9-sinf geografiya 2019 (@elekton_darslikbot)

PDF 176 sahifa 7,6 MB Bepul yuklash

176 sahifa 9-sinf geografiya 2019 (@elekton_darslikbot) — PDF

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 7,6 MB

Fayl turi PDF

Sahifalar 176

Yangilangan May 2026

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 176

toshkent – «o‘zbekiston» – 2019 @elektron_darslikbot dan yuklab olindi. isbn 978-9943-01-563-0 uo‘k 33.91(100) (075) kbk 65.04ya721 q 33 © «o‘zbekiston» nmiu, 2002, 2005, 2010, 2014, 2019. taqrizchilar: geografiya fanlari nomzodi, dotsent p. g‘ulomov, o‘zbekiston xalq o‘qituvchisi x. inog‘omov, andijon davlat universiteti geografiya kafedrasi mudiri, geografiya fanlari nomzodi, dotsent r. qodirov, toshkent shahar mirobod tumani 213-maktab o‘qituvchisi s. berdiyeva, toshkent shahar olmazor tumani 278-maktab o‘qituvchisi m. avezov, o‘zbekiston respublikasi ichki ishlar vazirligi iqtisoslashtirilgan maktab-internati geografiya o‘qituvchisi, xalq ta’limi a’lochisi j. ismatov. q 33 a. qayumov va boshq. «geografiya» (jahon iqtisodiy-ijtimoiy geografiyasi). umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 9- sinf o‘quvchilari uchun darslik. (a. qayumov, i. safarov , m. tillaboyeva, v. fedorko) – t.: «o‘zbekiston» nmiu, 2019. – 176 b. 1.2 hammuallif uo‘k 33.91(100)(075) kbk 65.04ya 721 respublika maqsadli kitob jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan ijara uchun chop etildi. shartli belgilar: – tayanch tushuncha va geografik nomlar – savol va topshiriqlar @elektron_darslikbot dan yuklab olindi. 3 …

2 / 176

odiy va ijtimoiy geografiyasiga doir zamonaviy bilim berish, mustaqil bilim olishga va uni amaliyotda qo‘llashga o‘rgatishdan iboratdir. darslik ikki — «jahonning umumiy tavsifi» va «jahonning regional tavsifi» bo‘limlaridan iborat. umumiy qismning asosiy vazifalari jahon- ning siyosiy xaritasi, tabiiy resurslari, aholisi va xo‘jaligi haqidagi umumiy ilmiy tasavvurni shakllantirishdan iborat. darslik hajmining deyarli 2/3 qismini egallagan regional qismida jahonning yirik mintaqalari – yevropa, osiyo, afrika, amerika va avstraliyaning siyosiy xaritasi, tabiiy resurs- lari, aholisi va iqtisodiyotining o‘ziga xos xususiyatlari ochib berilgan. shuningdek, barcha qit’alardagi tayanch, ya’ni har tomonlama e’tiborga sazovor davlatlarning geografik tavsiflariga bag‘ishlangan mavzular ham ushbu bo‘limdan joy olgan. eng katta e’tibor respublikamiz joylashgan osiyo qit’asi mamlakatlariga qaratilgan. ayrim mamlakatlarning iqtisodiy- geografik tavsifi mazkur fanda qabul qilingan va sinalgan uslubiy yonda shuvdan foydalangan holda bajarildi. bunda, geografik o‘rin, tabiiy sharoit va resurslar, aholi xo‘jalikdagi ahamiyati nuqtayi nazaridan baholanadi. darslikni yozishda mualliflar birlashgan millatlar tashkiloti, jahon banki, xorijiy davlatlar statistik boshqarmalarining rasmiy …

3 / 176

tida a’zo davlatlar sifatida, 1 tasi (vatikan) esa kuza- tuvchi-davlat bo‘lib ishtirok etmoqda. davlatlar bir-biridan turli xususiyatlari bilan ajralib turadi. bun- day muhim jihatlaridan biri hududning kattaligi hisoblanadi. jahondagi 29 ta mustaqil davlatning maydoni 1 mln km2 dan katta bo‘lib, jumladan 12 tasining hududi 2 mln km2 dan, 6 tasining maydoni 5 mln km2 dan kattadir. shu bilan birga dunyodagi davlatlar orasida bir guruh hududiy ji- hatidan mayda, yoki “mitti” davlatlar ham o‘ziga e’tibor tortadi (1-jadvalga qarang). jahonning siyosiy xaritasida maydoni 1 ming km2 ga yetmaydi- gan 24 ta mustaqil davlat bor. bunday davlatlar turli qit’alarda, xususan yevropada (vatikan, monako, san-marino, lixtenshteyn va boshqalar), osiyoda (maldiv respublikasi, singapur, bahrayn), amerikada (sent-kits va nevis, grenada, barbados va boshqalar), okeaniyada (nauru, tuvalu, marshall orollari va boshqalar) joylashgan. davlatlar geografik o‘rni nuqtayi nazaridan, birinchi navbatda, dengiz- ga chiqish imkoniyatiga ega hamda bunday imkoniyati yo‘q davlatlarga bo‘linadi. dengizga chiqish imkoniyati bor davlatlar orasida esa …

