statik aniq sestimalar.’’yul qurilish konstruksiyalari va ularniloyihalash‘’

PPTX 30 pages 2.7 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.7 MB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (8 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

prezentatsiya powerpoint mavzu: statik aniq sestimalar.’’yul qurilish konstruksiyalari va ularni loyihalash ‘’ fanning mazmuni , perdmeti va metodi reja: kirish 1.statik aniq sistemalarni hisoblash 2. inshootlarni hisoblash tarhi va ularning turlari 3.tayanch turlari 4.tashqi yuklar va ularning turlari tayanch iboralar: inshoot, qurilma, mustahkamlik, bikrlik, ustivorlik, statika, dinamika, eguvchi moment, ko’ndalang kuch, sterjen, plastina, qobiq, elastiklik,plita tekis sistemalar plastiklik, qovushqoq elastik, fazoviy sistemalar, xavonli sistemalar, xavonsiz sistemalar, sharnirli qo’zg’aluvchan tayanch, sharnirli qo’zg’almas tayanch, bikr tayanch, tashqi yuklar, foydali yuklar,sirtqi yuklar, hajmiy yuklar, to’plangan yuk, yoyilgan yuk, doimiy yuklar, vaqtinchalik yuklar, statik yuklar, dinamik yuklar. kirish mustaqillik yillarida o‘zbekistonda qurilish ishlari har qachongidan ham keng ko‘lamda olib borilmoqda. respublikada zavod va fabrikalarni keng ko’lamda qurilishi temir yo’llari va zamonaviy avtomobil yo’llarini mamlakat bo’ylab keng tarmoq yoyishi, zamonaviy ges va to’g’onlar qurilishi, metalurgiya va ximiya zavodlarini qurilishi, zamonaviy bino va inshootlar hamda ko’priklarni qurilishi qurilish konstruksiyasi fanining rivojlanishiga keng yo’l ochib berdi. zamonaviy …

2 / 30

niq hisoblashdan iborat, bu ko’pchilik hollarda katta hajmdagi hisob-kitoblarni talab etadi. shuning uchun bu ishlarni bajarishda zamonaviy ehmlaridan foydalanish beqiyos ahamiyat kasb etadi. qurilish konstruksiyasi muhandislik fanlarining asosi bo‘lib, u quruvchi muhandislarga inshoot va uning elementlarini tejamli, mustahkam, chidamli va muqobil shakllarini topib, loyihalash va qurishni o‘rgatadigan fandir. demak, qurilish konstruksiya fani inshootlarning va konstruksiyalarning mustahkamligi, bikrligi va ustuvorligini hisoblash usullari to‘g‘risidagi fandir. 1.statik aniq sistemalarni hisoblash- bo’limida inshootlarni kinematik tahlili, statik aniq ko’p oraliqli sharnirli to’sin va ramalarni hisoblash, ta’sir chiziqlari nazariyasi, statik aniq tekis fermalarni doimiy va harakatlanuvchi yuklarga hisoblash, uch sharnirli sistemalarni doimiy va harakatlanuvchi yuklarga hisoblash, elastik sistemalarini ko’chishlarini aniqlash, sistemalarni matrisalar bilan hisoblash, va yuqorida keltirilgan sistemalarni hisoblashga doir ko’pgina misollar yechib ko’rsatilgan. qurilish mexanikasi muhandislik fanlarining asosi bo‘lib, u quruvchi muhandislarga inshoot va uning elementlarini tejamli, mustahkam, chidamli va muqobil shakllarini topib, loyihalash va qurishni o‘rgatadigan fandir. yangi loyihalanayotgan inshootlarni mustahkamlikka hisoblashdan maqsad, ularni …

