boshlang‘ich ta’limda tarbiya jarayonining mazmuni va mohiyati

PPTX 26 стр. 1,2 МБ Бесплатная загрузка

26 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,2 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 26

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (6 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 26

powerpoint presentation o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi namangan xalqaro universiteti mo‘minova go’zalxon g‘ulamjanovnaning “boshlang‘ich ta’limda tarbiya jarayonining mazmuni va mohiyati ” reja: 1. tarbiya jarayonida tizimlilik, uzluksizlik, uzviylik tamoyillari. 2. tarbiya fanining ilmiy-tadqiqot metodlari. 3. konsepsiya tushunchasining mazmuni. milliy tarbiya konsepsiyasi. 4. tarbiya konsepsiyasining tarbiyaviy jarayondagi ahamiyati. tayanch so‘zlar: tarbiya, tizimlilik, uzluksizlik, uzviylik, ilmiy-tadqiqot metodlari, konsepsiya, milliy tarbiya konsepsiyasi, tarbiya konsepsiyasi ta’lim hodisalari va omillari o‘rtasidagi ichki zaruriy aloqalarni aks ettiruvchi didaktika qonunlari pedagogik faoliyatning nazariy asosi bo‘lib xizmat qiladi. o‘qitish va tarbiyalash jarayoniga turli xil omillar ta’sir ko‘rsatishi tufayli didaktika qonunlari bir qiymatli, aniq natijani bermaydi, balki ehtimolli (bashorat qiluvchi) xarakterdagi ahamiyat kasb etadi. ta’lim va tarbiyani amalga oshirish bo‘yicha amaliy ko‘rsatmalar didaktik tamoyillarda o‘z aksini topgan. bugungi kunda pedagogik tadqiqotlarda umumiy o‘rta ta’lim, o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi va oliy ta’lim uchun o‘qitish tamoyillari tizimini takomillashtirishga urinishlar davom etmoqda. ularning takomillashtirilishi tabiiy. chunki ular qotib qolmagan, …

2 / 26

r qiladi. o‘qituvchi subutli, o‘z lafziga sobit bo‘lmog‘i kerak. o‘quvchilarga tarbiyaviy ta’sir ko‘rsatishda izchillikka rioya qilish va bir xil talab qo‘yish muvaffaqiyat qozonishning eng muhim shartlaridan biridir. tarbiya uzoq davom etadigan jarayon, unda ota-ona, o‘qituvchi, jamoatchilik qatnashadilar. shu sababli ularning ishida izchillik va davomiylik bo‘lishiga rioya qilish kerak. bu qoida tarbiyani amalga oshiradigan barcha bo‘g‘inlarni (oila, maktab, o‘quvchilar jamoasi, maktabdan tashqari tarbiya muassasalari, keng jamoatchilikni) birgalikda ish ko‘rishlarini nazarda tutadi. chunki tizimlilik faqat yoshlarni emas, balki aholining barcha qatlamlarini qamrab olishi kerak. bola o‘qishni, tarbiya olishni ulg‘ayib jamiyat hayotida faol ishtirok etishni xohlaydi. pedagog uni qay usulda, qanday munosabatlar sharoitida, qanday pedagogik jarayonda tarbiyalash lozimligini bilishi kerak, shu bilan birga, bola o‘zini o‘zgartirishda faol ishtirokchi ekanligini ham unutmasligi lozim. tarbiya mazmuni shaxsning shakllanishiga qo‘yiluvchi ijtimoiy talablar mohiyatidan iborat bo‘lib, ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyot, kishilik munosabatlari mohiyati va darajasi, shuningdek, jamiyat mafkurasi g‘oyalari asosda belgilanadi. zamonaviy tarbiya mazmunida quyidagi tamoyillar yotadi: 1. tarbiya …

