statik modellashtirish usuli

DOCX 20 pages 309.4 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 309.4 KB

File type DOCX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

mavzu: statik modellashtirish usuli reja: kirish 1. tizimni immitatsion modellashtirishning texnologik yechimi. statistik modellashtirish konsepsiyasi. 2. tarmoqli texnologik jarayonlarni modellashtirishning nazariy asoslari 3. statik modellashtirish tushunchasi va mohiyati 4. statik modellashtirish usullarining turlari va ularning qo‘llanilishi 5. tarmoqli texnologik jarayonlarda statik modelni qo‘llash misollari 6. statik va dinamik modellarni solishtirish xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish zamonaviy ishlab chiqarish tizimlari murakkab tarmoqli texnologik jarayonlardan tashkil topgan bo‘lib, ularni samarali boshqarish va tahlil qilish jarayonida modellashtirish usullarining ahamiyati beqiyosdir. bugungi kunda raqobatbardosh mahsulot ishlab chiqarish, resurslardan oqilona foydalanish va energiya tejamkor texnologiyalarni joriy etish uchun texnologik jarayonlarni chuqur o‘rganish, ularning tuzilmasi, aloqalari hamda natija ko‘rsatkichlarini ilmiy asosda tahlil qilish zarur. shu nuqtai nazardan, tarmoqli texnologik jarayonlarni identifikatsiyalash va modellashtirish fani texnik tizimlarning real jarayonlarini o‘rganish, ularning matematik ifodasini yaratish va amaliy boshqaruvni takomillashtirish imkonini beradi. modellashtirish – bu real tizim yoki jarayonning muayyan soddalashtirilgan nusxasini yaratish, ya’ni haqiqiy obyektni matematik, fizik yoki kompyuter …

2 / 20

arayonlarni ifodalaydi. statik modellashtirish usuli texnologik tizimlarning ayrim holatlarida, ayniqsa barqaror ishlab turgan ishlab chiqarish liniyalarini tahlil qilishda muhim ahamiyatga ega. masalan, ishlab chiqarishning energiya sarfi, xomashyo oqimi yoki chiqish mahsuloti miqdorini o‘rganishda statik model yordamida tizimning holatini aniqlash, optimallashtirish va samaradorligini oshirish mumkin. bu usul tizimning vaqt bo‘yicha o‘zgarishini emas, balki uning muvozanat holatini matematik ko‘rinishda ifodalaydi. shu sababli, statik model orqali texnologik jarayonlarning asosiy bog‘liqliklarini, kirish va chiqish parametrlarini, hamda ularning o‘zaro ta’sirini tahlil qilish osonlashadi. bugungi kunda modellashtirishning dolzarbligi ishlab chiqarish jarayonlarining murakkablashuvi, avtomatlashtirilgan boshqaruv tizimlarining keng qo‘llanilishi va raqamli texnologiyalarning jadal rivojlanishi bilan yanada ortib bormoqda. tarmoqli texnologik tizimlar ko‘p bosqichli, ko‘p kirish va chiqish signallariga ega bo‘lgani sababli, ularning real tajriba orqali o‘rganilishi har doim ham iqtisodiy jihatdan foydali emas. shu sababli modellashtirish, xususan statik modellar yordamida tizimni matematik ifodalash orqali tajribaviy sinovlar o‘rnini qisman bosish, vaqt va resurslarni tejash imkonini beradi. identifikatsiyalash jarayoni esa …

3 / 20

eterministik va empirik modellardir. deterministik modelda tizimning barcha parametr va bog‘liqliklari oldindan ma’lum bo‘lib, ular fizik qonuniyatlar asosida ifodalanadi. empirik modellar esa tajriba ma’lumotlariga asoslanadi, ya’ni tizim xatti-harakatlari statistik tahlil orqali o‘rganiladi. bunday modellar ko‘pincha murakkab texnologik tizimlarda, analitik ifodalarni olish mushkul bo‘lgan hollarda qo‘llaniladi. statik modellashtirishning amaliy qo‘llanish sohalari juda keng. masalan, kimyo sanoatida reaksiya tezligi va issiqlik balansini aniqlash, metallurgiyada eritish jarayonlarini tahlil qilish, energetika tizimlarida yuklamalarni taqsimlash, hamda oziq-ovqat sanoatida ishlab chiqarish quvvatini baholashda statik modellar keng qo‘llaniladi. shuningdek, raqamli texnologiyalar rivoji bilan matlab, simulink, python va boshqa dasturiy muhitlarda statik modellarni qurish, parametrlarini aniqlash va optimallashtirish yanada qulaylashdi. tizimni immitatsion modellashtirishning texnologik yechimi. statistik modellashtirish konsepsiyasi. murakkab tizimlarning immitatsion modellashtirishning muammolari va metodologik qarashlarini modellashtirish jarayonining yaxlitlashtirilgan sxemasida ko‘rib chiqish qulaydir(16.1 rasm). 1,2,3 bloklar modelning bir variantini tadqiq qilish bo‘yicha operatsiyalarni kasb etadi. bu operatsiyalar modellashtirishning ichkisikli shakllanayotganda tasodifiy jarayonlarni turli xil amalga oshishilarida qaytariladi(i- sikl). …

