mustaqil ishlar/huquqshunoslik

DOC 36 pages 261.0 KB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 261.0 KB

File type DOC

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (8 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

yuridik shaxslarning turlari mundarija kirish 1.fuqarolik huquqida yuridik shaxs tushunchasi va belgilari 2.yuridik shaxslarning turlari 3.jamoat birlashmalari yuridik shaxs sifatida 4.yuridik shaxsni tugatish asoslari, tartibi va oqibatlari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish mavzuning dolzarbligi. mustaqillikni qo‘lga kiritgan o‘zbekiston respublikasi bozor iqtisodiyotiga asoslangan insonparvarlik huquqiy demokratik davlat va fuqarolik jamiyati qurish yo‘lini tanlab oldi. bozor iqtisodiyotiga o‘tish korxonalar faoliyatiga keskin o‘zgarishlar olib keldi. o‘zbekiston respublikasi oliy majlisining 1991 yil 31 avgustdagi kengashda «o‘zbekiston respublikasi davlat mustaqilligi asoslari to‘g‘risida»gi qonuni qabul qildi. 1992 yil 8 dekabrda qabul qilingan o‘zbekiston respublikasining konstitusiyasi xalq taqdirida olamshumul ahamiyat kasb etuvchi tub o‘zgarishlar jarayoni boshlanganligidan darak beradi. bu jarayon iqtisodiy, siyosiy ijtimoiy hayotning barcha sohalarida mustaqil ish yuritish; xalqimiz taqdiriga daxldor masalalarni mustaqil ravishda, o‘z manfaatlarimiz nuqtai nazaridan hal eta olishimiz yuzasidan amalga oshiriladigan tadbirlarni o‘z ichiga oldi. ishning maqsad va vazifalari. bitiruv malakaviy ishimizning oldiga istiqlol yillarida huquqiy sohada va ta’lim tizimida amalga oshirilgan islohotlar natijasidan …

2 / 36

lar, ta’lim tizimi, huquqiy-iqtisodiy sohadagi islohotlarni amalga oshirish eng muhim jarayon ekanligini asoslash, yuridik shaxslarning faoliyatini ilmiy jihatdan o‘rganish bitiruv malakaviy ishimizning ilmiy-amaliy ahamiyati hisoblanadi. ishning aprabatsiyasi. bitiruv malakaviy ish qarshi davlat universiteti tarix fakulteti “milliy g‘oya, ma’naviyat asoslari va huquq” kafedrasi qoshidagi iqtidorli talabalarning ilmiy-nazariy seminarida ma’ruza qilingan. bitiruv malakaviy ish kirish, ikki bob, xulosa, foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati va ilovadan iborat. i. yuridik shaxs va uning turlari 1.1. fuqarolik huquqida yuridik shaxs tushunchasi va belgilari yuridik shaxslarning muomala layoqati ham fuqarolik muomala layoqatidan farq qiladi. agar fuqarolarda huquq layoqatidan farq qilib, muomala layoqati muayyan yoshga yetgach vujudga kelsa, muomala layoqati yuridik shaxslarda huquq layoqati bilan bir vaqtda tashkil topadi. shu bilan birga, fuqarolik muomala layoqatidan farq qilib yuridik shaxslarning muomala layoqatini cheklash va uni muomalaga layoqatsiz deb topish mumkin emas. qonun hujjatlariga muvofiq tijoratchi yuridik shaxslar ham va notijorat yuridik shaxslar ham tadbirkorlik (foyda olishga qaratilgan faoliyat) faoliyati bilan …

3 / 36

aqatgina foyda olish bo‘lmaydi, xolos. yuridik shaxs bekor bo‘lganida ularning tijorat turlarida yuridik shaxs hamma kreditorlar bilan hisob-kitob qilgandan keyin mol-mulki muassislar o‘rtasida taqsimlab olinadi. notijo-rat xarakterdagi yuridik shaxslarda esa qolgan mol-mulkka nisba-tan muassislar haq-huquqqa ega bo‘lmaydilar. yuridik shaxslarning davlat ro‘yxatidan o‘tish ma’lumotlari, shuningdek o‘ziga xos nomi davlat reyestriga kiritiladi. yuridik shaxslarni ro‘yxatdan o‘tkazishni tashkil etishning maqsadga muvofiq emasligi haqidagi asos bilan uni ro‘yxatdan o‘tkazishni rad etish faqat yuridik shaxslarni murojaat etish usuli bilan tashkil qilish tartibida qo‘llaniladi. davlat ro‘yxatidan o‘tkazish rad etilganda sudga shikoyat bilan murojaat qilish mumkin bo‘ladi. yuridik shaxslar davlat ro‘yxatidan o‘tgan paytidan boshlab tuzilgan hisoblanadi. yuridik shaxsni qayta tuzish bu haqdagi tegishli qaror bilan amalga oshiriladi. qarorda muassislarni shartnomaga qo‘shilish va shartnomadan chiqish tartibi kabilar ko‘rsatiladi. odatda, tijoratchi yuridik shaxslarning ustavlari qonunda belgilangan tartibda tuman hokimliklarida davlat ro‘y-xatiga olinadi. jamoat birlashmalari maqomiga ega bo‘lgan yuri-dik shaxslar, shuningdek yirik qo‘shma korxonalar, davlat tomoni-dan tashkil etilgan yuridik shaxslar …

