davlat shakllari

DOC 116.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
davlat shakllari.doc davlat shakllari reja: 1. davlat shakllari tushunchasi. 2. davlat boshqaruv shakli umumiy tushunchasi va uning mohiyati. 3. davlat tuzilishi shakli tushunchasi va uning mohiyati. 4. siyosiy rejim tushunchasi va turlari. davlat shakllari o‘zbekistan respublikasi chuqur ijtimoiy-siyosiy islohotlar davrini boshidan kechirmoqda: mamlakat iqtisodiyoti bozor munosabatlariga o‘tmoqda; jamiyatda umuminsoniy qadriyatlar borgan sari ko‘proq qaror topmoqda; shaxs huquqlari va erkinliklarini, sha’ni va qadr-qimmatini himoya qilish davlatning burchiga aylanmoqda. respublikada demokratik huquqiy davlat barpo etish va adolatli fuqarolik jamiyatini qaror toptirish jarayoni kechmoqda. bugungi kunda yuz berayotgan jamiyatimizdagi o‘zgarishlar bizni ko‘pchilik tushunchalar, atamalarni qaytadan idrok etishimizga va hatto qadriyatlarni qayta baholash bilan shug‘ullanishga undamoqda. boshqacha bo‘lishi ham mumkin emas. zero, davlat va huquq nazariyasi sobiq ittifoq sharoitida ma’muriy buyruqbozlik tizimining g‘oyaviy asosi va ximoyachisi vazifasini bajarganligi sababli, u albatta, qayta idrok etilishiga muxtojdir. bundan tashqari, bugungi kundagi jamiyatimiz taraqqiyotiga xos yangiliklar, davlat va huquq tushunchasi, ularning mohiyati, tasnifi, vazifalarini yangicha talqinda tubdan …
2
a siyosiy-ijtimoiy hodisalardir. oddiyroq qilib aytadigan bo‘lsak, davlat-huquqiy hodisalar siyosat bilan bog‘liqdir. bo‘lajak yurist uchun esa huquqiy va siyosiy madaniyat, tafakkurning kasbiy shakllanishida bag‘oyat katta ahamiyat kasb etadi. shuning uchun ham, mening fikrimcha bakalavriatning birinchi kursida davlat va huquq nazariyasini chuqur o‘rganish o‘ta muhimdir. mana shu yuqorida aytilgan fikrlar mening davlat va huquq nazariyasi fanidan kurs ishi yozishimga sabab bo‘ldi. davlat va huquq nazariyasi o‘quv kursi mavzulari ichidan men davlat shakllari mavzusini tanladim. chunki, davlatni tushunishda uning shakllarini bilish alohida ahamiyatga ega. zero, davlat shakli davlat yo‘li bilan uyushgan jamiyatda davlat hokimiyatini kim tomonidan amalga oshirilishini, uning tuzilishi qanday mezonla asosiga qurilganligini hamda davlat boshqaruvida demokratizmning qay darajada qaror topganligini belgilaydi. davlat shakllari insoniyatni qadimdan qiziqtirib kelgan muammolardan biri hisoblanadi. ushbu muammolar, ya’ni davlat shakllari masalasi meni juda qiziqtiradi. yurtboshimiz islom abdug‘aniyevich karimov aytganlaridek: “har bir davlat – betakror ijtimoiy hodisadir. u har qaysi xalq tarixiy va ma’naviy taraqqiyotining xosilasidir...”. …
3
davlat mohiyatini bilishda muhim ahamiyatga ega. davlat shakli uning mazmun-mohiyati bilan ajralmas. har qanday davlat shakli o‘zining mazmuni bilan “juft” falsafiy kategoriyalardek bog‘lanib ketgan. mazmun davlat hokimiyatining, subyektining taalluqliligini belgilash imkonini beradi va uni kim amalga oshiradi, degan savolga javob beradi. shaklni tushunish esa davlat hokimiyati qanday uyushtirilganligi, qaysi idoralar orqali namoyon bo‘lishi, ushbu idoralarning tashkil etilish tartibi qanday bo‘lishi, ulardagi vakolatlarning muhlati, davlat hokimiyatini amalga oshirish usullarini tushunishga yordam beradi. davlat jamiyatning maxsus tarkibiy hududiy tashkiloti sifatida qanday muayyan shakllarda namoyon bo‘ladi? davlat har xil shakllarga ega bo‘lishi mumkin. huquqiy adabiyotlarda davlat shakli tushunchasiga turlicha ta’rif beriladi. ba’zi huquqshunoslar davlat shakli deganda davlat boshqaruvi va davlat tuzilishi shaklida o‘z ifodasini topadigan davlat organlari strukturasi va tashkilotini tushunadi. bunda davlat shakli tushunchasiga siyosiy rejimni qo‘shmaydilar. demak, davlat shakli tushunchasiga turlicha yondashiladi. ayrim huquqshunos olimlar davlat shaklini tor ma’noda talqin etadilar. ularning fikricha, mazkur tushuncha faqat boshqaruv shaklidir. boshqalar esa unga …
