pul massasi va pul agregatlari

PPT 30 pages 1.0 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.0 MB

File type PPT

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (8 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

4-mavzu: pul muomalasini tashkil qilish va pul massasi pul massasi va pul agregatlari * * reja pul muomalasini tashkil qilish asoslari. pul muomalasi qonunlari va ulardan kelib chiqadigan talablar. pul massasi va uni tavsiflovchi ko’rsatkichlar. pullarga bo’lgan talab va pullar taklifi. pul muomalasi qonuni muomaladagi tovarlar massasi, ularning narx darajasi va pul muomalasi tezligi orasidagi iqtisodiy aloqadorlikni aks ettiradi. realizatsiya qilinadigan tovarlar summasi kreditga sotilgan tovarlar summasi majburiyat-lar bo’yicha to’lovlar summasi bir-birini qoplaydigan to’lovlar summasi pulning muomala va to’lov vositasi sifatida o’rtacha aylanish tezligi pul massasi- jismoniy vva yuridik shaxslarga hamda davlatga tegishli bo’lgan naqd va naqdsiz ko’rinishdagi pul mablag’larining yig’indisidir. pul muomalasi funktsiyalari xo’jalik oborotida bo’ladigan to’lov jarayonlarini muvofiqlashtirish bozordagi talab va taklif muvofiqligini ta’minlash jamiyat ijtimoiy hayoti muvofiqligini ta’minlash pul massasini aniqlashda 2 xil yondashuv mavjud: tranzaktsion yondashuv likvidli yondashuv tranzaktsion yondashuvga ko’ra pullar boshqa aktivlardan farqli ravishda tovarlarni oldi-sotdi imkonini beradi. likvidli yondashuvga ko’ra-pullar eng yuqori likvidli …

2 / 30

ing aylanish tezligi qancha yuqori bo’lsa muomalaga shuncha kam miqdorda pul zarur bo’ladi. pul bazasi-depozit muassasalarining naqd pul va pul rezervlarining umumiy hajmi pul agregati-iqtisodiyotda pul sifatida foydalanilayotgan likvid moliyaviy aktivlarning hajmi ko’rsatkichidir . pul massasi darajasini tavsiflovchi muhim ko’rsatkichlardan yana biri- bu monetizatsiya koeffitsentidir. monetizatsiya koeffitsenti-iqtisodiyotni pul bilan ta’minlanganlik darajasini ko’rsatadi. monetizatsiya koeffitsenti= m2/yaim*100 xvf ekspertlarining xulosasiga ko’ra ushbu koeffitsent kamida 30 % bo’lishi kerak; jb ekspertlarining xulosasiga ko’ra ushbu koeffitsent kamida 40 % bo’lishi kerak. hozirgi kunda bu ko’rsatkich xitoyda-182%, aqsh va yaponiyada 90 %dan ortiq naqd pullar ko’rinishidagi pul massasi darajasiga baho berish uchun quyidagi ko’rsatkichlardan foydalaniladi naqd pullarni nominal yaimga nisbati; har ming kishiga to’g’ri keluvchi naqd pullar miqdori. o’zbekistonda pul massasi qo’yidagi tarkibiy qismlardan iborat: aqshda pul massasi qo’yidagi tarkibiy qismlardan iborat pul agregatlari: m0, m1, m2, m3, m4 va l kabi pul agregatlari va ularning tarkibi hamda hisoblash mexanizmi. jahon bank amaliyotida m0, m1, …

3 / 30

pullar miqdoridan markaziy bank kassasidagi va tijorat banklari kassalaridagi naqd pullar miqdorini chegirish orqali hisoblanadi. xususan, kvazi pullar, ya’ni deyarli pullar-oson naqd pulga aylanadigan bank hisob raqamlarida turgan mablag’lardir. uning tarkibiga muddatli va jamg’arma depozitlari, xorijiy valyutadagi depozitlar va boshqa depozitlar kiradi. jumladan, m1 pul agregati - ya’ni yuqori likvidli pullar m0 pul agregati va talab qilib olinguncha depozitlardan iborat. m2 pul agregati, ya’ni milliy valyutadagi yalpi pul massasi m1 pul agregati, muddatli va jamg’arma depozitlardan tashkil topadi. m3 pul agregati m2 pul agregati va xorijiy valyutadagi depozitlardan iborat. m4 pul agregati esa m3 pul agregatiga uzoq muddatli qimmatli qog’ozlarni qo’shishi orqali hisoblanadi. hozirgi paytda o’tish iqtisodiyotidagi mamlakatlarda iqtisodiyot, bank tizimi va moliya bozorlarining, jumladan pul, qimmatli qoђozlar va valyuta bozorlarining rivojlanish darajasiga qarab bank statistikasida m0, m1, m2 va m3 pul agregatlaridan foydalaniladi. o’zbekiston bank statistikasida ayni paytda m0, m1 va m2 pul agregatlari va rezerv pullar qo’llaniladi. xususan, …