4 / 20

fiy ta’sirlar modelini ham o‘z ichiga olishi mumkin. modellar variantlarining tadqiqini natijalarini baxolash, xuddi modellarni to‘g‘rilash dinamik sikli(iii-sikl) dagi kabi optimizatsi yasiklidagi kabi ko‘p marta bajariladigan mos operatsiyada ko‘rinadi. ekstremumni qidirish xar qanday mutodi optimallashtiruvchi ko‘rsatkichning qiymatlarini solishtirishga asoslangan. shunday qilib 1 sxemadagi statistik modellashtirish asosiy xisoblanadi. statistik modellashtirish kotsepsiyasi statistik modellashtirish asosida tasodifiy kattaliklar va funksiyalarni modellashtirishda qo‘llaniladigan va statistik tekshirish nomini olgan jarayonlar yotadi. (monte karlo metodi). ushbu metodning umumlashgan sxemasi quyidagi ko‘rinishda yozilishi mumkin: natija xuddi , bir qator y tasodifiy kattaliklarning matematik kutilmasi kabi qidiriladi. asosan y tasodifiy kattalik x ning notasodifiy funksiyasi bo‘ladi. obektlarni kuzatish natijasida olingan natijalarga ishlov berishda quyidagilar tajribaviy malumotlar(tm)ga ishltanlanma xajmi berishning metodlari matematik statistika vaextimollik nazariyasi bazaviy tushunchasiga tayanadi. ularning qatoriga general stanlanma xajmiokupnost(gs),vigorka va emperik funksya taqsimoti kiradi. general stanlanma xajmiokupnost deganda parametrning mumkin bo‘lgan barcha qiymatlari,qaysiki obektning kuzatish vaqti bo‘yicha cheklanmagab qaydlar bo‘lishi mumkin. bunday yig‘ilma cheksiz juda …

5 / 20

kin. tanlanma ishonchli bo‘lishi uchun general stanlanma xajmiokupnost proporsiyasini to‘g‘ri ifodalash lozim. agar tanlanma xajmi– n etarlicha katta bo‘lganda va gs ning xar bir elementi viborkaga tushishni bir xil extimolligiga ega bo‘lsalar bu shart bajariladi. olingan viborkada x1 ga n1 marta, x2 gaesa n2 marta va xk qiymatga nk marta ,yani n1+n2+n3+ ….+nk=n marta kuzatilgan bo‘lsin.o‘sish tartibida joylashgan qiymatlar majmuiga variatsion qator deyiladi, ni chastotani n tanlanma xajmiga nisbati i=ni/n nisbiy chastotani ifodalaydi. ravshanki nisbiy chastota qiymati 1 ga teng. taqsimot deganda kuzatilayotgan variantalar va ularning chastotalari orasidagi moslik tushuniladi. aytaylik nk , x parametrning x dan kichik tasodifiy qiymatidagi kuzatishlar soni bo‘lsin. x>x bo‘lishi xodisasining chastotasi nx/n ga teng. ushbu munosabat tanlanma xajmi va x ning funksiyasi bo‘ladi: fn(x)= nx / n.. fn(x) kattaligi funksiya taqsimotini barcha xususiyatlariga ega : fn(x)- kamaymaydigan funksiya bo‘lib ,uning qiymatlari [o-1] kesmada tegishli , agar x1 parametrning eng kichik qiymati , xk esa …

6 / 20

oslari tarmoqli texnologik jarayonlarni modellashtirishning nazariy asoslari ishlab chiqarish tizimlarida murakkab texnik va texnologik jarayonlarni tahlil qilish, boshqarish hamda ularni optimallashtirish uchun zarur bo‘lgan muhim ilmiy yo‘nalishlardan biridir. modellashtirish jarayonida texnologik tizimning ishlash prinsiplari, kirish va chiqish parametrlarining o‘zaro bog‘liqligi, tashqi ta’sirlar va ichki o‘zgaruvchilar o‘rganiladi. tarmoqli texnologik tizimlar ko‘p bosqichli, o‘zaro bog‘langan va har bir bosqichda turli fizik, kimyoviy yoki mexanik jarayonlar sodir bo‘ladigan murakkab tizimlardir. shu sababli ularni to‘liq tahlil qilish uchun modellashtirish usullaridan foydalanish muhim ahamiyat kasb etadi. modellashtirishning asosiy maqsadi real jarayonlarni soddalashtirilgan matematik yoki kompyuter ko‘rinishida ifodalash orqali ularning xatti-harakatini o‘rganish, nazorat qilish va boshqaruvni optimallashtirishdan iboratdir. har qanday modellashtirish jarayoni tizimni tavsiflovchi o‘zgaruvchilarni aniqlash, ularning o‘zaro munosabatlarini matematik formulalar yoki tenglamalar orqali ifodalash va bu model asosida tahlil o‘tkazish bosqichlarini o‘z ichiga oladi. tarmoqli texnologik jarayonlarda bu o‘zgaruvchilar sifatida asosan ishlab chiqarish parametrlarining quvvat, bosim, harorat, sarf, tezlik kabi fizik kattaliklari olinadi. modellashtirish jarayonini …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "statik modellashtirish usuli"

mavzu: statik modellashtirish usuli reja: kirish 1. tizimni immitatsion modellashtirishning texnologik yechimi. statistik modellashtirish konsepsiyasi. 2. tarmoqli texnologik jarayonlarni modellashtirishning nazariy asoslari 3. statik modellashtirish tushunchasi va mohiyati 4. statik modellashtirish usullarining turlari va ularning qo‘llanilishi 5. tarmoqli texnologik jarayonlarda statik modelni qo‘llash misollari 6. statik va dinamik modellarni solishtirish xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish zamonaviy ishlab chiqarish tizimlari murakkab tarmoqli texnologik jarayonlardan tashkil topgan bo‘lib, ularni samarali boshqarish va tahlil qilish jarayonida modellashtirish usullarining ahamiyati beqiyosdir. bugungi kunda raqobatbardosh mahsulot ishlab chiqarish, resurslardan oqilona foydalanish...

This file contains 20 pages in DOCX format (309.4 KB). To download "statik modellashtirish usuli", click the Telegram button on the left.

Tags: statik modellashtirish usuli DOCX 20 pages Free download Telegram