hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari

PPTX 16 pages 3.9 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.9 MB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

prezentatsiya powerpoint urganch davlat universiteti “biologiya” (sirtqi) 213-guruh talabasi dashkinova nodiraning zoogeografiya fanidan fanidan mustaqil ta’lim hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari reja hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari biosferada hayvonot olami hayvonlarning tabiatdagi ahamiyati. hayvonlarning inson hayotidagi ahamiyati. hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari hayvonlar biosferaning ajralmas qismi bo‘lib, ular yer yuzida turlicha tabiiy sharoitlarga moslashgan holda keng tarqalgan. biosfera — bu sayyoramizning barcha tirik mavjudotlar yashaydigan qatlami bo‘lib, unga atmosfera, gidrosfera va litosferaning yuqori qismi kiradi. hayvonlar yashashi uchun zarur bo‘lgan asosiy omillar: harorat, namlik, yorug‘lik, ozuqa resurslari, raqobat va antropogen ta’sir kabi ekologik sharoitlardir. hayvonlarning tarqalishiga ta’sir qiluvchi omillar iqlim omillari — harorat, yog‘in miqdori va shamol yo‘nalishlari hayvonlarning qaysi hududda yashashini belgilaydi. masalan, cho‘l hayvonlari (sichqon, kaltakesak, ilonlar) qurg‘oqchilikka moslashgan. o‘simlik qoplami — ozuqa bazasi hayvonlarning joylashuvi va populyatsiya zichligini belgilaydi (masalan, o‘rmonlarda qushlar, yovvoyi hayvonlar ko‘p). raqobat va yirtqichlik — tur va populyatsiyalar o‘rtasidagi munosabatlar …

2 / 16

lar harorati yuqori, namlik kam, o‘simliklar siyrak. moslashuvlar: suvni tejash, tunda faollik, teri orqali kam bug‘lanish. hayvonlar: kaltakesaklar, toshbaqalar, ilonlar, tuya, cho‘l sichqonlari. tundra sovuq iqlim, o‘simliklar past bo‘yli. tipik hayvonlar: muz ayiqlari, bug‘ular, qutb tulkilari. 2. suv muhiti (aquatic) yer yuzining 70% dan ortig‘ini suv qoplaydi va hayvonlarning katta qismi shu muhitda yashaydi. chuchuk suvlar (daryo, ko‘l, buloq) oqim tezligi, tuz miqdori kam. hayvonlar: daryo baliqlari, qurbaqalar, suv hasharotlari, chig‘anoqlar. sho‘r suvlar (okean va dengizlar) dunyo hayvon turlarining eng katta xilma-xilligi shu yerda. hayvonlar: kitlar, delfinlar, akulalar, meduzalar, qisqichbaqalar, planktonlar. hayvonlar yerning – hayot qobig’i, biosferaning asosiy komponentlaridan bo`lib, tabiiy resurslar orasida alohida o`rinni egallaydi. oqilona foydalanilganda hayvonlar tiklanadigan va cheksiz mahsulot beradigan manbaga aylanishi mumkin. biosferadagi o`ziga xos tabiiy muvozanat ko`p jihatdan o`simlik va hayvonlarning biologik rang-barangligini saqlashi bilan boliqdir. www.arxiv.uz hayvonlar biologik resurslarning ajralmas bir qismi bo`lib, tabiatda modda va energiya almashinuvida ular muhim rol o`ynaydi. hayvonlar …