4 / 30

ozitlar, muddatli depozitlar, jamg’arma depozitlari, xorijiy valyutadagi depozitlar. har bir davlatning markaziy banklari tomonidan milliy valyuta va narxlar barqarorligini hamda barqaror iqtisodiy o’sishni ta’minlab turish maqsadida muomaladagi pul massasi miqdori tartibga solib turiladi. buning uchun asosan m2 pul agregatidan va rezerv pullardan foydalaniladi hamda ular bo’yicha pulga bo’lgan talab va taklifdan kelib chiqqan holda maqsadli ko’rsatkichlar, ya’ni yil davomida o’sish sur’atlarining aniq chegaralari belgilab olinadi. shu sababli, markaziy banklar monetar siyosat vositalaridan samarali foydalangan holda, muomaladagi pul massasi hajmini, pul bozori holati va bank tizimi likvidliligini o’zgartirish orqali butun iqtisodiyotga ta’sir qiladi va tartibga soladi. undan tashqari, xorijiy mamlakatlarda naqd pulsiz hisob-kitoblar tizimi rivojlanganligi tufayli naqd pullarga bo’lgan talab kamayib bormoqda. shu sababli, naqd pullarning yalpi pul massasi tarkibidagi salmog’i ham kichik. ushbu ko’rsatkich aqshda o’rtacha 9,2 foizni, yaponiyada 10,4, germaniyada 6,1, frantsiyada 7,9, buyuk britaniyada 2,6, xitoyda 7,5, gongkongda 4,3, janubiy qo’riyada 3,8, singapurda 6,6 va malayziyada 6,1 foizni …

5 / 30

iqtisodiy o’sish sur’atlari va pulga bo’lgan talab o’sadi. bu esa, mamlakatda pul massasining yalpi ichki mahsulotga nisbatining oshishiga olib keladi. bunday ijobiy holat mamlakatimizda iqtisodiy faollikning kuchayishiga qulay shart-sharoitlar yaratgan holda pulga bo’lgan real talabning va monetizatsiya darajasining o’sishiga zamin yaratdi. rezerv pullar va kvazi pullarning o’ziga xos xususiyatlari. rezerv pullar - markaziy bankning majburiyati bo’lib, o’z ichiga quyidagi passivlarni oladi: markaziy bankdan tashqaridagi naqd pullar, majburiy zaxiradagi mablag’lar, tijorat banklarining markaziy bankdagi vakillik hisobvarag’idagi mablag’lar va markaziy bank mijozlarining depozitlari. kvazi pullar esa – pul massasi kabi bank tizimining majburiyati sifatida u o’z ichiga quyidagi passivlarni oladi: talab qilib olinguncha depozitlar, muddatli depozitlar, jamg’arma depozitlari, xorijiy valyutadagi depozitlar. rezerv pullarning xususiyati shundan iboratki, u bir tomonidan markaziy bankning majburiyati bo’lsa, ikkinchi tomondan monetar siyosatning maqsadli ko’rsatkichi hisoblanadi. kredit multiplikatsiyasini hisoblash tahlili banklar depozit kredit majburiy zahira 1 2 3 4 bank «a» 1000,0 875,0 125,0 bank «b» 875,0 765,6 …

6 / 30

7 / 30

8 / 30

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "pul massasi va pul agregatlari"

4-mavzu: pul muomalasini tashkil qilish va pul massasi pul massasi va pul agregatlari * * reja pul muomalasini tashkil qilish asoslari. pul muomalasi qonunlari va ulardan kelib chiqadigan talablar. pul massasi va uni tavsiflovchi ko’rsatkichlar. pullarga bo’lgan talab va pullar taklifi. pul muomalasi qonuni muomaladagi tovarlar massasi, ularning narx darajasi va pul muomalasi tezligi orasidagi iqtisodiy aloqadorlikni aks ettiradi. realizatsiya qilinadigan tovarlar summasi kreditga sotilgan tovarlar summasi majburiyat-lar bo’yicha to’lovlar summasi bir-birini qoplaydigan to’lovlar summasi pulning muomala va to’lov vositasi sifatida o’rtacha aylanish tezligi pul massasi- jismoniy vva yuridik shaxslarga hamda davlatga tegishli bo’lgan naqd va naqdsiz ko’rinishdagi pul mablag’larining yig’indi...

This file contains 30 pages in PPT format (1.0 MB). To download "pul massasi va pul agregatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: pul massasi va pul agregatlari PPT 30 pages Free download Telegram