga amaliy yondashuvlariga xam bog`liq bo`ladi. sobiq sssr da shaxsga sig`inish va bu bilan ma`lum darajada bog`liq xolda ro`y bergan turg`unlik yillarida adolat o`rnini riyo, xaqiqat o`rnini qo`rquv, xadiksirash egallaganini albatta nazarda tutish kerak. ikkiyuzlamachilik kadrlar uchun qadriyatga aylanib qoldi, chunki buningsiz ular o`z vazifalarini bajara olmaydigan xolga keldilar. demak, bizning zamonamizda individlar, ayniqsa shaxslar ijtimoiy-iqtisodiy va davlat tuzumlarining asiri emas, balki ularning ijodkori xam ekanligini nazarda tutib siyosat belgilagan tarixiy shaxslar o`zlaridan yaxshi nom qoldirishlari, avlodlar xotirasida buyuk kishilar …
4
huv jarayonlari, milliy zaminda chiqayotgan ziddiyatlar ko`pincha o`z qarama-qarshi tomoniga og`ib ketayotgani va shu kabi hodisalar inson omilini tobora birinchi o`ringa chiqarib qo`ymoqda. binobarin, odamlarning insonga aylanishida insonparvarlik g`oyalari har bir kishi hayotining maqsad-muddaosiga aylanishiga erishishda falsafa fanininng o`rni va ahamiyati oshib bormoqda. falsafa fani insonshunoslik fanlari (psixologiya, grajdanlik tarixi, adabiyotshunoslik, san`atshunoslik, tilshunoslik, pedagogika, dinshunoslik, germenevtika va b.) bilan shu ma`noda uzviy bog`langanki, har ikki yo`nalish ham insonning ichki ma`naviy olamini munavvar etishga qaratilgan. inson ma`naviyati uning ruhiy olami bilan mushtarak bo`lib, ruh narsa, buyum sifatida emas , balki so`zlar, fikrlar, nuqtai nazarlar, dunyoqarashlar, an`analar, qadriyatlar, me`yoriy maromlar, munosabatlar sifatida ong va qalbga singadi hamda shunga muvofiq tarzda odam fe`l-atvori, hatti-harakati, faoliyati aniq bir tus oladi. odam hayoti fikrlar va his-hayajonlar bilan limmo-lim bo`lib, uni har bir odamning o`ziga xos hayot rejalari, loyixalari, taxminlari, nimanidir kutishlar, nimagadir umidvorlik, ularni ruyobga chiqarish yo`lidagi omadlar va omadsizliklar belgilaydi. odam ayni bir vaqtda …
5
karamay, falsafaga, bu fanga munosabat har bir davrda aytarli darajada ijobiy bo`lavermagan. biz yashayotgan davrdagi falsafaga munosabatlarda ham kuvontiradigan alomatlar sezilmaydi. biroq, insonlar, ular uyushmalarining barcha faoliyatlarini bunyodkorlik, yaratuvchilik tomonga burib yuborish ham milliy, ham umumbashariy zaminda kechiktirib bo`lmaydigan zarurat bo`lib qolgan bir sharoitda, falsafa fanining individual va ijtimoiy ongga ko`rsatadigan ta`siriga yetarli baho berish ijtimoiy taraqqiyot va inson kamoloti uchun benazir xizmat qilishini ta`kidlash loeim. sharq falsafasi inson ichki olami, ruhiy takomiliga hamisha katta e`tibor beri6 kelgan. odamzotidagi hayvoniy qusurlar o`rniga insoniy fazilatlarni shakllantirish bu falsafa tadqiqotining markazida turadi. umar hayyomning quyidagi fikrlarini sharq falsafasining tamal toshi deyish mumkin: olamning tilagi – samari ham biz, aql ko`zin qorasi – javhari ham biz. to`garak jahonni uzuk deb bilsak, shaksiz, uning ko`zi – gavhari ham biz. forobiy inson barkamolligini jamiyat farovonligi, barqarorligining negizi deb hisoblagan. fozil odamlar va ularning fazilatlarini ta`riflar ekan, u johillikka, jaholatga qarshi ma`rifat uchun kurashish jarayonida barkamol …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "antropologik goyalar individ va shaxs, inson omili"

1403842795_47467.doc antropologik goyalar: individ va shaxs, inson omili antropologik goyalar: individ va shaxs, inson omili reja: 1. individ va shaxs tushunchasi. 2. tanlov erki muammosi. 3. insonning ichki olami masalasi. 4. ijtimoiy taraqqiyotda inson omilining oshib borishi. tayanch so`zlar: individ, shaxs, ijtimoiy muhit, axborotli intixos, tarixiy shaxs, shaxs erki, biologik tanlov, inson omili, inson ichki olami, ruh, fozil odam, johil odam. falsafa tarixida antropologik g`oyalarning rivojlanishi, odamzot evolyutsion taraqqiyoti xamda uning yer deb atalgan bir butun tabiatga, shuningdek ijtimoiy taraqqiyotga xal qiluvchi ta`sir o`tkazish bosqichi – noosfera davriga kirganini har bir individ anglab olishi zarur. muayyan ijtimoiy birlik (butunlik) ichidagi ayrimlik individdir. ya`ni i...

DOC format, 47.5 KB. To download "antropologik goyalar individ va shaxs, inson omili", click the Telegram button on the left.

Tags: antropologik goyalar individ va… DOC Free download Telegram