sxemotexnikaning aktiv diskret elementlari..docx

DOCX 26.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti farg‘ona filiali telekommunikasiya texnologiyalari va kasb ta’lim fakulteti telekommunikasiya injiniringi kafedrasi elektronika va sxemalar 1 fanidan mustaqil ish mavzu: sxemotexnikaning aktiv diskret elementlari. yarim o’tkazgich diodlar, ularning turlari va qo‘llanilishi. yarim o’tkazgich diodlar, ularning turlari va qo’llanilishi bajardi: tolibjonov s qabul qildi: jo‘rayeva g. f farg’ona - 2024 reja: 1. yarim o'tkazgich diodlarning asosiy tushunchalari 2. p-n o'tish diodlari 3. zener diodlar kirish yarim o'tkazgich diodlari, elektronika sohasida eng ko'p ishlatiladigan elementlardan biridir. ular asosan tokni faqat bitta yo'nalishda o'tkazishga imkon beradi, bu esa ularni turli elektron qurilmalarda, shu jumladan, voltajni boshqarish, to'g'ri yoki o'zgartirilgan kuchlanishlarni ta'minlash kabi ko'plab ilovalarda ishlatishga imkon beradi. p-n o'tish diodlari, yarim o'tkazgich materiallarning ikki turini—p-turi va n-turi—birlashtirish orqali yaratiladi. bu turdagi diodlar, p-qismidan n-qismiga o'tishda tokni faqat bitta yo'nalishda o'tkazishga imkon beradi, bu esa ularni diodli to'g'rilashtirish va boshqa ko'plab ilovalarda ishlatishga olib keladi. zener diodlar esa …

ikki turdagi materiallardan, ya’ni p turi va n turidagi yarim o'tkazgich materiallardan iborat bo'lib, ularning o'zaro bog'lanishi pn o‘tish hosil qiladi. diodlar o'z vazifalarini bajarishi uchun asosiy element va tamoyillar shular hisoblanadi: pn o'tish, asimetrik o'tkazuvchanlik, va o'ziga xos kuchlanish xususiyatlari. pn o'tish - bu p turi va n turi materiallar orasida o'tish nuqtasi. p turi yarim o'tkazgich ortiqcha teshiklarga ega bo'lib, bu esa musbat zaryad tashuvchilar sifatida harakat qiladi. n turi esa erkin elektronlarga ega va manfiy zaryad tashuvchilar sifatida harakat qiladi. bu materiallar orasidagi o‘tish hududida zaryad tashuvchilar diffuziyasi natijasida o‘z-o‘zidan hosil bo‘lgan elektr maydon hosil bo‘ladi. bu zonaya depletion zone (yoki barriers layer) deyiladi. diodning asimetrik o'tkazuvchanligi shuni anglatadiki, diod bir yo'nalishda elektr tokini o'tkazadi, boshqa yo'nalishda esa deyarli o'tkazmaydi. to'g'ri yo'nalish (forward bias) holatida p qatlami ijobiy, n qatlami esa manfiy kuchlanishga ulanganda diod ochiladi va tokni o'tkazadi. teskari yo‘nalishda (reverse bias) kuchlanish qo‘llanganda esa diod …

ga boʻlib, ma’lum teskari kuchlanishda deyarli to‘liq o‘tkazuvchanlik holatiga o‘tadi. 3. led diodlar (light emitting diodes) - yorug'lik hosil qilish uchun ishlatiladi. led diodlar turli xil ranglarda bo'lishi mumkin va ularda energiya samaradorligi yuqori darajada. 4. schottky diodlar - past zaryad tashlash o‘tkirligi va yuqori tezlikda ishlay olish xususiyatlari bilan mashhur. yuqori chastotali elektron davrlarda qo’llaniladi. diodning haroratga bog‘liq xususiyatlari ham muhimdir. harorat oshgan sari diodning pn o‘tish kuchlanishi biroz kamayadi, bu esa terminallarning tavsiflariga ta’sir ko‘rsatishi mumkin. qisqacha, yarim o'tkazgich diodlar zamonaviy elektronikaning muhim asosini tashkil qiladi va ko'plab qo'llanilish sohalarida, jumladan, konvertatsiya, stabilizatsiya, signalni qayta ishlanishi va ko'plab boshqa elektron vazifalarda foydalaniladi. bu ularni elektron davrlarning ajralmas qismi qiladi. 2. p-n o'tish diodlari p-n o'tish diodlari yarimo'tkazgichlar texnologiyasida muhim rol o'ynaydi. ular elektr toki yo'nalishini boshqarib, turli elektron qurilmalarda foydalaniladi. p-n o'tish diodlari aslida p-tipi va n-tipi yarimo'tkazgich materiallarining o'zaro bog'lanishidan hosil bo'ladi. p-tipi yarimo'tkazgichda ortiqcha teshiklar, n-tipi …