3 / 30

h konstruksiyasi fanini puxta o‘zlashtirishni o‘z oldiga maqsad qilib qo‘ygan talaba yuqoridagi fanlarni chuqur o‘zlashtirishi lozim. qurilish mexanikasi fani inshootga ta’sir etuvchi yuklarning xarakteriga qarab ikkiga bo‘linadi: inshootlar statikasi va inshootlar dinamikasi. inshootlar statikasida inshootga ta’sir qiluvchi kuchlar asta-sekinlik bilan, ya’ni statik qo‘yilgan, deb qaraladi. inshootlar dinamikasida esa tashqi yuklarni dinamik kuch, deb qarab (qiymati va yo‘nalishi o‘zgarib turuvchi kuch), vaqtga bog‘lab o‘rganiladi. ichki zo‘riqish kuchlari bizga materiallar qarshiligi fanidan ma’lum bo‘lib, ular uch turga bo‘linadi. inshootning egilishga qarshilik ko‘rsatuvchi ichki zo‘riqish kuchini eguvchi moment (mx), kesilishiga qarshilik ko‘rsatuvchi ichki zo‘riqish kuchini ko‘ndalang kuch (qx), cho‘zilish va siqilishga qarshilik ko‘rsatuvchi ichki zo‘riqish kuchlarini esa bo‘ylama kuchlar (nx), deb belgilaymiz. xalqaro si o‘lchovlar sistemasida eguvchi momentning birligi knm da, ko‘ndalang va bo‘ylama kuchlarning birligi esa kn larda o‘lchanadi. demak, qurilish mexanikasining asosiy vazifalaridan biri – inshootlarda tashqi yuklardan hosil bo‘ladigan ichki zo‘riqish kuchlari (mx, qx, nx)ni aniqlashdan iboratdir. inshoot va uning …

4 / 30

lari bilan, ko‘ndalang kesimlar yuza va inersiya momentlarini yoki bikrliklarining son qiymatlari bilan almashtiriladi. inshootlarning hisoblash sxemasi deb uning haqiqiy holatining soddalashtirilgan tasviriga aytiladi inshootlar hisoblash sxemasi. balka hisoblash tarhi haqiqiy ko'rinish balka inshoot (konstruksiya) hisoblash sxemasining shakllanishi inshootlar hisoblash sxemasi haqida tushuncha. inshootlar hisoblash tarhlarining turlari balkalar ramalar arkalar fermalar kombinatsiyalashgan sistemalar inshootlar hisoblash tarhlarining turlari bularga, imorat qavatlari orasini yopuvchi plitalar, betondan quyilgan yo’l plitalari va hokazolar misol bo’ladi. plastina yoki plita bunga, turli me’morchilik gumbazlari, tomyopmalar, samolyot fyuzelyajlari va hokazolar misol bo’la oladi. qobiq inshootlar hisoblash tarhlarining turlari 15 d) massiv inshootlar imorat poydevorlari, ko’prik tayanchlari va hokazolar kiradi. inshootlar hisoblash tarhlarining turlari ii. inshoot elementlarining o‘zaro bog‘lanishiga ko‘ra quyidagicha bo‘ladi: a) sharnirli bog‘lanishli inshootlar. d) kombinatsiyali bog‘lanishli inshootlar b) bikr bog‘lanishli inshootlar fermalar ramalar kombinatsiyalashgan sistemalar inshootning hisoblash tarhini tanlash murakkab va muhim masala hisoblanadi. inshoot hisobining aniqlik darajasi va sifati hisoblash tarhining to‘g‘ri tanlanishiga katta …