3 / 26

o‘z-o‘zini anglash. tarbiya insonda e’tiqod, demokratik qarashlar va hayotiy pozitsiyaning shakllanishiga olib keladi. tarbiya mazmunining eng muhim unsurlaridan biri – bu insonning hayotiy o‘z-o‘zini anglashi, uning o‘z shaxsiy hayoti va faoliyatining subyekti sifatida e’tirof etilishi bilan tavsiflanadi. inson kamolotida fuqarolik, kasbiy va axloqiy o‘z-o‘zini anglash jihatlari muhim ahamiyatga egadir. 4. tarbiyaning shaxsga yo‘naltirilganligi. mazkur g‘oya ta'lim muassasasi amaliyotining markaziy nuqtasida tarbiyaviy ishlar dasturi, tadbirlar, ularning shakl, metod va vositalari emas, balki o‘quvchi turganligini anglatishga xizmat qiladi. tarbiya jarayonida uning shaxsiy xususiyatlari, qiziqishlari, o‘ziga xos xarakteri, o‘z qadr-qimmatini anglash tuyg‘ulari rivojlantirilib borilishi zarur. 5. ixtiyoriylik. tarbiyalanuvchilarning iroda erkinligisiz tarbiya g‘oyalari mohiyatini qaror toptirish mumkin emas. tarbiya jarayoni, agar u oqilona tashkil etilsa, bir vaqtning o‘zida ham o‘quvchi, ham o‘qituvchi ma’naviyatining boyitilishiga xizmat qiladi. agar tarbiyachi o‘quvchining qiziqishi, faoliyati, o‘rtoqlik va fuqarolik burchini anglash, mustaqillikka intilish tuyg‘ularini ko‘ra va anglay olsagina, uning irodali ekanligi ayon bo‘ladi. tarbiyalanuvchining irodali bo‘lishi ta’minlangan sharoitda uning …

4 / 26

ing nima uchun kerakligi, ularning insonga nima bera olishi kabi masalalar qiziqarlidir. rivojlangan xorijiy mamlakatlar tarbiya tizimida muammoning mana shu jihati birinchi o‘ringa qo‘yilmoqda. yuqorida qayd etilgan g‘oyalar to‘g‘ri tashkil etilgan pedagogik jarayonda – yetuk fuqaro, malakali mutaxassis hamda barkamol oila sohibini tarbiyalab voyaga yetkazish uchun xizmat qilishi lozim. zamonaviy tarbiya mazmuni va ularda ilgari surilgan g‘oyalar yaxlit tarzda quyidagi ko‘rinishga ega bo‘ladi. tarbiya fanining ilmiy-tadqiqot metodlari. har qanday fan o‘zining ilmiy-tadqiqot metodlariga ega. bu metodlari orqali o‘z mazmunini boyitib, yangilab boradi. hayotda va obyektiv dunyoni bilish nazariyasida nimani o‘rgatish va qanday o‘rgatish kerak, kimni va qanday tarbiyalash lozim degan masalalar mavjud bo‘lib, ular o‘zaro bog‘liqdir. nima qilish kerak va qanday amalga oshirish lozim, degan muammolar o‘rtasida dialektik birlik mavjuddir. pedagogika o‘z mazmunini boyitish va yangilash maqsadida mavjud pedagogik hodisa va jarayonlarni uning maqsadi va vazifalariga muvofiq keladigan metodlari bilan o‘rganadi. shu ma`noda pedagogikaning ilmiy-tadqiqot metodlari deganimizda yosh avlodni tarbiyalash, …

5 / 26

ing o‘ziga xos xususiyatlarini hisobga olish, aqliy va xulqiy faoliyat, so‘z va ish birligi mezonlariga tayanish; 4) bolalar kamolotiga ta’sir etuvchi an’ana, urf-odatlar, ular o‘rtasidagi tafovutlarni bilish, aniqlash asosida yaxshi bilan yomon, eskilik bilan yangilik, o‘rtasida yuz beradigan nizolarni hisobga olish, o‘zaro tanqid va hokazo; maqsad, mazmun, shakl kategoriyalari tarbiya jarayonining mohiyati (u nimaga qaratilgan, nimani to‘ldiradi, nimaga yo‘naltirilgan, qanday shaklda tugallanadi)ni ochib beradi. biroq, tarbiya mohiyatini yoritishda qanday qilib tarbiyalash savoli bilan aloqador yana bir muhim kategoriya ham mavjud. bu tarbiya metodi tushunchasidir. tarbiya metodi (yunoncha «metodos» – yo‘l) tarbiya maqsadiga erishishning yo‘li. maktab amaliyotiga tatbiq etilganda, metodlar – bu tarbiyalanuvchilarning ongi, irodasi, tuyg‘ulari va xulqiga ta’sir etish usullaridir. bola o‘qishni, tarbiya olishni istaydi, katta bo‘lib jamiyat hayotida faol ishtirok etishni xohlaydi. pedagog uni qay usulda, qanday munosabatlar sharoitida, qanday pedagogik jarayonda tarbiyalashi lozimligini bilishi kerak. shu bilan birga, bola o‘zini o‘zgartirishda faol ishtirokchi ekanligini ham unutmaslik lozim. demak, …

