nominal va haqiqiy o’lchamlar

PPT 669.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1462704096_62740.ppt 11 / 11 50 11 11 50 h h h h 5 , 0 2 , 0 3 , 0 50 - - + ÷ ÷ ø ö ç ç è æ - - 059 , 0 015 , 0 метрология асослари фанининг мақсад ва вазифалари nominal va haqiqiy o’lchamlar. chekli chetga chiqishlar. dopusk birligi va kvalitet www.arxiv.uz www.arxiv.uz reja: umumiy tushunchalar o`lcham dopuski o`tqazishlar, kvalitetlar www.arxiv.uz www.arxiv.uz umumiy tushunchalar hozirgi zamon mashinasozligida ko`p miqdorda ishlab chiqariladigan bir xil funksiyani bajaruvchi detallarning istalgani biror uzel, mexanizm va mashinalarga o`rnatilganda, ular o`rnatiladigan o`ringa, qo`shimcha ishlov bermay va moslamay yig’iladi. detallarning o`zaro almashuvchanligini ta`minlash uchun ularni chizmalarda ko`rsatilgan nominal o`lchamlariga muvofiq ishlab chiqarish zarur. loyiha natijasida aniqlanib va gost 6636-96 ga muvofiq o`ziga yaqin bo`lgan katta qiymatga yaxlitlanib olingan asosiy o`lcham nominal o`lcham deyiladi. (6.1-shakl). biroq ishlov berishda detalning birorta ham o`lchami nominal o`lchamga teng bo`lolmaydi. bunga stanok, kesuvchi asbob va …

lari, uning tayyorlash sifatini ta`minlaydi. detalning tayyorlash usulidan qat`iy nazar, uzel yoki mashinadagi o`rniga qo`shimcha ishlov bermasdan qo`yib hamda ish paytida o`z funksiyasini barcha texnikaviy talablarga javob bergan holda bajarishga to`liq o`zaro almashinish deyiladi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz o`lcham dopuski detalning yo`l qo`yilgan chegarada eng katta va eng kichik o`lchamlar orasidagi farqga dopusk(cheklanish) deyiladi (6.4-shakl). yo`l qo`yilgan chegarada eng katta o`lcham bilan nominal o`lcham orasidagi farqga yuqori chetga chiqish, eng kichik o`lcham bilan nominal o`lcham orasidagi farqga pastki chetga chiqish deyiladi. asosiy chetga chiqish yo`l qo`yilgan chegaradagi yuqorigi yoki pastki chetga chiqishlardan biri bo`lib dopusk maydoniga nisbatan “nol” chizig’ini aniqlashda foydalaniladi. nol’ chiziq bu birikmaning nominal o`lchamiga mos kelib, unda dopusk va o`tkazishlarni grafik tasvirlashda chetga chiqish o`lchami qo`yiladi. yuqori va pastki chetga chiqishlar bilan chegaralangan maydon dopusk maydoni deyiladi hamda u dopusk qiymati va nominal o`lchamga nisbatan holati bilan aniqlanadi. masalan, valning nominal diametri 40 mm ga teng, yo`l …

va pastki chetga chiqishlarning son qiymati teng bo`lsa, u nominal o`lcham bilan bir xil shriftda bir marta yoziladi (6.6-shakl, a). yo`l qo`yilgan chegarada chetga chiqishini chizmada qo`yishga misol 6.6-shakl, bda ko`rsatilgan. yuqori va pastki chetga chiqishlarni ko’rsatuvchi sonning o`lchamlarinominal o`lchamni ko`rsatuvchi sonning o`lchamiga nisbati va ularning yozilish tartibi 6.7-shaklda berilgan. www.arxiv.uz www.arxiv.uz o`tqazishlar, kvalitetlar yuqorida aytganimizdek, detallarning zazorli yoki zazorsiz birikishiga o`tkazish deyiladi. o`tkazishlar uch guruhga bo`linadi: zazor bilan o`tkazish. bunda: sirpanadigan qilib, xarakatlanadigan qilib, qo`zg’aladigan qilib, oson harakatlanadigan qilib o’tkzish , bemalol harakatlanadigan qilib, o`tkazish va harakatlanadigan qilib issiqlayin o`tkazish mumkin; taranglik bilan o`tkazish. bunda: qizdirib, presslab, engil presslab o`tkazish mumkin; o`tadigan o`tkazishlar. bunda qimirlamaydigan qilib, tig’iz, tarang, jips o`tkazish mumkin. detal elementlarining o`lchami 100 000 mm.gacha bo`lgan birikmalarda dopusk va o`tkazishlar quyidagi gostlarda berilgan: gost 25346-96. gost 25347-96. gost 25348-96. gost 25349-96. bu nominal o`lchamlar quyidagi intervallarga bo`lingan: www.arxiv.uz www.arxiv.uz 1 gacha, 1dan 500 gacha, 500dan 10000 gacha. …