5 / 30

sterjen deb, ko‘ndalang kesimining o‘lchamlari uzunligiga nisbatan ancha kichik bo‘lgan elementlarga a). sterjenlardan tashkil topgan inshootlarga to‘sin, rama, arka, ko‘p oraliqli to‘sin, fermalar kiradi. agar inshoot to‘g‘ri chiziqli sterjendan tashkil topgan bo‘lsa, unga to‘sin deyiladi. inshoot egri chiziqli sterjendan tashkil topgan bo‘lsa, arka deyiladi. bir- biriga bikr qilib biriktirilgan sterjenlardan tashkil topgan inshoot rama deyiladi. sterjenlarni sharnirlar orqali biriktirishdan hosil qilingan inshootlar fermalar deyiladi. to‘sinlarni o‘zaro sharnirlar vositasida tutashtirishdan hosil qilingan inshootlar ko‘p oraliqli to‘sinlar deyiladi. kinematik belgisiga ko‘ra inshootlar uchga bo‘linadi: geometrik o‘zgaruvchan sistemalar (mexanizmlar) (1.5-rasm, a). geometrik o‘zgarmas yetarli bog‘lanishga ega bo‘lgan sistemalar (statik aniq sistemalar) (1.5-rasm, b). geometrik o‘zgarmas, ammo ortiqcha bog‘lanishga ega bo‘lgan sistemalar (statik aniqmas sistemalar) inshoot elementlarining o‘zaro bog‘lanishiga ko‘ra quyidagicha bo‘ladi: 1). sharnirli bog‘langan inshootlar. 2). bikr bog‘langan inshootlar. 3). kombinasiyali bog‘langan inshootlar. inshoot va unga qo‘yiladigan yuklar bir tekislikda bo‘lsa, bunday inshootlar yassi sistemalar deyiladi . agar inshoot elementlari turli tekisliklarda joylashgan …

6 / 30

qo‘zg‘aluvchan tayanch. bu tayanchning konstruk-siyasi. uning sodda tasviri yoki hisoblash tarhibunday tayanchga biriktirilgan inshoot a sharnir atrofida aylanadi va gorizontal ko‘chishi mumkin. u faqat inshootning vertikal ko‘chishiga qarshilik ko‘rsatadi. shu sababli bu tayanchda inshootning faqat vertikal ko‘chishiga qarshilik ko‘rsatadigan vertikal yo‘nalish bo‘yicha reaksiya kuchi ra hosil bo‘ladi (1.8-rasm, b). sharnirli qo‘zg‘almas tayanch. 1.9-rasm, a da bu tayanchning konstruksiyasi va 1.9-rasm, b da uning hisoblash tarhi ko‘rsatilgan bunday tayanchda inshoot a sharnir atrofida aylana oladi, biroq vertikal va gorizontal ko‘chishlari cheklangandir. natijada tayanchda verti- kal tayanch reaksiyasi ra va gorizontal tayanch reaksiyasi ha vujudga keladi. qistirib mahkamlangan yoki bikr tayanch (1.10-rasm, a). bunday tayanchga inshoot qistirib mahkamlangan bo‘ladi. bu tayanch inshootning buralishiga, vertikal va gorizontal ko‘chishiga qarshilik ko‘rsatganligi sababli, unda vertikal reaksiya kuchi ra, gorizontal reaksiya kuchi ha va reaktiv moment ma lar hosil bo‘ladi (1.10-rasm,b) qistirib mahkamlangan qo‘zg‘aluvchan tayanch. inshootda tashqi yuklar va harorat ta’siridan bo‘ylama zo‘riqishlar hosil bo‘lmasligini ta’minlash …

7 / 30

a harakatlanadigan mexanizmlar, avtomobil va poyezdlarning og‘irligi va shunga o‘xshashlarni kiritish mumkin. suv to‘g‘onlarini hisoblashda to‘g‘onlardagi suvning bosimi foydali yuk hisoblanadi. foydali yuklarning belgilangan miqdori me’yorlar va texnik shartlardan olinadi. inshootlarning og‘irligi. inshootlarni hisoblayotganda foydali yuklar qatorida uning o‘z og‘irligini hisobga olish shart. chunki inshootning yuqori qismidagi konstruksiyalarining og‘irligi pastdagi konstruksiyalarga ta’sir qiladi. inshootning og‘irligi uning poydevoriga tashqi yuk sifatida uzatiladi. atmosfera yuklari.bu yuklarga qor, shamol, haroratning issiq yoki sovuqligi va boshqalar kiradi. ushbu yuklar mamlakatimizning tabiiy hududi sharoitini va inshoot shaklini hisobga oluvchi qurilish qoidasi va me’yorlarida berilgan bo‘ladi. inshootga ta’sir etuvchi barcha yuklar sirtqi va hajmiy yuklarga bo‘linadi. inshoot sirtining bir qismiga yoki hammasiga ta’sir qilayotgan yuklar sirtqi yuklar, inshootning barcha ichki qismlariga ta’sir qilayotgan kuchlar hajmiy yuklar deb ataladi. hajmiy yuklarga inshootning o‘z og‘irligi misol bo‘ladi. tashqi yuklar qo‘yilishiga, ta’sir etish vaqtiga, ta’sir qilish xarakteriga, vazifasiga va boshqa belgilariga qarab bir necha turlarga bo‘linadi. yuklar to‘plangan va …