4 / 36

‘linganda o‘z faoliyatini bekor qiladi va uning negizida ikki yoki bir necha yuridik shaxs paydo bo‘ladi hamda avvalgisining huquq va majburiyatlari yangidan vujudga kelgan yuridik shaxslarga o‘tadi. yuridik shaxsning qo‘shilishida uning huquq va majburiyatlari uni qo‘shib olayotgan yuridik shaxsga o‘tadi hamda qo‘shilgan yuridik shaxs o‘zining mustaqil ravishda faoliyat yuritishini to‘xtatadi. ajralish shaklida esa faoliyat yuritayotgan yuridik shaxs tarkibi-dan mustaqil tashkilot ajralib chiqadi va alohida yuridik shaxs huquqini oladi. kooperativ jamoat tashkilotlarining birlashishiga, bo‘lini-shiga a’zolarning umumiy majlislari (yig‘ilishlari) va vakillari majlisi (yig‘ilish) ning qarori asosidagina yo‘l qo‘yiladi. yuridik shaxslarni qayta tashkil qilish tartibi o‘zbekiston respublikasi qonunlari yoki o‘zlarining ustavlari bilan belgi-lanadi. yuridik shaxslar qayta tashkil etilganida universal huquqiy vorislik vujudga keladi. yuridik shaxsni tugatish uning huquq va burchlari huquqiy vorislik tartibida boshqa shaxsga o‘tmasdan bekor qilinishiga olib keladi. fkning 53-moddasida yuridik shaxslarni tugatish asoslari quyidagicha belgilangan: 1. yuridik shaxs muassislari (ishtirokchilari) ning yoki ta’sis hujjatlari bilan tugatishga vakolat berilgan yuridik shaxs …

5 / 36

rot deb hisoblanishi uning tugatilishiga olib keladi. yuridik shaxs tugatilayotganda, tugatish komissiyasi tayinlana-di. tugatish komissiyasi yuridik shaxsni davlat ro‘yxatidan o‘tkazish haqidagi ma’lumotlar bosib chiqarilgan matbuot organlarida yuridik shaxsning tugatilishi hamda uning kreditorlar tomonidan talablarni bayon etish tartibi va muddati haqida xabar e’lon qiladi (fk, 55-modda). bu muddat tugatish haqida xabar e’lon qilingan paytdan boshlab ikki oydan kam bo‘lishi mumkin emas. 1.2. yuridik shaxslarning turlari xususiy korxona mulkdori ustav fondini shakllantirishi, o‘ziga qarashli korxonani yakka boshqarishi shart. xususiy korxona mulkdori zimmasida qonun hujjatlariga muvofiq boshqa majbu-riyatlar ham bo‘lishi mumkin. xususiy korxona mulkdori o‘zi vaqtinchalik bo‘lmagan taqdirda shu muddatda rahbarlik vazifasini bajarib turishni boshqa jismoniy shaxs zimmasiga yuklash to‘g‘risida yozma qaror qabul qiladi. xususiy korxona mulkdori muvaqqat rahbar ning xususiy korxona mol-mulkini tasarruf etishga oid huquqini cheklab qo‘yishi mumkin. vafot etganligi, muomalaga layoqatsizligi, muomala layoqati cheklanganligi yoki bedarak yo‘qolgan deb topilganligi oqibatida mulkdorning xususiy korxona rahbari vazifasini bajarishi mumkin bo‘lmay qolgan taqdirda …

6 / 36

atlar tatbiq etiladi. qonun hujjatlari bilan belgilanadigan tartibda xususiy korxonalar uchun davlat byudjetiga va davlat maqsadli jamg‘armalariga soliqlar hamda boshqa majburiy to‘lovlarning doimiy stavkalari belgilanadi. xususiy korxonaning foydasi soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar to‘langanidan so‘ng korxona mulkdorining tasarrufiga o‘tadi hamda unga soliq solinmaydi. xususiy korxona faoliyatini tekshirish nazorat qiluvchi organlar tomonidan ko‘pi bilan ikki yilda bir marta, belgilangan tartibda amalga oshirilishi mumkin, qonun hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno. xususiy korxonalar o‘z huquq va manfaatlarini himoya qilish maqsadida qonunga muvofiq assotsiatsiyalarga (uyushmalarga) va boshqa birlashmalarga birlashishlari mumkin. xususiy korxona mulkdori xususiy korxonani mol-mulk majmua-si sifatida sotishga, hadya qilishga, vasiyat qilib qoldirishga yoki uni o‘zgacha usulda boshqa shaxsga o‘tkazishga haqli. xususiy korxona uning mulkdori yoki sudning qaroriga ko‘ra, qonun hujjatlarida belgilangan tartibda qayta tashkil etilishi yoki tugatilishi mumkin. xususiy korxonalarning tuzilishi, fao-liyati, qayta tashkil etilishi va tugatilishi sohasidagi nizolar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda hal etiladi. xo‘jalik shirkatlari – yuridik shaxs sifatida …