6 / 26

shirish uchun o‘qituvchi-tarbiyachining tarbiya tizimiga kiritilishi lozim. masalan, maktab kutubxonasi tarbiya vositasi bo‘lishi uchun o‘qituvchi va kutubxonachi yozuvchilar bilan uchrashuv, o‘qilgan kitoblarni muhokamasini uyushtirishlari lozim. tarbiya natijasi tarbiyaviy jarayonning usullari, uslubi, vositalari va shakllaridan mohirona foydalanishga bog‘liq. tarbiyachilar ta’sir etishning bola shaxsiyatiga maqbul metodni, tanlab olishlari, uning shaxsini o‘zgartirish uchun kerakli sharoit yaratishlari lozim. tarbiya metodlari har bir bolaga, bolalalar jamoasiga alohida munosabatda bo‘lishni nazarda tutadi. shunday qilib, tarbiya jarayonida o‘qituvchi yakka o‘quvchi yoki sinf jamoasi manfaati yo‘lida biron-bir tarbiyaviy masalani hal qilish uchun o‘quvchilarning yosh va individual xususiyatlarini, tarbiyalanganlik darajalarini, pedagogik vaziyat xarakterini hisobga olgan holda ta’sir etishning turli-tuman metod, uslub va shakllarini majmuasiga tarbiya usuli deyiladi. xalq pedagogikasida qo‘llanilgan juda xima-xil tarbiya metodlari quyidagi tarzda umumlashtirish mumkin. 1.tushuntirish (o‘rganish, odatlantirish, mashq qildirish). 2.namuna (maslahat berish, uzr so‘rash, yaxshiliklar haqida so‘zlash, o‘rnak bo‘lish). 3. nasihat berish, o‘git (undash, ko‘ndirish, iltimos qilish, yolvorish, tilak- istak bildirish, ma`qullash, raxmat aytish, duo …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 26 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "boshlang‘ich ta’limda tarbiya jarayonining mazmuni va mohiyati"

powerpoint presentation o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi namangan xalqaro universiteti mo‘minova go’zalxon g‘ulamjanovnaning “boshlang‘ich ta’limda tarbiya jarayonining mazmuni va mohiyati ” reja: 1. tarbiya jarayonida tizimlilik, uzluksizlik, uzviylik tamoyillari. 2. tarbiya fanining ilmiy-tadqiqot metodlari. 3. konsepsiya tushunchasining mazmuni. milliy tarbiya konsepsiyasi. 4. tarbiya konsepsiyasining tarbiyaviy jarayondagi ahamiyati. tayanch so‘zlar: tarbiya, tizimlilik, uzluksizlik, uzviylik, ilmiy-tadqiqot metodlari, konsepsiya, milliy tarbiya konsepsiyasi, tarbiya konsepsiyasi ta’lim hodisalari va omillari o‘rtasidagi ichki zaruriy aloqalarni aks ettiruvchi didaktika qonunlari pedagogik faoliyatning nazariy asosi bo‘lib xizmat qiladi. o‘qitish va...

Этот файл содержит 26 стр. в формате PPTX (1,2 МБ). Чтобы скачать "boshlang‘ich ta’limda tarbiya jarayonining mazmuni va mohiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: boshlang‘ich ta’limda tarbiya j… PPTX 26 стр. Бесплатная загрузка Telegram