badiiy adabiyot

DOCX 4 pages 19.2 KB Free download

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇
1 / 4
badiiy adabiyot san’atning eng qadimiy va ommaviy turlaridan biri badiiy adabiyotdir. adabiyotning o‘ziga xos xususiyatlaridan biri - bu, san’at insonshunosligidir. badiiy adabiyot so‘z orqali namoyon bo‘ladi. s’huning uchun badiiy adabiyot so‘z san’ati ham deb ataladi. so‘z san’ati ikki xil, yozma va og‘zaki ko‘rinishga ega. har bir badiiy asarni o‘qigandan keyin zehnimizda asarda tasvir etilgan kishilarning obrazlari qoladi. alisher navoiyning dotsonlarini o‘qib, farhod va shirin, layli va majnun, iskandar, bahrom, hisrav kabi qahramonlarning obrazlarini eslab qolamiz. yozuvchi har bir muayyan tarixiy davr va sharoitda yashagan insonni o‘rganadi, uning ruhiy holatlariga kiradi, ichki dunyosi haqida biz-ga aniq va ravshan tasavvur beradi. bu vazifani badiiy adabiyot obraz yaratish yo’li bilan bajaradi. obraz - insonning tasviri bo‘lib, u hayotdagi odamning asl nusxasini emas, balki yozuvchining ma’lum davrda va sharoitda yashovchi insonlar haqidagi tasavvurining ifodasidir. badiiy adabiyotda tasvir etilgan barcha inson obrazi umumlashtiruvchi kuchga ega. unda ma’lum davr va muhit kishisining xarakterli xususiyatlari mujas-samlashgan bo‘ladi. …
2 / 4
ni aks ettirish va uni davr ma’-naviy hayotining bir qismi sifatida tasvirlaydi. adabiyotning epik turi haqida so‘z yuritilganda yusuf xos hojibning «qutadg‘u bilig», firdavsiyning «s’hohnoma», navoiyning «xamsa»siga kiritilgan «hayrat-ul abror», «farhod va shirin», «layli va majnun», «sab’ai sayyor», «saddi iskandariy» dotsonlari, a. qodiriyning «0’tgan kunlar», cho‘lponning «kecha va kunduz», oybekning «navoiy», pirimqul qodirovning «bobur», «humoyun va akbar» kabi asarlari ko‘z o‘ngimizda gavdalanadi. yusuf xos hojib, firdavsiy, navoiy dotsonlarida epik maz-munni nazm shakllarida bayon qilish mahorati barq urib tursa, qodiriy romanidagi nasriy bayonni epik mazmunning lirik ohangdagi ifodasi deb baholashimiz mumkin. «o’tgan kunlar»da epik mazmunning lirik ohangi chin insoniy his-tuyg‘u ramzi, pok sevgi timsoli sifatida namoyon bo‘ladi. navoiy dotsonlarida esa epik mazmunning lirik shakl (she’r)da aks etishi shoiming «xamsa» yaratish an’anasida to‘la ifoda topgan. ular mohiyat mazmun jihatidan hatto ba’zi bir maxsus yaratilgan falsafiy risolalardan utsun turadi. bu lirik xazinada jozibali va ehtirosli his-tuyg‘u katta ifoda kuchi orqali sayqal topib, lirik-falsafiy …
3 / 4
r hayotning dramatik lahzalari va tomonlarini yanada to‘laroq aks ettirish talab-yehtiyojlaridan kelib chiqqan bo‘lib, har qanday dramatik asar asosini ziddiyat (konflikt) tashkil qiladi. dramatik asarlarda kundalik hayotning tub o‘zgarishlarga moyilhgidan dalolat beruvchi tomonlarini to‘laqonli ochib berish - asosiy o‘rin egallaydi. badiiy adabiyot san’atning barcha turlariga ta’sir o‘tkazib keladi. bu san’at turi ta’siridan holi badiiy ijod sohasi yo’q bo‘lib, unda ilk bor qalamga olingan mavzu, g‘oya, ohang, qiyofa, xulq-atvor, keyinroq san’atning boshqa turlariga ham ko‘chishi mumkin. san’atning teatr va kino kabi aralash, tomoshaviy turlariga ham badiiy adabiyot ilk asos vazifasini bajaradi. nihoyat, san’at taraqqiyotining hozirgi bosqichiga xos bo‘lgan badiiy asarlar vujudga kelishida ham adabiyot asosiy uyg‘unlashtiruvchi va jamlovchi omillardan biri bo‘lib xizmat qiladi. bu fikr-mulohazalardan badiiy adabiyot barcha san’at turlaridan utsun turadi yoki boshqa turlar o‘rnini ham bosa oladi, degan xulosa kelib chiqmaydi. u qaysidir jihatlari bilan boshqa san’at turlaridan utsun bo‘lsa, qaysidir jihatlari bilan ularga «yo’l» beradi, ular bilan o‘zaro …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "badiiy adabiyot"

badiiy adabiyot san’atning eng qadimiy va ommaviy turlaridan biri badiiy adabiyotdir. adabiyotning o‘ziga xos xususiyatlaridan biri - bu, san’at insonshunosligidir. badiiy adabiyot so‘z orqali namoyon bo‘ladi. s’huning uchun badiiy adabiyot so‘z san’ati ham deb ataladi. so‘z san’ati ikki xil, yozma va og‘zaki ko‘rinishga ega. har bir badiiy asarni o‘qigandan keyin zehnimizda asarda tasvir etilgan kishilarning obrazlari qoladi. alisher navoiyning dotsonlarini o‘qib, farhod va shirin, layli va majnun, iskandar, bahrom, hisrav kabi qahramonlarning obrazlarini eslab qolamiz. yozuvchi har bir muayyan tarixiy davr va sharoitda yashagan insonni o‘rganadi, uning ruhiy holatlariga kiradi, ichki dunyosi haqida biz-ga aniq va ravshan tasavvur beradi. bu vazifani badiiy adabiyot obraz yaratish yo’li b...

This file contains 4 pages in DOCX format (19.2 KB). To download "badiiy adabiyot", click the Telegram button on the left.

Tags: badiiy adabiyot DOCX 4 pages Free download Telegram