7 / 36

hilar shaxsiy ishtiroki xarakterli (kommanditchilardan tashqari), ta’sis hujjati ta’sis shartnomasi hisoblanishi, xo‘jalik sharkatlaridan ishtirokchilar chiqib ketadigan bo‘lsa, tegishlicha uning ta’sis hujjatiga o‘zgartirish kiritilishi uning o‘ziga xos xususiyatlarini tashkil etadi. o‘zbekiston respublikasining “xo‘jalik sharkatlari to‘g‘risi-da”gi 2001 yil 6 dekabrda qabul qilingan qonuni 3-moddasiga muvofiq muassislarning (ishtirokchilarning) ulushlariga (hissala-riga) bo‘lingan ustav fondiga (ustav kapitaliga) ega bo‘lgan tijo-rat tashkiloti xo‘jalik shirkati hisoblanadi, bunday shirkatda muassislar (ishtirokchilar) yoki ulardan ayrimlari shirkat nomi-dan tadbirkorlik faoliyati yuritishda shaxsan ishtirok etadilar. xo‘jalik shirkati, agar uning ta’sis shartnomasida boshqacha qoida belgilangan bo‘lmasa, nomuayyan muddatga tuziladi va qonun hujjatlarida taqiqlanmagan har qanday turdagi faoliyatni amalga oshirishi mumkin. xo‘jalik shirkati qonun hujjatlarida belgilangan tartibda boshqa yuridik shaxslarning muassisi (ishtirokchisi) bo‘lishi, vakolatxonalar va filiallar tashkil etishi mumkin. ta’sis shartnomasi xo‘jalik shirkatining ta’sis etish hujjati hisoblanadi. unda xo‘jalik shirkatining turi, faoliyat sohasi, maqsadlari va muddatlari, muassislarning(ishtirokchilarning) tarkibi, firma nomi va pochta manzili, ustav fondining miqdori va uni hosil qilish tartibi, har bir …

8 / 36

t shirkatda hissa qo‘shuvchilar bo‘lishlari mumkin. davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, agar qonun hujjatlarida boshqacha qoida belgilangan bo‘lmasa, to‘liq shirkatning ishtirokchilari va komman-dit shirkatning to‘liq sheriklari, shuningdek kommandit shirkatda hissa qo‘shuvchilar bo‘lishga haqli emaslar. xo‘jalik sharkatlarining ikki to‘liq va kommandit shirkat kabi turlari mavjud. fkning 60-moddasi va “xo‘jalik sharkatlari to‘g‘risidagi qonun-ning” 8-moddasiga muvofiq ishtirokchilari (to‘liq sheriklari) o‘z o‘rtalarida tuzilgan shartnomaga muvofiq shirkat nomidan tadbir-korlik faoliyati bilan shug‘ullanadigan hamda uning majburiyat-lari bo‘yicha o‘zlariga qarashli butun mol-mulk bilan javob beradigan shirkat to‘liq shirkat deb hisoblanadi. shaxs faqat bitta to‘liq shirkatning ishtirokchisi bo‘lishi mumkin. to‘liq shirkatning firma nomi yo uning barcha ishtirokchilari nomini (nomlanishini), shuningdek “to‘liq shirkat” degan so‘zlarni yoxud bir yoki bir necha ishtirokchining “va kompaniya” degan so‘zlar qo‘shilgan nomini (nomlanishini), shuningdek “to‘liq shirkat” degan so‘zlarni o‘z ichiga olishi kerak. to‘liq shirkatning ustav fondi (ustav kapitali) uning ishti-rokchilari ulushlarining nominal qiymatidan tarkib topadi. va uning miqdori to‘liq shirkatni davlat ro‘yxatidan o‘tkazish uchun …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mustaqil ishlar/huquqshunoslik"

yuridik shaxslarning turlari mundarija kirish 1.fuqarolik huquqida yuridik shaxs tushunchasi va belgilari 2.yuridik shaxslarning turlari 3.jamoat birlashmalari yuridik shaxs sifatida 4.yuridik shaxsni tugatish asoslari, tartibi va oqibatlari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish mavzuning dolzarbligi. mustaqillikni qo‘lga kiritgan o‘zbekiston respublikasi bozor iqtisodiyotiga asoslangan insonparvarlik huquqiy demokratik davlat va fuqarolik jamiyati qurish yo‘lini tanlab oldi. bozor iqtisodiyotiga o‘tish korxonalar faoliyatiga keskin o‘zgarishlar olib keldi. o‘zbekiston respublikasi oliy majlisining 1991 yil 31 avgustdagi kengashda «o‘zbekiston respublikasi davlat mustaqilligi asoslari to‘g‘risida»gi qonuni qabul qildi. 1992 yil 8 dekabrda qabul qilingan o‘zbekiston respublikasining konst...

This file contains 36 pages in DOC format (261.0 KB). To download "mustaqil ishlar/huquqshunoslik", click the Telegram button on the left.

Tags: mustaqil ishlar/huquqshunoslik DOC 36 pages Free download Telegram