3 / 16

tuproq chuvalchanglari, chumolilar, qo`nizlar, sut emuizuvchilarning ayrim turlari) nurash prosessida va ayniqsa tuproq hosil bo`lishda ahamiyati katta. ayrim hayvonlar (ko`pchilik hasharotlar, ayrim qushlar va ko`rshapalak) o`simliklarni changlatadi, ba`zi hayvonlar, qushlar o`simlik urularini tarqatadi. hayvonlar hayoti o`simliklar hayoti bilan chambarchas bolangan bo`lib, hayvonlar sonining o`zgarishi bilan o`simliklar bilan o`simliklar soni ham o`zgaradi. www.arxiv.uz zaharli ilonlarni yaqin vaqtlargacha ko`plab ushlanar va o`ldirib yuborilar edi. masalan: hindistonning ragnogari rayonida qabul punktlariga yiliga o`rtacha 225000 dona, narxi oshirilgandan keyin esa sakkiz kun ichida 115000 dona ilon o`ligi topshirilgan. ilonlarni qirib yuborilgan joylarda sichqon va boshqa kemiruvchi hayvonlar juda tez ko`payib ketdi, natijada alla hosili kamaydi, kishilar o`rtasida o`lat, tuleremiya, sariq kasali kupaydi. ilon zahrining medisinadan keyin katta ahamiyatini va ilonlarning tabiatdagi ayrim zararli hayvonlarni qirishdagi rolini hisobga olib, ilonlar endilikda davlat nazorati ostida muhofaza qilinmoqda. hozirda yirtqich hayvonlarni butunlay yo`qolib ketishiga chek qo`yilmoqda, kamayib qolganlarini maxsus joylarda ko`paytirish choralari ko`rilmoqda. masalan: bo`rilar va qiriylarni …

4 / 16

nlar juda xilma-xilligi bilan boshqa organizmlardan ajralib turadi. agar yer yiizida 500 mingga yaqin o`simlik turi ma`lum bo`lsa, hayvonlar turi 2,5 mln ga yetadi. hayvonlar ham boshqa tirik organizmlar singari oziqlanadi, nafas oladi, o`sadi va ko`payadi. ularning hayoti uchun ham oziq moddalar, havo, muayyan harorat va namlik zarur. hayvonlar hayot kechiradigan joyning tuprog`i, namligi, harorati, yorug`ligi, o`simliklari, hayvonlari, ya`ni tirik va notirik tabiatning barcha tarkibiy qismlari yashash muhitini hosil qiladi. hayvonlarning tuzilishi, xatti-harakati va hayot kechirish xususiyatlari tashqi muhitning muayyan sharoitiga moslashgan. masalan, suvda hayot kechiruvchi sutemizuvchi hayvonlar tanasining suyri shaklda bo`lishi, oyoqlarining eshkakka aylanganligi, terisidagi yunglarning kalta va silliq bo`lishi bilan quruqlikda yashovchi hayvonlardan farq qiladi. hayvonlar sharoitning muayyan chegarada o`zgarishiga moslashgan holda yashaydi. masalan, oq ayiq shimoliy kengliklardagi qadimiy muzliklarda yashab, dengiz hayvonlarini ovlaydi; qo`ng`ir ayiq esa o`rta kengliklardagi o`rmonlarda yashab, asosan o`simliklar bilan oziqlanadi. baqa suvda yoki suv bo`yida; qurbaqa esa suvdan uzoqroqda, salqin joylarda hayot kechiradi. …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari"

prezentatsiya powerpoint urganch davlat universiteti “biologiya” (sirtqi) 213-guruh talabasi dashkinova nodiraning zoogeografiya fanidan fanidan mustaqil ta’lim hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari reja hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari biosferada hayvonot olami hayvonlarning tabiatdagi ahamiyati. hayvonlarning inson hayotidagi ahamiyati. hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari hayvonlar biosferaning ajralmas qismi bo‘lib, ular yer yuzida turlicha tabiiy sharoitlarga moslashgan holda keng tarqalgan. biosfera — bu sayyoramizning barcha tirik mavjudotlar yashaydigan qatlami bo‘lib, unga atmosfera, gidrosfera va litosferaning yuqori qismi kiradi. hayvonlar yashashi uchun zarur bo‘lgan asosiy omillar: harorat, namlik, yorug‘lik, ozuqa...

This file contains 16 pages in PPTX format (3.9 MB). To download "hayvonlarning biosferada tarqalishi va yashash muhitlari", click the Telegram button on the left.

Tags: hayvonlarning biosferada tarqal… PPTX 16 pages Free download Telegram