l qo`yilgan chegarada yuqorigi chetga chiqishi nolga teng bo`lgan valga asosiy val deyiladi va h xarfi bilan shartli belgilanadi, pastki chetga chiqishi nolga teng bo`lgan teshikka asosiy teshik deyiladi deyiladi va h xarfi bilan shartli belgilanadi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz teshik sistemasida (6.8-shakl,) o`tkazishlar asosiy teshik o`lchami uzgarmagan holda, yo`l qo`yilgan chegarada val o`lchamining uzgarishi xisobida hosil kilinadi. bunda valni talab qilingan o`lchamda tayyorlash oson hamda ishlov berishga kam xarakajat ketadi. shuning uchun teshik sistemasi afzal hisoblanadi. val sistemasida (6.8-shakl,b) o`tkazishlar asosiy val o`lchamlari uzgarmagan holda, yo`l qo`yilgan chegarada teshik o`lchamining uzgarishi xisobida hosil kilinadi. val sistemasi ayrim xollarda , masalan, xar xil o`tkazishlarga ega bo`lgan ko`p sondagi detallarni uzun valga bir vaktning uzida o`tkazishda kullaniladi. ayrim payt bitta buyumda o`tkazishlar xar xil sistemasida, ikki diametri teshik sistemasida bajariladi (6.9-shakl). www.arxiv.uz www.arxiv.uz o`tqazishlar guruhi dopusk maydoni va o`tqazishlarni belgilanishi dopusk maydoniga kiradigan asosiy chetga chiqishlarni shartli belgilari lotin xarflari bilan …

idan tuzilgan bo`ladi. masalan, dopusk maydoni vallar h6, d10, s7, js 5 dopusk maydonida teshiklar h 6, d10,s7, js 5. www.arxiv.uz www.arxiv.uz o`tkazishning shartli belgisi ikki birikuvchi element ( teshik va val) lar uchun umumiy bo`lgan nominal o`lcham va xar bir element uchun dopusk maydonining shartli belgisidan iborat bo`ladi (6.11-shakl, a). masalan : yoki 50 h11-h11 yoki o`tkazishning shartli belgisi ikki birikuvchi element (teshik va val)lar uchun umumiy bo`lgan nominal o`lcham va kasrning suratida teshikning chekli chetga chiqishining son qiymati, maxrajda esa valning chekli chetga chiqishining son qiymati ko`rsatiladi (6.11-shakl,b). masalan: yo`l qo`yilgan chegarada chetga chiqishini chizmada ko`rsatish. yo`l qo`yilgan chegarada chetga chiqishini bevosita o`lchamda uch usuldan biri bilan ko`rsatiladi: gost 25346-96 bo`yicha dopusk maydonining shartli belgilari bilan, masalan  55h9,  55 h 8 (6.12-shakl,a,b). yo`l qo`yilgan chegarada chetga chiqishining son qiymatilari bilan, masalan, 18 +0,008, 10(6.13-shakl), dopusk maydonining shartli belgisi va uning ung tomonida kavs ichida yo`l qo`yilgan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "nominal va haqiqiy o’lchamlar"

1462704096_62740.ppt 11 / 11 50 11 11 50 h h h h 5 , 0 2 , 0 3 , 0 50 - - + ÷ ÷ ø ö ç ç è æ - - 059 , 0 015 , 0 метрология асослари фанининг мақсад ва вазифалари nominal va haqiqiy o’lchamlar. chekli chetga chiqishlar. dopusk birligi va kvalitet www.arxiv.uz www.arxiv.uz reja: umumiy tushunchalar o`lcham dopuski o`tqazishlar, kvalitetlar www.arxiv.uz www.arxiv.uz umumiy tushunchalar hozirgi zamon mashinasozligida ko`p miqdorda ishlab chiqariladigan bir xil funksiyani bajaruvchi detallarning istalgani biror uzel, mexanizm va mashinalarga o`rnatilganda, ular o`rnatiladigan o`ringa, qo`shimcha ishlov bermay va moslamay yig’iladi. detallarning o`zaro almashuvchanligini ta`minlash uchun ularni chizmalarda ko`rsatilgan nominal o`lchamlariga muvofiq ishlab chiqarish zarur. loyiha natijasida aniql...

PPT format, 669.5 KB. To download "nominal va haqiqiy o’lchamlar", click the Telegram button on the left.

Tags: nominal va haqiqiy o’lchamlar PPT Free download Telegram