4 / 176

a 10 ta eng kichik davlatlari № davlatlar hududi (mln. km2) № davlatlar hududi (km2) 1 rossiya 17,1 185 malta 316 2 kanada 10,0 186 maldiv respublikasi 298 3 xitoy 9,6 187 sent-kits va nevis 261 4 amerika qo‘shma shtatlari 9,5 188 marshall orollari 181 5 braziliya 8,5 189 lixtenshteyn 160 6 avstraliya 7,7 190 san-marino 61 7 hindiston 3,3 191 tuvalu 26 8 argentina 2,8 192 nauru 21 9 qozog‘iston 2,7 193 monako 2 10 jazoir 2,4 194 vatikan 0,44 dunyo okeani va uning dengizlariga bevosita tutash bo‘lmagan dav- latlar ichki kontinental davlatlar guruhini tashkil etadi. bunday geogra- fik joylashuvga ega davlatlar jahon siyosiy xaritasida 44 ta. o‘zbekiston respublikasi ham ichki kontinental davlat hisoblanadi. jahonning hozirgi siyosiy xaritasi turli tarixiy jarayonlar ta’sirida shakllangan. ayniqsa, birinchi va ikkinchi jahon urushlari, mustamla- ka tizimining yemirilishi, sotsialistik tuzumning barham topishi kabi jarayonlar alohida e’tiborga loyiqdir. ushbu tarixiy voqealar ta’sirida xx va xxi …

5 / 176

mustaqil bo‘ldi. yugoslaviya tarkibida o‘shanda faqat serbiya bilan chernogoriya qoldi. 2006-yilda esa chernogoriya serbiyadan ajralib, mustaqil davlatga aylandi. 1993-yil 1-yanvardan chexoslovakiya davlati o‘rnida chexiya va slo- vakiya mustaqil respublikalari barpo bo‘ldi. jahon siyosiy xaritasidagi bu o‘zgarishlar xalqaro sotsialistik tuzumi- ning barham topishi bilan bog‘liq. shuningdek, ushbu jarayon bilan bog‘liq ravishda 1990-yilda yevropada ikki nemis davlati (germaniya federativ respublikasi va germaniya demokratik respublikasi) qo‘shilishi natija- sida yagona germaniya federativ respublikasi, osiyoda esa yaman arab respublikasi va yaman xalq demokratik respublikasi birlashishi hisobiga yagona yaman respublikasi tashkil etildi. boshqa siyosiy jarayonlar ta’sirida ham jahonning siyosiy xaritasida yangi suveren davlatlar paydo bo‘lishi davom etdi. afrikada 1993-yilda ko‘p yillik urush natijasida eritreya efiopiya tarkibidan ajralib, suve- @elektron_darslikbot dan yuklab olindi. 7 ren davlat maqomiga ega bo‘ldi. okeaniyada 1994-yilda palau davlati aqshning nazorati ostidagi hududdan mustaqil davlatga aylandi. janu- bi-sharqiy osiyoda 2002-yilda sharqiy timor mustaqil davlatlar qatorini to‘ldirdi. afrika qit’asida 2011-yil 9-iyulda referendum natijalariga ko‘ra, …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 176 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"9-sinf geografiya 2019 (@elekton_darslikbot)" haqida

toshkent – «o‘zbekiston» – 2019 @elektron_darslikbot dan yuklab olindi. isbn 978-9943-01-563-0 uo‘k 33.91(100) (075) kbk 65.04ya721 q 33 © «o‘zbekiston» nmiu, 2002, 2005, 2010, 2014, 2019. taqrizchilar: geografiya fanlari nomzodi, dotsent p. g‘ulomov, o‘zbekiston xalq o‘qituvchisi x. inog‘omov, andijon davlat universiteti geografiya kafedrasi mudiri, geografiya fanlari nomzodi, dotsent r. qodirov, toshkent shahar mirobod tumani 213-maktab o‘qituvchisi s. berdiyeva, toshkent shahar olmazor tumani 278-maktab o‘qituvchisi m. avezov, o‘zbekiston respublikasi ichki ishlar vazirligi iqtisoslashtirilgan maktab-internati geografiya o‘qituvchisi, xalq ta’limi a’lochisi j. ismatov. q 33 a. qayumov va boshq. «geografiya» (jahon iqtisodiy-ijtimoiy geografiyasi). umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 9- s...

Bu fayl PDF formatida 176 sahifadan iborat (7,6 MB). "9-sinf geografiya 2019 (@elekton_darslikbot)"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: 9-sinf geografiya 2019 (@elekto… PDF 176 sahifa Bepul yuklash Telegram