8 / 30

lgan yuk esa n/m2 bilan o‘lchanadi. ta’sir qilish vaqtiga ko‘ra tashqi yuklar doimiy va vaqtinchalik yuklarga bo‘linadi. doimiy yuklar inshootga doim ta’sir qilib turuvchi yuklardir. masalan, temir yo‘l ko‘prigining o‘z og‘irligi doimiy yuk, uning ustidan o‘tayotgan poyezdning og‘irligi vaktinchalik yuk bo‘ladi. vaqtinchalik yuklar ham o‘z navbatida ikkiga bo‘linadi. qo‘zg‘almas va harakatdagi yuklar. qo‘zg‘almas yuklarga inshootga qo‘yilgan asbob - uskunalarning og‘irligi, harakatdagi yuklarga esa transport vositalarining ta’siri misol bo‘ladi. inshootga ta’sir qilish tabiati (xarakteri)ga ko‘ra tashqi yuklar statik va dinamik yuklarga bo‘linadi. agar yuk inshootga asta-sekin qo‘yilib, o‘z qiymatiga yetkazilsa u statik yuk deyiladi. inshootga ta’sir qilayotgan yukning miqdori va yo‘nalishi vaqt bo‘yicha o‘zgarib tursa, bu dinamik yuk deyiladi. dinamik yuk ta’siridan inshootda tezlanishlar hosil bo‘ladi va natijada inersiya kuchlari vujudga keladi. inersiya kuchlari vaqtning hosilasi sifatida hisobga olinadi. statik yuk ta’siridan inshootda hech qanday inersiya kuchi hosil bo‘lmaydi. e'tiboringiz uchun rahmat image1.jpeg image2.jpeg image3.png image4.jpeg image5.jpeg image6.png image7.png image8.png image9.png …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "statik aniq sestimalar.’’yul qurilish konstruksiyalari va ularniloyihalash‘’"

prezentatsiya powerpoint mavzu: statik aniq sestimalar.’’yul qurilish konstruksiyalari va ularni loyihalash ‘’ fanning mazmuni , perdmeti va metodi reja: kirish 1.statik aniq sistemalarni hisoblash 2. inshootlarni hisoblash tarhi va ularning turlari 3.tayanch turlari 4.tashqi yuklar va ularning turlari tayanch iboralar: inshoot, qurilma, mustahkamlik, bikrlik, ustivorlik, statika, dinamika, eguvchi moment, ko’ndalang kuch, sterjen, plastina, qobiq, elastiklik,plita tekis sistemalar plastiklik, qovushqoq elastik, fazoviy sistemalar, xavonli sistemalar, xavonsiz sistemalar, sharnirli qo’zg’aluvchan tayanch, sharnirli qo’zg’almas tayanch, bikr tayanch, tashqi yuklar, foydali yuklar,sirtqi yuklar, hajmiy yuklar, to’plangan yuk, yoyilgan yuk, doimiy yuklar, vaqtinchalik yuklar, statik yuklar, d...

This file contains 30 pages in PPTX format (2.7 MB). To download "statik aniq sestimalar.’’yul qurilish konstruksiyalari va ularniloyihalash‘’", click the Telegram button on the left.

Tags: statik aniq sestimalar.’’yul qu… PPTX 30 pages Free download Telegram