n qo'llanganda, o'tish yoshilmaydi, ya'ni "qayta bog'lanish" yoki "qayta teskari kuchlanish" rejimi yuzaga keladi. aksariyat diodlar qayta bog'lanish kuchlanishiga nisbatan bardoshli bo'lishi uchun mo'ljallangan bo'lsa-da, ularning ayrimlari maxsus qayta bog'lanish kuchlanishiga bardosh bera olmaydi, chunki ular bu kuchlanish rejimida osonlik bilan shikastlanishi mumkin. qayta teskari kuchlanish (vr) maksimal qiymati orqali bu sharoitda foydalanish mumkin. diodlarning yana bir muhim xususiyati ularda yuzaga keladigan sig'imdir. diod sig'imi "shpitsor sig'im" deb ham ataladi va bu qiymat uning yuqori chastotali ishlashiga ta'sir qiladi. odatda, p-n o'tish diodlari uchun motor chlora tipidagi sig'imni 2-4 pikofarad (pf) miqdorida hisoblash mumkin. diodlar issiqlik bilan ishlaganda, ularning chegara kuchlanishlari o'zgarishi mumkin, shuning uchun ularni ishlatishda yaxshi sovutish sharoitlarini ta'minlash lozim. kerakli elektr sig'imni ta'minlash uchun p-n o'tish diodini tanlashda ishchi harorat oralig'i, maksimal doimiy oqim va minimal kuchlanish zaruriyatini hisobga olish kerak. shuningdek, diodlarni ilgari ko'rib chiqilgan nurlanishlardan himoya qilish lozim. eng keng qo'llaniladigan material kremniydir, ammo germaniy …

tiladi. yaxshi moslashtirilgan diodlar elektron tizimlarni samarali ishlashini ta'minlaydi va yangi texnologiyalar rivojlanishiga imkon beradi. 3. zener diodlar zener diodlar elektron komponentlardir, ular yarimo'tkazgich diodlarning o'ziga xos bir turi. zener diodning o'ziga xosligi shundaki, u teskari polarizatsiya ostida muayyan kuchlanishda "pastroq qarshilik" bilan ishlaydi, bu kuchlanish "zener kuchlanish" deb ataladi. ushbu kuchlanish chegarasidan oshib ketganda, zener diod o'z teskari qarshiligini kamaytiradi va o'zidan katta miqdorda oqim o'tkazadi, lekin kuchlanishni zener kuchlanish darajasida ushlab turadi. zener diodlarning asosiy xususiyatlaridan biri muayyan zener kuchlanish darajasida kuchlanishni barqarorlashtirishidir. bu ularni kuchlanish regulyatorlari sifatida juda foydali qiladi. misol uchun, 5.6 volt zener diod zener kuchlanishi 5.6 volt bo'lib, teskari bias ostida kuchlanish shu qiymatda saqlanadi, hatto yuklangan oqim o'zgarsa ham. zener diodlar keng tarqalgan zener kuchlanish oralig'ida mavjud: 1.8 voltdan 200 voltlargacha. eng keng tarqalgan zener diodlar 5.1 voltdan 15 voltgacha bo'lgan kuchlanishlarda ishlaydi. ular odatda 0.5 vattdan 50 vattgacha bo'lgan quvvat qobiliyatiga ega, …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "sxemotexnikaning aktiv diskret elementlari..docx"

muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti farg‘ona filiali telekommunikasiya texnologiyalari va kasb ta’lim fakulteti telekommunikasiya injiniringi kafedrasi elektronika va sxemalar 1 fanidan mustaqil ish mavzu: sxemotexnikaning aktiv diskret elementlari. yarim o’tkazgich diodlar, ularning turlari va qo‘llanilishi. yarim o’tkazgich diodlar, ularning turlari va qo’llanilishi bajardi: tolibjonov s qabul qildi: jo‘rayeva g. f farg’ona - 2024 reja: 1. yarim o'tkazgich diodlarning asosiy tushunchalari 2. p-n o'tish diodlari 3. zener diodlar kirish yarim o'tkazgich diodlari, elektronika sohasida eng ko'p ishlatiladigan elementlardan biridir. ular asosan tokni faqat bitta yo'nalishda o'tkazishga imkon beradi, bu esa ularni turli elektron qurilmalarda, shu jumlada...

DOCX format, 26.6 KB. To download "sxemotexnikaning aktiv diskret elementlari..docx", click the Telegram button on the left.

Tags: sxemotexnikaning aktiv diskret … DOCX Free download Telegram