8_sinf_davlat_va_huquq_asoslari_yangi_darslik_kitob_1_chorak_2024

PDF 29 pages 16.2 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 29
davlat va huquq asoslari umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 8-sinfi uchun darslik o‘zbekiston respublikasi maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi tomonidan nashrga tavsiya etilgan yangi nashr 8 toshkent — 2024 i bob shaxs, jamiyat va davlat shaxs, jamiyat va davlat rtm rtm rtm rtm rtm rtm i bob shaxs, jamiyat va davlat 7 shaxs, jamiyat va davlat rtm rtm rtm rtm rtm rtm 1–2-dars. shaxs odamiy ersang, demagil odami, onikim, yo‘q xalq g‘amidin g‘ami. alisher navoiy faollashtiruvchi savollar 1. rasmlarda tasvirlangan odamlar jismoniy, moddiy, aqliy, ma’naviy jihatlari bilan bir-birlaridan qanchalik farq qiladilar deb o‘ylaysiz? 2. sizning fikringizcha, rasmlardagi odamlarning qanday umumiy jihatlari bor? 3. “odam”, “inson” va “shaxs” tushunchalari o‘zaro bir-biri­ dan farq qiladimi? 4. shaxs jamiyatning to‘laqonli a’zosi bo‘lishi uchun qan day fazilatlarga ega bo‘lishi lozim? 5. inson huquqlari hammaga tug‘ilganidan boshlab beri lishini asoslang. 6. har qanday inson uchun eng qadrli bo‘lgan narsalarni sanab bering. 7. alohida toifadagi insonlar uchun …
2 / 29
maqomidan tashqari holatda huquqiy munosabatlar ning to‘la ishtirokchisi bo‘la olmaydi. 1 2 3 8 shaxs, jamiyat va davlatshaxs, jamiyat va davlat rtm rtm rtm rtm rtm rtm rtm rtm rtm yodda tuting shaxs — ongli ravishda o‘z faoliyatini boshqarish imkoniyatiga ega boʻlgan, huquqiy munosabat ishtirokchisi sifatida muayyan huquq va majburiyatlarga ega inson. umumijtimoiy tuchuncha bo‘lib, muayyan jamiyat­ da insoniy fazilatlarga ega ekanlikni ifoda etadi. biologik jihatdan fikrlash, soʻzlash qobiliyatiga ega boʻlgan, shu tufayli jonli tabiatning boshqa hamma jonzotlardan ustun turuvchi bir qismi. huquqiy munosabatlarning alohida ishtirokchisi bo‘lib, inson tushunchasining yuksak ko‘rinishidir. inson odam shaxs xo‘sh, inson qanday qilib jamiyatga hissa qo‘shadigan shaxsga aylanadi? qanday insonni biz buyuk shaxs deb atashimiz mumkin? shaxs ham, albatta odam, inson, individ. lekin unda tabiiy xususiyatlar, ehtiyojlar, his-hayajon, tuyg‘ulardan tashqari bir qadar ahamiyatliroq bo‘lgan jihatlar mavjud. ma­ salan, shaxs uchun qator qadriyatlar muhim. bu qadriyatlarga misol qilib o‘z uyi – oilasi, mamlakati – vatani, mahallasi …
3 / 29
nat munosabatlari. mulkiy munosabatlar v.b. ma’naviy munosabatlar bilim olishga oid munosabatlar. tarixiy meros, ilmiy va texnik yutuqlardan foydala nish munosabatlari v.b. siyosiy munosabatlar davlat organlariga murojaat qilish bilan bog‘liq mu­ nosabatlar. turli jamoat birlashmalari bilan bog‘liq munosabatlar v.b. huquqiy munosabatlar shartnomaviy munosabatlar. shaxsning jamiyatdagi oʻrni shaxsni jamiyatdan, jamiyatni shaxsdan ajratib bo‘lmaydi. shaxs boshqalar bilan turli munosabatlarga kirishmasdan jamiyatda faoliyat olib bora olmaydi. jamiyat va shaxs o‘zaro ijtimoiy-iqtisodiy, ma’naviy, siyosiy va huquqiy munosabatlarga kirishishi mumkin. fikrimizni tasdiqlaymiz “har bir inson tabiatan shunday tuzilganki, u yashash va oliy dara­ jadagi yetuklikka erishmoq uchun koʻp narsalarga muhtoj boʻladi, u bir oʻzi bunday narsalarni qoʻlga kirita olmaydi, ularga ega boʻlish uchun insonlar jamoasiga ehtiyoj tugʻiladi…” abu nasr forobiy, “fozil odamlar shahri” alisher navoiy 1464–1469-yillarda samarqandda bo‘lgan paytla rida, bir necha yil mashhur faqih (huquqshunos) xoja fazlulloh abul­ lays huzurida fiqh (huquq) ilmidan dars olgan. bu haqda shoir “majolis un-nafois” asarida shunday yozadi: “faqir ikki …
4 / 29
ro uz­ viy bog‘liqdir. davlat tomonidan mustahkamlab qo‘yilgan shaxsiy huquq va erkinliklar daxlsizdir, ulardan sud qarorisiz mahrum etishga yoki ularni cheklab qo‘yishga hech kim haqli emas. davlatning asosiy maqsadi fuqarolarning huquq va erkinliklarini ta’minlashga xizmat qilishdir. jumladan, davlatning eng dastlabki vazifasi shaxslarning ijtimoiy-iqtisodiy, madaniy-ma’rifiy darajasini oshirishga yordam berish, mamlakat xavfsizligini ta’min­ lash, tinchlikni mustahkamlash hisoblanadi. jismoniy va yuridik shaxs huquqshunoslik fanida shaxs tushunchasi ikki ma’noda, ya’ni jismoniy va yuridik shaxs sifatida ifodalanadi. xo‘sh, jismoniy va yuridik shaxsning o‘zaro farqli jihatlari nimalardan iborat? javob topish uchun, avvalo, mazkur ikki tushunchaning ta’riflariga alohida to‘xtalib o‘tamiz. jismoniy shaxslar deganda o‘zbekiston respublikasining fuqarolari, boshqa dav­ latlarning fuqarolari, shuningdek, fuqaroligi bo‘lmagan shaxslar tushuniladi. jismoniy shaxslar fuqaroligi bo‘lmagan shaxslar o‘zbekiston respublikasining fuqarolari xorijiy davlatlarning fuqarolari qonun belgilaydi 1110 shaxs, jamiyat va davlatshaxs, jamiyat va davlat rtm rtm rtm rtm rtm rtm rtm rtm rtm hamkorlikda bajaramiz berilgan vaziyatni diqqat bilan o‘qing va quyidagi savollarga javob bering. …
5 / 29
xslar” deb atashimiz mumkin? siz bunday shaxs lardan kimlarning nomlarini aytib bera olasiz? 6. shaxsning shakllanishida davlatning qanday ahamiyati bor? 7. shaxs davlat bilan qanday munosabatlarga kirishishi mumkin? 8. jismoniy shaxs bir vaqtning o‘zida yuridik shaxs maqomiga ega bo‘la oladimi? nima uchun? alohida mol-mulkka ega bo‘lgan hamda o‘z majburiyatlari yuzasidan ushbu mol- mulk bilan javob beradigan, majburiyatlarni bajara oladigan, sudda da’vogar va javob­ gar bo‘la oladigan tashkilot yuridik shaxs hisoblanadi. demak, yuridik shaxs deganda, asosan, korxona, tashkilot va muassasalar tushuni­ ladi. yuridik shaxslarning quyidagi turlari mavjud: • tijorat tashkilotlari (foyda olishni o‘z faoliyatining asosiy maqsadi qilib olgan kor­ xona va tashkilotlar: sotuv bo‘limlari, quruvchi tashkilotlar, ulgurji savdo do‘konlari v.b.) • notijorat tashkilotlar (foyda olishni maqsad qilib olmagan muassasa va tashkilotlar: maktablar, shifoxonalar, xayriya jamg‘armalari v.b.) ma’lum bir axloqiy sifatlarga ega bo‘lmasdan, munosib inson bo‘lmay turib, ijtimoiy hayotda harakat qilib bo‘lmaydi. arastu (aristotel) xulosa qiling 12 shaxs, jamiyat va davlatshaxs, jamiyat …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "8_sinf_davlat_va_huquq_asoslari_yangi_darslik_kitob_1_chorak_2024"