4
dagi o‘zaro munosabat, xususan davlatning markaziy organlari bilan tarkibiy qismi organlari va mahalliy organlari o‘rtasidagi o‘zaro munosabat, shuningdek, ularning jamiyatga rahbarlik qilish shakli. bu ta’rif uzun bo‘lsa ham, unda davlat shakli tushunchasining mazmunini ochib berishga harakat qilingan. qisqacha so‘z bilan aytganda, davlat shakli – davlat hokimiyatining tuzilish shaklidir. davlat shakliga, shuningdek, mamlakatning taraqqiyot darajasi, uning madaniyati mamlakatda tarkib topgan tarixiy an’analar, urf-odatlar ham ta’sir ko‘rsatadi. masalan, angliyada davlat shakllari o‘rta asrlarda tarkib topgan bo‘lib, ular hozirgi kunga qadar hurmat qilinmoqda. tabiiyki, gap davlat hokimiyatining tuzilish shakllari haqida borar ekan, bunda ham boshqaruv shakli, ham davlat tuzilishi shakli, ham siyosiy rejim tushuniladi. siyosiy rejimni davlat shaklining asosiy, ichki tomoni deyish mumkin. davlatning siyosiy rejimi bilan uning shakli boshqa-boshqa narsa. yuridik adabiyotlarda siyosiy rejim deganda asosan hokimiyatning amalga oshirish usullari va metodlarining yig‘indisi tushuniladi. masalan, demokratik rejim, fashistik rejim va hokazo. bayon etilgan mulohazalar huquqiy adabiyotlarda davlat shakli haqida yagona tushunchaning ishlab …
5
ni davlat idora usuli birlikda olingan siyosiy hokimiyat tashkiloti tushuniladi. boshqaruv shakli – davlat hokimiyati va boshqaruvi oliy idoralarining tashkil etilishi va uyushtirilishining muayyan tartibidir. davlatning tuzilishi shakli – davlatning ma’muriy-hududiy tuzilishi, markaziy, mintaqaviy va mahalliy hokimiyatlar o‘zaro munosabatlarining muayyan tartibidir. siyosiy rejim (davlat idora usuli) – siyosiy (davlat) hokimiyatini amalga oshirishning usul va metodlaridir. davlat boshqaruv shakli umumiy tushunchasi va uning mohiyati avvalambor, davlatni nazariy jihatdan tushunib yetishda boshqaruv shakli alohida o‘rin tutishini ta’kidlashni istardik. davlatga uyushgan jamiyatda davlat hokimiyatini kim va qanday amalga oshirishishini aynan shu shakl belgilab beradi. bu masala insoniyatni juda qadimdan qiziqtirib keladi. arastuning o‘zi, undan keyin aflotun ham qadimgi dunyoda davlat hokimiyatini tashkil etish va uni boshqarshining xilma-xil shakllarini o‘rganar ekanlar, bu davlatlarni kim va qanday boshqarishi, ya’ni boshqaruv shakli mezoni bo‘yicha davlatlar tasnifini ishlab chiqishga urinishgan. aynan shuning uchun, agar arastu va aflotun davrlarida nazariy siyesiy-huquqiy tafakkur boshqaruvning u yoki bu shaklini belgilab …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "davlat shakllari"

davlat shakllari.doc davlat shakllari reja: 1. davlat shakllari tushunchasi. 2. davlat boshqaruv shakli umumiy tushunchasi va uning mohiyati. 3. davlat tuzilishi shakli tushunchasi va uning mohiyati. 4. siyosiy rejim tushunchasi va turlari. davlat shakllari o‘zbekistan respublikasi chuqur ijtimoiy-siyosiy islohotlar davrini boshidan kechirmoqda: mamlakat iqtisodiyoti bozor munosabatlariga o‘tmoqda; jamiyatda umuminsoniy qadriyatlar borgan sari ko‘proq qaror topmoqda; shaxs huquqlari va erkinliklarini, sha’ni va qadr-qimmatini himoya qilish davlatning burchiga aylanmoqda. respublikada demokratik huquqiy davlat barpo etish va adolatli fuqarolik jamiyatini qaror toptirish jarayoni kechmoqda. bugungi kunda yuz berayotgan jamiyatimizdagi o‘zgarishlar bizni ko‘pchilik tushunchalar, atamalarni qa...

DOC format, 116.0 KB. To download "davlat shakllari", click the Telegram button on the left.

Tags: davlat shakllari DOC Free download Telegram