davlat va huquq asoslari umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 8-sinfi uchun darslik o‘zbekiston respublikasi maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi tomonidan nashrga tavsiya etilgan yangi nashr 8 toshkent — 2024 i bob shaxs, jamiyat va davlat shaxs, jamiyat va davlat rtm rtm rtm rtm rtm rtm i bob shaxs, jamiyat va davlat 7 shaxs, jamiyat va davlat rtm rtm rtm rtm rtm rtm 1–2-dars. shaxs odamiy ersang, demagil odami, onikim, yo‘q xalq g‘amidin g‘ami. alisher navoiy faollashtiruvchi savollar 1. rasmlarda tasvirlangan odamlar jismoniy, moddiy, aqliy, ma’naviy jihatlari bilan bir-birlaridan qanchalik farq qiladilar deb o‘ylaysiz? 2. sizning fikringizcha, rasmlardagi odamlarning qanday umumiy jihatlari bor? 3. “odam”, “inson” va “shaxs” tushunchalari o‘zaro bir-biri­ dan farq qiladimi? 4. shaxs ...

This file contains 29 pages in PDF format (16.2 MB). To download "8_sinf_davlat_va_huquq_asoslari_yangi_darslik_kitob_1_chorak_2024", click the Telegram button on the left.

Tags: 8_sinf_davlat_va_huquq_asoslari… PDF 29 pages Free download Telegram